Đề xuất giảm mức hình phạt tù với người chưa thành niên phạm tội

Hoàng Thị Bích
Thứ 4, 17/04/2024 | 12:47
1
Tòa án nhân dân tối cao đề xuất giảm mức phạt tù đối với người dưới 18 tuổi phạm tội so với quy định tại Bộ luật Hình sự.

Tiếp tục chương trình làm việc, sáng 17/4 Uỷ ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án Luật Tư pháp người chưa thành niên.

Trình bày tờ trình tại phiên họp, Phó Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Văn Tiến nhấn mạnh, việc xây dựng dự án Luật Tư pháp người chưa thành niên là đòi hỏi bức thiết của cuộc sống, nhằm thực hiện chủ trương của Đảng về “phát triển hệ thống tư pháp thân thiện và bảo vệ trẻ em”.

Dự thảo Luật gồm 166 điều được bố cục thành 5 phần, 11 chương, điều chỉnh trong lĩnh vực tư pháp hình sự, gồm: quy định về xử lý chuyển hướng đối với người chưa thành niên phạm tội; hình phạt và các chính sách hình sự chuyên biệt; thủ tục tố tụng thân thiện; thi hành án và tái hòa nhập cộng đồng; nhiệm vụ, quyền hạn và trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong hoạt động tư pháp người chưa thành niên.

Đối thoại - Đề xuất giảm mức hình phạt tù với người chưa thành niên phạm tội

Phó Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Văn Tiến (Ảnh: Quochoi.vn).

Ông Nguyễn Văn Tiến cho biết, dự thảo Luật quy định 16 nguyên tắc nhân văn, tiến bộ và đặc thù để bảo vệ người chưa thành niên trong tư pháp hình sự, như: Bảo đảm lợi ích tốt nhất của người chưa thành niên; bảo đảm thủ tục tố tụng thân thiện; Quyền được thông tin đầy đủ, kịp thời; Ưu tiên áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng; Xử lý chuyên biệt...

Về hình phạt áp dụng đối với người chưa thành niên, ông Nguyễn Văn Tiến thông tin đề cao tính nhân văn nhưng vẫn bảo đảm nghiêm minh của chính sách hình phạt đối với người chưa thành niên, dự thảo luật quy định giảm mức hình phạt tù đối với người chưa thành niên theo từng trường hợp cụ thể.

Điều 105 (tù có thời hạn) của dự thảo luật nêu, đối với người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi khi phạm tội, nếu điều luật được áp dụng quy định hình phạt tù chung thân hoặc tử hình, thì mức hình phạt cao nhất được áp dụng không quá 15 năm tù. Bộ luật Hình sự đang áp dụng là không quá 18 năm tù.

Đối với người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi khi phạm tội, nếu điều luật được áp dụng quy định hình phạt tù chung thân hoặc tử hình, thì mức hình phạt cao nhất được áp dụng không quá 9 năm tù. Bộ luật Hình sự đang áp dụng là không quá 12 năm tù.

Tuy nhiên, với trường hợp phạm 5 loại tội xâm phạm tính mạng sức khỏe và ma túy (giết người, hiếp dâm, hiếp dâm người dưới 16 tuổi, cưỡng dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi và tội sản xuất trái phép chất ma túy) thì mức hình phạt theo quy định của pháp luật hiện hành.

Ông Nguyễn Văn Tiến cho hay, dự thảo luật giữ nguyên hệ thống hình phạt đối với người chưa thành niên phạm tội, gồm: cảnh cáo, phạt tiền, cải tạo không giam giữ và tù có thời hạn. Đồng thời "không áp dụng hình phạt tù chung thân và tử hình đối với người chưa thành niên".

Bên cạnh đó, dự thảo luật bổ sung điều luật về hình phạt cảnh cáo cho người chưa thành niên khi phạm tội ít nghiêm trọng, nghiêm trọng do vô ý và có tình tiết giảm nhẹ, nhưng chưa đến mức miễn hình phạt. Mở rộng trường hợp người chưa thành niên bị phạt tù được cho hưởng án treo.

Theo ông Nguyễn Văn Tiến, dự thảo luật mở rộng đối tượng người chưa thành niên từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi, nếu có tài sản riêng cũng có thể áp dụng hình phạt tiền và mức phạt tiền không quá một phần ba mức tiền phạt mà điều luật quy định.

Đối thoại - Đề xuất giảm mức hình phạt tù với người chưa thành niên phạm tội (Hình 2).

Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga thẩm tra dự án Luật Tư pháp người chưa thành niên.

Thẩm tra dự án Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga cho biết, Ủy ban Tư pháp tán thành sự cần thiết ban hành Luật Tư pháp người chưa thành niên.

Về hình phạt đối với người chưa thành niên, Ủy ban Tư pháp tán thành Điều 101 dự thảo luật quy định 4 hình phạt áp dụng đối với người chưa thành niên phạm tội trên cơ sở kế thừa của Bộ luật Hình sự hiện hành (không phát sinh thêm loại hình phạt mới) bao gồm: Cảnh cáo; phạt tiền; cải tạo không giam giữ; tù có thời hạn.

Về các hình phạt cụ thể và việc tổng hợp hình phạt, Ủy ban Tư Pháp cơ bản nhất trí với dự thảo luật.

