Đằng sau cuộc chiến khốc liệt giải phóng Mosul khỏi tay IS

23:31 12/07/2017

Việc giải phóng thành phố Mosul được xem là bước ngoặt lịch sử trong cuộc chiến chống IS tại Iraq. Bên cạnh thắng lợi này là những thách thức địa chính trị và khó giải quyết.

Cuộc chiến đẫm máu

Sau hơn 8 tháng giao tranh ác liệt, thành phố Mosul ở Iraq đã được giải phóng từ tay tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng IS. Ngày 10/7, Thủ tướng Iraq Haider al-Abadi chính thức tuyên bố chiến thắng IS tại Mosul trên truyền hình quốc gia: "Tôi xin thông báo về sự chấm hết, sự thất bại và sụp đổ của nhà nước khủng bố, chủ nghĩa khủng bố Daesh (tên tiếng Ả Rập chỉ tổ chức IS) ở Mosul".

Liên minh quốc tế do Mỹ dẫn đầu cũng xác nhận, các lực lượng vũ trang Iraq đã giành lại toàn bộ Mosul.

Mosul, thành phố lớn thứ hai của Iraq bị IS chiếm đóng từ tháng 7/2014 và trở thành một trong những thành trì quan trọng để tổ chức khủng bố này vươn tầm ảnh hưởng ra nhiều khu vực khác.

Tiêu điểm - Đằng sau cuộc chiến khốc liệt giải phóng Mosul khỏi tay IS

Chiến thắng ở Mosul, tuy nhiên, cũng đi cùng một cái giá không hề nhỏ: Thành phố lớn thứ hai Iraq đã bị tàn phá nghiêm trọng. 

 Cũng tại đây, thủ lĩnh tối cao của IS, Abu Bakr al-Baghdadi lần đầu tiên xuất hiện, tuyên bố thành lập Vương quốc Hồi giáo ở ngôi đền al-Nuri.

Tháng 10/2016, Chính phủ Iraq đã phát động chiến dịch giải phóng Mosul với khoảng 130.000 binh sĩ và lực lượng dân quân ủng hộ Chính phủ.

Tuy nhiên, chiến dịch đã gặp không ít khó khăn khi vấp phải sự kháng cự quyết liệt từ các tay súng IS, cũng như việc tổ chức khủng bố này sử dụng dân thường làm lá chắn sống. 

Theo giới chức Lầu Năm Góc, chiến thắng ở Mosul cũng được xem là thắng lợi của chiến lược chống IS của Mỹ từ thời cựu Tổng thống Barack Obama. Mỹ đã thực hiện chiến dịch ném bom liên tục và cùng với các đồng minh như Canada, Pháp, Đức, Hà Lan... liên tục huấn luyện và cố vấn cho các lực lượng địa phương.

Khi bị IS tấn công năm 2014, các lực lượng an ninh Iraq rất yếu, dường như không có khả năng đối phó với lực lượng khủng bố. Nhưng giờ đây, lực lượng an ninh Iraq đã dạn dày trận mạc, thắng thế trong trận chiến khốc liệt ở đô thị.

Việc giải phóng thành phố Mosul được xem là bước ngoặt lịch sử trong cuộc chiến chống IS tại Iraq nói riêng và toàn khu vực nói chung. Theo các nhà phân tích khu vực, chiến thắng mang ý nghĩa chiến lược quan trọng khi thành trì này rất gần với biên giới Syria, khu vực được xem là tuyến đường tiếp tế quan trọng của IS đối với các khu vực tổ chức này kiểm soát tại quốc gia láng giềng Syria.

Di họa của chiến tranh

Chiến thắng ở Mosul, tuy nhiên, cũng đi cùng một cái giá không hề nhỏ: Thành phố lớn thứ hai Iraq đã bị tàn phá nghiêm trọng, hàng nghìn người thương vong, hàng triệu người buộc phải rời bỏ nhà cửa. Hàng chục thị trấn ở Mosul đang rất cần được tái thiết. Ngoài việc bị IS tàn phá, ít nhất 6 trong tổng số 44 khu vực ở Tây Mosul cũng chịu tổn hại nặng nề do ảnh hưởng của các cuộc giao tranh.

Các tay súng IS trước khi thất thủ đã gài mìn khắp thành phố. “Chúng gài mìn trên từng con đường, trong từng căn nhà”, một binh sĩ Iraq tham chiến giải phóng thành phố chia sẻ.

Điều phối viên nhân đạo của Liên Hợp Quốc tại Iraq, bà Lise Grande ước tính, kinh phí tái thiết và sửa chữa cơ sở hạ tầng cơ bản ở Mosul có thể lên tới hơn 1 tỷ USD, trong khi công cuộc tái thiết hoàn chỉnh thành phố trong dài hạn có thể tốn gấp nhiều lần.

Bà Grande căn cứ báo cáo đánh giá sơ bộ cho rằng, công tác ổn định Mosul, bao gồm sửa chữa hạ tầng điện, nước, nước thải cũng như việc mở lại các trường học, bệnh viện, có thể phải chi phí cao gấp đôi ước tính ban đầu.

Tiêu điểm - Đằng sau cuộc chiến khốc liệt giải phóng Mosul khỏi tay IS (Hình 2).

 Người dân Iraq ăn mừng chiến thắng. 

 Không chỉ vậy, sau chiến thắng, sự bất ổn tại Iraq vẫn có thể sẽ kéo dài do những xung đột sắc tộc và phe phái vốn đã chia cắt đất nước này hơn một thập kỷ qua. Đáng lo ngại hơn cả, thất bại của tổ chức IS ở Mosul có thể càng làm cuộc đối đầu giữa người Kurd và người Ả Rập, người Hồi giáo dòng Sunni và người Hồi giáo dòng Shiite tại vùng đất này thêm căng thẳng. 

Giành được Mosul không đồng nghĩa với việc xóa sổ IS. Tổ chức khủng bố này sẽ tiếp tục tìm những mảnh đất khác. Các tay súng IS có thể sẽ chạy tới một số vùng lãnh thổ xa xôi và biệt lập tại Iraq, tận dụng những "con sói đơn độc" đang lẩn trốn trong người dân để tiến hành các vụ tấn công trong tương lai.

Nếu các lực lượng an ninh Iraq không có biện pháp hữu hiệu để đảm bảo an ninh, IS có thể sẽ trỗi dậy.

Việc giữ cho một đất nước với rất nhiều thế lực, phe phái không tan nát là nhiệm vụ quá khó khăn, nếu không muốn nói là bất khả thi. IS có thể đã thất thủ tại Mosul nhưng việc giải phóng thành phố này chỉ là thắng lợi nhỏ trong một loạt thách thức địa chính trị lớn hơn nhiều và khó giải quyết hơn trong công cuộc mang đến tương lai thịnh vượng cho Iraq.   

Xem thêm >> Sức mạnh quân sự của quốc gia khiến máy bay chở TT Putin phải tránh   

Đào Vũ

Bạn đang đọc bài viết Đằng sau cuộc chiến khốc liệt giải phóng Mosul khỏi tay IS tại chuyên mục Tiêu điểm của báo điện tử Người Đưa Tin. Mọi thông tin góp ý, chia sẻ xin vui lòng gửi về hòm thư toasoan@nguoiduatin.vn.

Cùng chuyên mục