NĐT: Sau sáp nhập, Tây Ninh sở hữu vị trí chiến lược kết nối Tp.HCM với Campuchia và ASEAN. Tỉnh sẽ tận dụng lợi thế này như thế nào?

Ông Phạm Tấn Hoà: Sau sáp nhập, Tây Ninh có rất nhiều tiềm năng và lợi thế để phát triển, với diện tích tự nhiên hơn 8.500km² và dân số khoảng 2,96 triệu người. Với vị trí địa lý đặc biệt hiện nay, có thể nói, tỉnh Tây Ninh có đủ điều kiện để trở thành một cực tăng trưởng mới của cả vùng Đông Nam Bộ và Tây Nam Bộ. Đây là cơ sở địa kinh tế vững chắc để thúc đẩy liên kết vùng cả về kinh tế - văn hóa - an ninh, quốc phòng.

Về liên kết vùng, tỉnh Tây Ninh hiện nay giáp với Tp.HCM, Đồng Tháp và Campuchia, mở ra cơ hội hình thành hành lang phát triển xuyên biên giới - giữa đô thị lớn và nền kinh tế nông thôn, công nghiệp và logistics quốc tế.

Bên cạnh đó, Tây Ninh là địa phương giáp Campuchia với chiều dài đường biên giới gần 369km. Tỉnh hiện có 3 khu kinh tế cửa khẩu (Mộc Bài, Xa Mát, Long An), 4 cửa khẩu quốc tế chiến lược (Mộc Bài, Xa Mát, Tân Nam và Bình Hiệp) và 4 cửa khẩu chính (Chàng Riệc, Phước Tân, Kà Tum và Mỹ Quý Tây). Trong đó, cửa khẩu quốc tế Mộc Bài là cửa khẩu đường bộ lớn nhất phía Nam trên tuyến biên giới Việt Nam - Campuchia, kết nối trực tiếp với các khu công nghiệp tại Svay Rieng (Campuchia) và vùng kinh tế trọng điểm phía Nam; ngoài ra còn có 13 cửa khẩu phụ với nhiều tuyến đường truyền thống lối mở qua lại biên giới tiếp giáp với 03 tỉnh Svay Rieng, Pray Veng, Tboung Khmum của Campuchia.

Các khu kinh tế cửa khẩu hiện có trên địa bàn tỉnh là một lợi thế chiến lược, giúp đồng bộ hóa quy hoạch, mở rộng không gian phát triển, tối ưu hóa nguồn lực và hạ tầng, hình thành vùng động lực kinh tế - thương mại - dịch vụ - công nghiệp dọc tuyến biên giới. Tạo hành lang liên hành lang kinh tế Việt Nam - Châu Á (Hồ Chí Minh - Mộc Bài - Campuchia và các nước Asean,…).

NĐT: Xin ông cho biết, giai đoạn 2025 - 2030, đâu là những chính sách đột phá mà tỉnh sẽ tập trung nhằm đưa kinh tế cửa khẩu trở thành động lực tăng trưởng chủ lực cho toàn vùng?

Ông Phạm Tấn Hoà: Với những điều kiện thuận lợi sẵn có, tỉnh đang định hướng phát triển mạnh các khu kinh tế cửa khẩu, trong đó Khu kinh tế cửa khẩu Mộc Bài được xem là hạt nhân, giữ vai trò đầu mối giao thương quốc tế quan trọng. Mục tiêu là xây dựng nơi đây trở thành trung tâm công nghiệp – đô thị – thương mại dịch vụ và logistics của vùng Đông Nam Bộ, đồng thời là cảng trung chuyển container quốc tế, kết nối hiệu quả với khu vực và thế giới.

Trên cơ sở đó, tỉnh xác định một số nhiệm vụ trọng tâm. Thứ nhất, chúng tôi tập trung nguồn vốn để sớm hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật trong khu kinh tế cửa khẩu. Khi hạ tầng đồng bộ, việc thu hút các nhà đầu tư sẽ thuận lợi hơn, nhất là trong các lĩnh vực công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp phụ trợ, công nghiệp chế biến nông sản – nhằm nâng cao giá trị xuất khẩu, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội cho địa phương và toàn vùng.

Thứ hai, tỉnh ưu tiên thu hút các dự án đầu tư phát triển khu kinh tế cửa khẩu thành trung tâm logistics, trung tâm trung chuyển hàng hóa của vùng Đông Nam Bộ – cửa ngõ kết nối thương mại, đầu tư với Campuchia và các nước Asean. Chúng tôi kêu gọi đầu tư xây dựng hệ thống kho bãi, tổng kho thương mại quy mô lớn, trung tâm logistics hiện đại, đồng thời cải tạo và nâng cấp cơ sở hạ tầng tại các cửa khẩu quốc tế đã xuống cấp để đáp ứng nhu cầu tiếp nhận, bảo quản, sơ chế, phân loại và vận chuyển hàng hóa phục vụ xuất khẩu.

