"Khoảng trống đột ngột" và niềm tin trên thị trường trái phiếu

Trần Thu Thảo
Thứ 3, 13/09/2022 | 19:50
Thị trường trái phiếu doanh nghiệp là một trong những "mạch máu" quan trọng của nền kinh tế nhưng có quan điểm cho rằng trái phiếu lại giống trò đánh bạc.

Tại Tọa đàm "Mục tiêu phát triển thị trường trái phiếu doanh nghiệp - Niềm tin và Trách nhiệm" sáng 13/9, các chuyên gia đã cùng thảo luận về các vấn đề xoay quanh kênh huy động vốn quan trọng của nền kinh tế.

Nhóm chuyên gia cùng tìm giải pháp hàn gắn thị trường trái phiếu doanh nghiệp với "khoảng trống" pháp lý hiện nay và lấy lại niềm tin trên thị trường sau những rủi ro phát sinh, cũng như nhìn nhận rõ trách nhiệm của các chủ thể tham gia thị trường.

"Có quan điểm coi TPDN là trò đánh bạc"

TS. Lê Xuân Nghĩa, Thành viên Hội đồng Tư vấn Chính sách tài chính tiền tệ Quốc gia cho biết, ông thống kê tổng dư nợ trái phiếu doanh nghiệp vào khoảng 1,5 triệu tỷ đồng, bằng khoảng 1/3 tổng số vốn trung dài hạn hệ thống ngân hàng (khoảng 5 triệu tỷ đồng). Những năm qua, vốn trái phiếu tăng trưởng với khoảng 30-35%/năm. 

Nếu tính toán công thức, tức 2 năm sau khối lượng trái phiếu tăng gấp đôi, lên khoảng 2,8 triệu tỷ, 2 năm kế tiếp lên 5,6 triệu tỷ, 6 năm sau lên 11,2 triệu tỷ.

"11,2 triệu tỷ đồng gánh được gần như vốn trung dài hạn mà hệ thống ngân hàng tìm vốn ngắn cho vay trung dài hạn", ông nói.

Ông Nghĩa cho biết hiện tại có quan điểm coi trái phiếu như trò chơi đánh bạc của các nhà phát hành, có trường hợp sai phạm, nhà đầu tư phải ráng chịu. Trái phiếu là thị trường quan trọng nhưng đang không được phát triển với tâm thế xem nó là "mạch máu" của kinh tế thị trường.

Theo ông Nghĩa, bộ phận phát triển thị trường trái phiếu là bộ phận hẹp trong Ủy ban chứng khoán Nhà nước là điều "đáng trách". Thị trường trái phiếu là một thị trường có độ rủi ro tương đối cao, vì thế cần có hệ thống giám sát vi phạm chuẩn để nhà đầu tư nhìn vào sức khỏe doanh nghiệp, thay vì chỉ quyết định chọn theo khẩu vị rủi ro.

Tài chính - Ngân hàng - 'Khoảng trống đột ngột' và niềm tin trên thị trường trái phiếu

Ông Lê Xuân Nghĩa cho biết thị trường trái phiếu doanh nghiệp là một trong những "mạch máu" quan trọng của nền kinh tế, tương tự như tín dụng ngân hàng.

"Tôi cho rằng chưa có đủ định chế thật sự để quản lý giám sát phát triển thị trường này. Vì vậy khi có sai phạm hình sự hóa thì cách làm này có vấn để. Cứ mỗi lần như vậy thị trường gặp nhiều rủi ro trong khi thị trường rất cần niềm tin", ông Nghĩa nói.

Thị trường nào cũng cần xây dựng niềm tin

TS. Nguyễn Tú Anh, Vụ trưởng Vụ Tổng hợp, Ban Kinh tế Trung ương cho biết, tại Việt Nam, thị trường trái phiếu doanh nghiệp là mảnh ghép phát triển chậm so với các thị trường vốn khác, dù quy mô vẫn tăng.

Cụ thể, trong giai đoạn 2017-2021 quy mô thị trường trái phiếu doanh nghiệp tăng 24%, đến năm 2021 là 56%. "Điều này cho thấy nhu cầu thị trường là vô cùng lớn, thể hiện nhu cầu lớn của cả người phát hành và người mua", ông cho hay.

Tuy nhiên, ông cũng lưu ý, cái gì mới ra mà lớn nhanh quá thì lại phải thận trọng. "Thời gian vừa rồi xảy ra một số vụ việc, tuy nhiên, cách xử lý không gây ra sự xáo động quá lớn với thị trường", ông nói.

