Những tấm pin mặt trời cắm-chạy (hay plug-and-play) có khả năng giảm chi phí điện năng mà không cần lắp đặt quy mô lớn trên mái nhà. Tuy nhiên, các công ty điện lực tại Mỹ đang bày tỏ lo ngại về hiện tượng dòng điện ngược trong trường hợp mất điện, cũng như áp lực lên hệ thống dây điện gia dụng từ loại pin mặt trời mới. Những lo ngại này đang ảnh hưởng đến việc xây dựng luật pháp ở nhiều tiểu bang.
Những tấm pin mặt trời cắm-chạy khá dễ lắp đặt.
Tấm pin mặt trời cắm-chạy là hệ thống phát điện năng lượng mặt trời nhỏ gọn, có thể được đặt trên ban công hoặc trong vườn. Khác với các hệ thống điện mặt trời mái nhà thông thường, chúng kết hợp các tấm pin nhỏ với bộ biến tần siêu nhỏ, cho phép người dùng cắm trực tiếp vào ổ cắm điện mà không cần lắp đặt phức tạp. Tuy nhiên, công suất của chúng chỉ đủ để cung cấp điện cho một số thiết bị như tủ lạnh và lò vi sóng.
Theo Viện Tài nguyên Thế giới (WRI), tấm pin mặt trời cắm-chạy là lựa chọn thực tế cho người thuê nhà và cư dân các tòa nhà chung cư, những người gặp khó khăn trong việc lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà. Mặc dù đã phổ biến ở châu Âu, với hơn 1,2 triệu tấm pin mặt trời cắm-chạy được đăng ký tại Đức, các quy định hiện hành đang cản trở việc áp dụng rộng rãi tại Mỹ.
Nhiều khu vực ở Mỹ yêu cầu các tấm pin cắm-chạy phải tuân theo các quy định giống như hệ thống điện mặt trời quy mô lớn, dẫn đến chi phí kết nối và lắp đặt cao gấp đôi giá thiết bị. Trước tình hình này, một số tiểu bang như Utah đã ban hành luật hỗ trợ việc sử dụng tấm pin cắm-chạy, trong khi ít nhất 24 tiểu bang khác đang xem xét nới lỏng quy định vào năm 2026. Tuy nhiên, các công ty điện lực đã phản đối, viện dẫn lý do an toàn và yêu cầu trì hoãn các dự luật tại Georgia, Arizona, New Mexico, Washington và Wyoming.
Tuy nhiên, ngành điện lực tại Mỹ đang lo ngại các hệ thống như vậy có thể gây ảnh hưởng đến an toàn.
Một trong những mối lo ngại lớn nhất của các công ty điện lực là khi xảy ra mất điện, các tấm pin này vẫn tiếp tục tạo ra điện, dẫn đến nguy cơ điện năng chảy ngược vào lưới điện và gây nguy hiểm cho công nhân khôi phục điện. Ngoài ra, việc các tấm pin không sử dụng điện như thiết bị gia dụng thông thường cũng tạo ra rủi ro về điện giật tại ổ cắm.
Để giải quyết vấn đề an toàn, UL Solutions đã triển khai chương trình kiểm tra và chứng nhận cho các tấm pin mặt trời cắm điện từ tháng 1/2026. WRI cho biết, các biện pháp an toàn có thể được thực hiện thông qua việc xây dựng các quy tắc như “tự động tắt máy khi mất điện”.
Kiến Tường - NPR
