Chiều 5/11, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đã phát biểu làm rõ một số ý kiến của các đại biểu Quốc hội góp ý về dự án Luật Ngân sách Nhà nước (hợp nhất).
Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn cho biết, dự thảo Luật được xây dựng trên 4 nguyên tắc, trong đó nhấn mạnh, yêu cầu đánh giá hiệu quả kinh tế - xã hội đối với mọi khoản chi, chương trình, dự án sử dụng ngân sách nhà nước, bảo đảm an toàn tài chính quốc gia và tăng cường phân cấp, phân quyền.
Thứ nhất, thể chế hóa kịp thời các quy định mới của Đảng về quản lý ngân sách và đầu tư.
Thứ hai, mọi khoản chi, chương trình, dự án sử dụng ngân sách nhà nước đều phải được đánh giá hiệu quả kinh tế - xã hội theo nguyên tắc tại Kết luận 18.
Lý giải yêu cầu này, Bộ trưởng cho biết, để đáp ứng yêu cầu phát triển, tổng mức đầu tư trong giai đoạn tới dự kiến tăng khoảng 2,21 lần; riêng đầu tư công phải huy động tăng 2,6 lần so với giai đoạn trước.
Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn (Ảnh: Media Quốc hội).
Trong 5 năm tới, đầu tư công từ ngân sách trung ương cần huy động khoảng 3,8 triệu tỷ đồng, ngân sách địa phương khoảng 4,42 triệu tỷ đồng. Trong khi đó, để bảo đảm yêu cầu phát triển, hiệu quả sử dụng vốn phải được nâng lên gấp 2 lần so với giai đoạn trước.
"Vì vậy, nguyên tắc đánh giá hiệu quả là xuyên suốt trong quá trình dự thảo dự án Luật", Bộ trưởng nhấn mạnh và cho biết, việc huy động vốn cho đầu tư phát triển vẫn phải bảo đảm nguồn lực cho củng cố an ninh, quốc phòng và an sinh xã hội.
Thứ ba, bảo đảm tuyệt đối an toàn an ninh tài chính quốc gia. Theo Bộ trưởng, bên cạnh yêu cầu sử dụng vốn hiệu quả, cần bảo đảm an ninh, an toàn nền tài chính quốc gia, đặc biệt là hạn mức vay và bội chi ngân sách nhà nước phải nằm trong hạn mức Quốc hội giao.
Thứ tư, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và cải cách thủ tục hành chính; bảo đảm vai trò dẫn dắt của ngân sách trung ương, đồng thời phát huy tính chủ động của ngân sách địa phương. Việc phân quyền phải thực hiện theo đúng nguyên tắc: địa phương quyết, địa phương làm và địa phương chịu trách nhiệm.
Về công tác xây dựng dự toán ngân sách, Bộ trưởng cho biết, đối với dự toán năm 2027, Bộ trưởng cho biết mức dự toán trình Quốc hội tăng 9,1% so với ước thực hiện năm 2026. Trong khi đó, yêu cầu tăng trưởng GDP ở mức trên 10% và lạm phát ở mức 4,5%.
Bộ Tài chính yêu cầu cơ quan tài chính, cơ quan thuế địa phương và hải quan khu vực nâng cao trách nhiệm trong công tác xây dựng dự toán thu.
Bộ trưởng cho biết, Đảng ủy Bộ Tài chính đã có nghị quyết giao nhiệm vụ rõ ràng: không được giảm thu, không được phản ánh không phù hợp với điều kiện kinh tế, nhưng cũng không được giấu nguồn thu để tăng thu. "Những trường hợp cố tình thực hiện như vậy sẽ bị kiên quyết xử lý", Bộ trưởng nói.
Về phân bổ chi tiết các khoản chi từ đầu năm, Bộ trưởng cho biết có nhiều nhiệm vụ, chương trình, dự án đã được đưa vào dự toán và phải thực hiện chi từ đầu năm nhưng chưa đủ điều kiện để phân bổ chi tiết. Hiện cơ quan soạn thảo đã đưa vào dự thảo quy định việc phân bổ chi tiết phải hoàn thành trước ngày 31/12.
Trường hợp muốn tiếp tục sử dụng các khoản kinh phí này, Chính phủ phải báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội; UBND báo cáo HĐND. Quy định này có ngoại lệ đối với một số khoản chi đặc thù gắn với con người, chương trình dự án và chi khoa học, công nghệ.