Lượng trái phiếu doanh nghiệp phát hành chỉ chậm lại trong tháng 4, tháng 5 và tới tháng 6 thì lượng phát hành đã tăng trở lại. 

Tài chính - Ngân hàng - 'Khoảng trống đột ngột' và niềm tin trên thị trường trái phiếu (Hình 2).

Quang cảnh tọa đàm sáng 13/9. 

Điều quan trọng theo ông Tú Anh là khi tham gia thị trường đều có niềm tin, luật chơi ở đây là nếu làm sai thì phải trả giá. "Bất kỳ thị trường nào cũng đều phải xây dựng hệ thống niềm tin", ông nói. Thông thường, có 2 cách tiếp cận về niềm tin, cách cổ điển là xây dựng luật chặt chẽ, kiểm soát thật chặt để lọc bớt rủi ro. Cách làm như thế đúng là ít rủi ro nhưng lại tiêu diệt thuộc tính đương nhiên của thị trường là có rủi ro.

Dù vậy, theo vị chuyên gia, bản chất trái phiếu doanh nghiệp cũng tương tự như tín dụng ngân hàng. Nhà đầu tư thì có nhu cầu hưởng lãi suất, nhưng không gửi tiền vào ngân hàng. Trong khi đó, doanh nghiệp cần vốn không vay được ngân hàng thì chuyển qua vay của nhà đầu tư mua trái phiếu.

Với diễn biến thị trường hiện nay, thị trường trái phiếu doanh nghiệp vẫn tăng trưởng và là kênh dẫn vốn quan trọng của doanh nghiệp và nền kinh tế.

Ông Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam, Ủy viên Ủy ban Kinh tế của Quốc hội lưu ý thêm, hiện các chủ thể hoạt động trên thị trường còn thiếu chuyên nghiệp, thiếu nhà đầu tư là quỹ đầu tư.

"Cần tổng thể khôi phục phát triển thị trường trong thời gian tới. Quan trọng cần có dẫn đường của Chính phủ, ứng xử với các vấn đề này, trước mắt đối diện với giai đoạn đáo hạn trái phiếu của các doanh nghiệp. Như vậy, phải tính đến xử lý không thô bạo, có lộ trình, cần thiết phải triển khai", ông nói.

Vi phạm công bố thông tin trái phiếu, Việt Hưng bị xử phạt

Thứ 2, 12/09/2022 | 18:08
Theo UBCKNN, CTCP Đầu tư và Công nghiệp Việt Hưng đã công bố thông tin phát hành trái phiếu không đúng thời hạn, lợi nhuận tăng trưởng âm trong 5 năm trở lại đây.

5 vấn đề khi mua trái phiếu doanh nghiệp Bộ Tài chính lưu ý nhà đầu tư

Thứ 3, 06/09/2022 | 18:34
Theo Bộ Tài chính, mặc dù khung khổ pháp lý về trái phiếu doanh nghiệp đã được ban hành đầy đủ, nhưng vì thực thi pháp luật chưa nghiêm đã dẫn đến các vi phạm.

7 tháng đầu năm, doanh nghiệp mua lại hơn 86.500 tỷ đồng trái phiếu

Thứ 6, 19/08/2022 | 18:30
Lãnh đạo Bộ Tài chính cho biết, tính đến cuối tháng 7/2022, khối lượng trái phiếu được các doanh nghiệp mua lại tăng 21,4% so với cùng kỳ năm 2021.
Cùng tác giả

Cách nào kiểm soát công ty bảo hiểm không lách luật đầu tư bất động sản?

Thứ 5, 15/09/2022 | 20:03
Các doanh nghiệp bảo hiểm vẫn được đầu tư, sở hữu BĐS để làm trụ sở kinh doanh, địa điểm làm việc, nhưng không sử dụng và được mua cổ phiếu doanh nghiệp BĐS.

VN-Index tăng điểm phiên đáo hạn phái sinh

Thứ 5, 15/09/2022 | 17:40
Chứng khoán ngày 15/9 không có dòng cổ phiếu dẫn dắt dù vẫn tăng điểm. Một số nhóm được coi là khỏe hơn so với phần còn lại có thể kể đến phân bón, điện, BĐS...

Hoàng Anh Gia Lai thu hơn 11 tỷ mỗi ngày nhờ nuôi heo, trồng chuối

Thứ 4, 14/09/2022 | 18:07
Doanh nghiệp của bầu Đức ghi nhận doanh thu đạt 2.708 tỷ đồng sau 8 tháng đầu năm, trong đó ngành chăn nuôi chiếm 779 tỷ đồng, ngành cây ăn trái đạt 1.472 tỷ đồng.