Ngoài ra, bà Nga cho biết đối với hình phạt cảnh cáo, có ý kiến đề nghị mở rộng việc áp dụng đối với người từ đủ 14 tuổi đến 16 tuổi phạm tội lần đầu, là người giúp sức trong vụ án đồng phạm nhưng có vai trò không đáng kể.

Về thi hành án phạt tù và tái hòa nhập cộng đồng, tại Điều 149, dự thảo Luật quy định người chưa thành niên được giam giữ tại trại giam riêng để tạo điều kiện giáo dục, phục hồi.

Ủy ban Tư pháp cơ bản tán thành quy định của dự thảo Luật, bảo đảm phù hợp với tâm lý, lứa tuổi, sự phát triển của người chưa thành niên, đặc biệt là bảo đảm tối đa quyền được học tập của người chưa thành niên, hạn chế các tác động tiêu cực của việc giam giữ chung trại giam với phạm nhân là người trưởng thành.

Đồng thời, quy định này cũng bảo đảm phù hợp với Quy tắc của Liên hợp quốc về bảo vệ người chưa thành niên bị tước quyền tự do.

Chủ tịch Quốc hội: Sửa đổi căn bản Luật Di sản văn hóa là phù hợp

Thứ 4, 17/04/2024 | 10:05
Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ bày tỏ kỳ vọng việc sửa đổi Luật Di sản văn hóa sẽ tạo bước thay đổi căn bản trong quản lý phát huy giá trị di sản văn hóa.

Quy định cụ thể hơn các loại thuốc được kinh doanh thương mại điện tử

Thứ 3, 16/04/2024 | 18:39
Thường trực Ủy ban Xã hội cho rằng việc quy định này nhằm tạo sự minh bạch và bảo đảm an toàn cho người sử dụng.

Tập trung thanh, kiểm tra các doanh nghiệp kinh doanh vàng

Thứ 3, 16/04/2024 | 14:22
UBTVQH đề nghị Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành liên quan theo dõi sát biến động cung cầu, giá cả thị trường các mặt hàng quan trọng, thiết yếu.
Cùng tác giả

Bộ Nội vụ thông tin mới về sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, xã

Thứ 7, 22/06/2024 | 11:59
54/54 tỉnh, thành phố đã hoàn thiện phương án tổng thể có thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã giai đoạn 2023-2025.

Vì sao đào tạo nhân lực phục hồi chức năng cần được chú trọng?

Thứ 7, 22/06/2024 | 11:12
Theo chuyên gia y tế, bác sĩ hay kỹ thuật viên phục hồi chức năng vẫn còn thiếu hụt, để chuyên ngành này phát triển, cần thay đổi nhận thức lãnh đạo, cán bộ ngành y.

"1 luật sửa 4 luật" khơi thông điểm nghẽn sẽ tác động tốt nền kinh tế

Thứ 6, 21/06/2024 | 17:55
Đa số các ĐBQH cho rằng các dự án Luật được thi hành sớm hơn ngày nào sẽ có tác động tích cực đến kinh tế - xã hội sớm ngày đó.

Hạn chế tiếp xúc đi lại với người chưa thành niên phạm tội có khả thi?

Thứ 6, 21/06/2024 | 15:42
ĐBQH cho rằng, chúng ta không thể có nhân lực để hàng ngày, hàng giờ giám sát việc gặp ai, đi tới đâu và đi vào những khung giờ nào của những người chưa thành niên.

Cần tách vụ án hình sự có người chưa thành niên phạm tội

Thứ 6, 21/06/2024 | 15:05
Theo các ĐBQH người chưa thành niên phạm tội thường do hoàn cảnh, nhận thức còn hạn chế, phần lớn là học sinh tại các trường nghề, trường phổ thông.
Cùng chuyên mục

"1 luật sửa 4 luật" khơi thông điểm nghẽn sẽ tác động tốt nền kinh tế

Thứ 6, 21/06/2024 | 17:55
Đa số các ĐBQH cho rằng các dự án Luật được thi hành sớm hơn ngày nào sẽ có tác động tích cực đến kinh tế - xã hội sớm ngày đó.

Hạn chế tiếp xúc đi lại với người chưa thành niên phạm tội có khả thi?

Thứ 6, 21/06/2024 | 15:42
ĐBQH cho rằng, chúng ta không thể có nhân lực để hàng ngày, hàng giờ giám sát việc gặp ai, đi tới đâu và đi vào những khung giờ nào của những người chưa thành niên.

Cần tách vụ án hình sự có người chưa thành niên phạm tội

Thứ 6, 21/06/2024 | 15:05
Theo các ĐBQH người chưa thành niên phạm tội thường do hoàn cảnh, nhận thức còn hạn chế, phần lớn là học sinh tại các trường nghề, trường phổ thông.

Báo chí - cầu nối giữa lực lượng công an với người dân

Thứ 6, 21/06/2024 | 11:05
Báo chí như một cây cầu kết nối, giúp nhân dân hiểu rõ hơn về những chiến công, hy sinh thầm lặng của lực lượng công an, qua đó giúp lực lượng ngày càng vững mạnh.

“Tính chân thực là nguyên tắc cao nhất của báo chí”

Thứ 6, 21/06/2024 | 10:00
PGS.TS Nguyễn Thành Lợi nhấn mạnh, báo chí không chỉ là nơi cung cấp thông tin chính xác, bổ ích, mà còn phải định hướng dư luận xã hội.