Thứ ba, tỉnh tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng tại cửa khẩu để tạo môi trường thông thoáng, thuận lợi cho doanh nghiệp trong hoạt động xuất nhập khẩu.

Cuối cùng, chúng tôi đang khẩn trương hoàn thiện Đề án thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù áp dụng cho Khu kinh tế cửa khẩu Mộc Bài, nhằm kết nối sâu rộng hơn giữa 2 nền kinh tế Việt Nam – Campuchia. Khi được Chính phủ phê duyệt, đây sẽ là cú hích quan trọng, tạo sức hút mạnh mẽ đối với các nhà đầu tư chiến lược, góp phần lan tỏa và nâng cao hiệu quả hoạt động của Mộc Bài nói riêng và hệ thống khu kinh tế cửa khẩu trên địa bàn tỉnh nói chung – đúng theo định hướng phát triển của TƯ và của tỉnh.

NĐT: Với các cửa khẩu quốc tế như Mộc Bài, Xa Mát, Tân Nam và hệ thống giao thông trọng điểm, trong đó có cao tốc Tp.HCM - Mộc Bài chuẩn bị khởi công, tỉnh có kế hoạch gì để phát triển hạ tầng logistics, xây dựng chuỗi cung ứng hiện đại?

Ông Phạm Tấn Hoà: Với vị trí địa lý chiến lược, Tây Ninh được xem là cửa ngõ giao thoa giữa vùng Đồng bằng sông Cửu Long, Tp.HCM và vùng Đông Nam Bộ, đồng thời là đầu mối giao thương quan trọng với Campuchia. Chúng tôi xác định đây là lợi thế lớn để phát triển hạ tầng logistics và chuỗi cung ứng hiện đại, nhằm biến Tây Ninh thành trung tâm kết nối hàng hóa trong khu vực.

Hiện tỉnh đã quy hoạch 14 trung tâm logistics với tổng diện tích hơn 1.280 ha, tập trung tại các khu vực chiến lược như Bến Cầu, Tân Biên, Cần Giuộc, Bến Lức, Kiến Tường… tạo điều kiện thuận lợi để kết nối hàng hóa từ các vùng sản xuất trong cả nước. Một số dự án lớn đã được triển khai, có thể kể đến khu tiếp nhận kho vận tại Cảng quốc tế Long An – được đầu tư với quy mô tương đương các cảng lớn tại Tp.HCM – và trung tâm kho vận tải Bến Lức. Chúng tôi cũng hướng đến phát triển logistics xanh, e-logistics và dịch vụ tích hợp để tối ưu hóa chuỗi cung ứng, giảm chi phí vận hành, đồng thời bảo vệ môi trường.

Song song đó, Tây Ninh ưu tiên nguồn lực hoàn thiện hệ thống giao thông kết nối liên vùng. Các dự án trọng điểm đang được đẩy mạnh gồm: Cao tốc Bến Lức – Long Thành, cao tốc Tp.HCM – Mộc Bài – Gò Dầu – Xa Mát, đường Vành đai 3 và 4 Tp.HCM, các trục động lực Bình Dương – Tây Ninh – Long An; Tp.HCM – Tây Ninh – Đồng Tháp; tuyến ĐT.789 – ĐT.787B – N8 – đường Hồ Chí Minh – đường Vành đai 4 – cao tốc CT.01 – Quốc lộ 62 – Tân An, và tuyến đường thủy sông Vàm Cỏ Đông. Khi các tuyến này hoàn thiện, sẽ tạo nên mạng lưới giao thông đồng bộ, giúp hàng hóa di chuyển thông suốt từ khu công nghiệp đến cảng biển và các khu kinh tế trọng điểm.

Bên cạnh đó, tỉnh tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý logistics và giảm thời gian thông quan hàng hóa. Chúng tôi cũng đang kiến nghị Chính phủ sớm ban hành cơ chế hỗ trợ, thu hút container vào cảng trên địa bàn tỉnh, đồng thời đề xuất bổ sung Cảng quốc tế Long An vào danh mục cảng, cụm cảng Việt Nam trong Hiệp thương đường thủy giữa Việt Nam và Campuchia.