Xả hàng cổ phiếu vốn hóa, chứng khoán giảm hơn 7 điểm

Thứ 4, 14/09/2022 | 17:42
Chứng khoán giảm phiên thứ 2 liên tiếp, trùng với diễn biến giảm của thị trường quốc tế khi sắc đỏ từ nhóm VN30 lan rộng ra tất cả các ngành nghề.

"Khoảng trống đột ngột" và niềm tin trên thị trường trái phiếu

Thứ 3, 13/09/2022 | 19:50
Thị trường trái phiếu doanh nghiệp là một trong những "mạch máu" quan trọng của nền kinh tế nhưng có quan điểm cho rằng trái phiếu lại giống trò đánh bạc.
Cùng chuyên mục

Giá vàng 08/12/2022: Thị trường trong nước tăng nhẹ

Thứ 5, 08/12/2022 | 10:26
Giá vàng trong nước hôm nay 8/12 đang tăng nhẹ từ 50 - 150 ngàn đồng/lượng so với cuối phiên hôm qua.

Lăng kính chứng khoán 8/12: Kỳ vọng nhịp điều chỉnh sẽ chững lại

Thứ 5, 08/12/2022 | 07:00
Nhà đầu tư nên ưu tiên cơ cấu danh mục, có thể chốt lời với những mã đã tăng mạnh trong thời gian gần đây và quan sát chờ thời điểm giải ngân.

Số tài khoản chứng khoán mở mới tháng 11/2022 thấp nhất 2 năm qua

Thứ 5, 08/12/2022 | 06:00
Trong tháng 11/2022, nhà đầu tư trong nước mở mới gần 90.000 tài khoản chứng khoán, ghi nhận mức sụt giảm tháng thứ 6 liên tiếp, thấp nhất kể từ tháng 2/2021.

Nhờ lực kéo từ cổ phiếu họ Vingroup, VN-Index chỉ giảm 8 điểm

Thứ 4, 07/12/2022 | 17:24
Lực cầu mạnh mẽ từ các cổ phiếu vốn hoá lớn đã kìm đà giảm của thị trường, mức thanh khoản có phần sụt giảm bởi tâm lý nhà đầu tư vẫn khá thận trọng.

Chứng khoán APG bị phạt gần 1 tỷ đồng với hàng loạt vi phạm

Thứ 4, 07/12/2022 | 14:17
Với loạt sai phạm như không báo cáo đủ, không lưu giữ tài liệu, báo cáo sai lệch về tỉ lệ an toàn tài chính... Chứng khoán APG đã bị UBCKNN xử phạt gần 1 tỷ đồng.
     
Nổi bật trong ngày

Nghịch lý:Giá thịt lợn "rơi tự do" dù đang trong cao điểm tiêu thụ Tết

Thứ 4, 07/12/2022 | 20:46
Thời gian qua, giá lợn hơi ở nhiều nơi xuống thấp dưới 60.000 đồng/kg, thậm chí có những ngày giảm còn 50.000 đồng/kg dù đang trong cao điểm tiêu thụ Tết.

SSI: Thị trường đang đi vào vùng nhạy cảm, dễ phản ứng mạnh với rủi ro

Thứ 4, 07/12/2022 | 06:00
Mặc dù kỳ vọng đà hồi phục sẽ tiếp diễn nhờ động lực từ khối ngoại nhưng SSI Research cũng đánh giá thị trường đang vào vùng giá nhạy cảm và dễ phản ứng với rủi ro.

Lăng kính chứng khoán 7/12: Thị trường có thể tiếp tục điều chỉnh

Thứ 4, 07/12/2022 | 08:15
Khi thị trường xuất hiện các đợt điều chỉnh để hình thành vùng giá cân bằng, các cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt, có tiềm năng tăng trưởng sẽ tiếp tục đi lên.

Quy định mới về tái cấp vốn trên cơ sở trái phiếu đặc biệt của VAMC

Thứ 4, 07/12/2022 | 11:47
Thông tư 15/2022/TT-NHNN đã có những quy định mới về điều kiện tái cấp vốn đối với trái phiếu đặc biệt so với quy định hiện hành.

Nhờ lực kéo từ cổ phiếu họ Vingroup, VN-Index chỉ giảm 8 điểm

Thứ 4, 07/12/2022 | 17:24
Lực cầu mạnh mẽ từ các cổ phiếu vốn hoá lớn đã kìm đà giảm của thị trường, mức thanh khoản có phần sụt giảm bởi tâm lý nhà đầu tư vẫn khá thận trọng.