Để tăng cường kết nối chuỗi cung ứng, tỉnh thường xuyên tổ chức các hội nghị xúc tiến, kết nối giao thương, tạo cơ hội cho doanh nghiệp địa phương gặp gỡ các nhà nhập khẩu nước ngoài, các tập đoàn bán lẻ lớn, sàn thương mại điện tử, qua đó mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Đặc biệt, Tây Ninh đã ký kết bản ghi nhớ hợp tác với Tập đoàn YCH (Singapore) để phát triển hạ tầng logistics, thương mại điện tử và chuyển đổi xanh. Hai bên sẽ triển khai các dự án trọng điểm như phát triển trung tâm logistics tại Khu kinh tế cửa khẩu Mộc Bài, đào tạo nguồn nhân lực logistics chất lượng cao, tối ưu hóa luồng vận chuyển hàng hóa, hỗ trợ xuất khẩu qua nền tảng thương mại điện tử và thúc đẩy hợp tác quốc tế giữa Cảng quốc tế Long An với các cảng lớn trên thế giới.

Tất cả những nỗ lực này đều hướng tới mục tiêu đưa Tây Ninh trở thành điểm đến hấp dẫn cho các nhà đầu tư logistics, đóng vai trò trung tâm trong mạng lưới giao thương khu vực và quốc tế.

NĐT: Vậy trong thời gian tới UBND tỉnh sẽ áp dụng những biện pháp nào để đơn giản hóa thủ tục hải quan, nâng cao hiệu quả xuất nhập khẩu và cải thiện môi trường đầu tư ở khu vực cửa khẩu?

Ông Phạm Tấn Hoà: Trong thời gian tới, UBND tỉnh Tây Ninh sẽ tập trung triển khai đồng bộ nhiều nhóm giải pháp nhằm tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, đặc biệt trong lĩnh vực hải quan và quản lý hoạt động xuất nhập khẩu tại khu vực cửa khẩu. Mục tiêu của chúng tôi là đơn giản hóa thủ tục, rút ngắn thời gian thông quan và tạo môi trường đầu tư thuận lợi, minh bạch hơn cho doanh nghiệp.

Trước hết, tỉnh sẽ phối hợp chặt chẽ với Cục Hải quan để hoàn thiện cơ chế và quy trình thủ tục. Chúng tôi sẽ đẩy mạnh thực hiện hải quan điện tử, cơ chế một cửa quốc gia và một cửa ASEAN, bảo đảm kết nối thông suốt dữ liệu giữa Hải quan, Biên phòng, Kiểm dịch và các lực lượng chức năng khác. Song song đó, sẽ tiến hành rà soát, cắt giảm các thủ tục không cần thiết, chuẩn hóa biểu mẫu, tránh trùng lặp trong khâu kiểm tra, nhưng vẫn bảo đảm quản lý rủi ro theo chuẩn mực quốc tế.

Thứ hai, tỉnh đặc biệt chú trọng ứng dụng công nghệ thông tin và dịch vụ công trực tuyến. Chúng tôi hướng đến việc tiếp nhận và xử lý 100% hồ sơ qua hệ thống VNACCS/VCIS và dịch vụ công mức độ 4; duy trì hoạt động thông quan 24/7; đồng thời khuyến khích doanh nghiệp nộp thuế điện tử, thanh toán không dùng tiền mặt để tiết kiệm chi phí, thời gian và giảm áp lực thủ tục hành chính.

Thứ ba, tỉnh cũng sẽ tăng cường năng lực hỗ trợ doanh nghiệp. Chúng tôi duy trì các tổ tuyên truyền, hỗ trợ trực tiếp tại cửa khẩu để giải đáp vướng mắc ngay khi phát sinh; niêm yết công khai toàn bộ thủ tục hành chính tại trụ sở và trên website hải quan; duy trì các kênh phản hồi như đường dây nóng, hộp thư điện tử, nhóm Zalo hoặc Facebook để tiếp nhận và xử lý nhanh các phản ánh, đồng thời cập nhật chính sách mới kịp thời qua nhiều kênh truyền thông.

Bên cạnh đó, Tây Ninh cũng tập trung cải thiện môi trường đầu tư – kinh doanh tại khu vực cửa khẩu. Chúng tôi đang đầu tư nâng cấp các tuyến giao thông chính dẫn đến cửa khẩu, bảo đảm kết nối thông suốt với các tỉnh lân cận. Đồng thời, tỉnh sẽ tiếp tục đề xuất với TƯ các chính sách ưu đãi về thuế, đất đai để thu hút dự án đầu tư vào khu vực cửa khẩu và khu kinh tế cửa khẩu.

Cuối cùng, chúng tôi đặc biệt coi trọng việc siết chặt kỷ luật, kỷ cương hành chính, bảo đảm minh bạch trong quy trình kiểm tra, giám sát. Những hành vi vi phạm sẽ bị xử lý nghiêm để bảo vệ môi trường kinh doanh công bằng, lành mạnh.

Tất cả những giải pháp này đều nhằm mục tiêu chung là nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp hoạt động thuận lợi hơn trong xuất nhập khẩu, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế biên mậu của Tây Ninh.

Xin trân trọng cảm ơn ông!