Đưa văn hóa trở thành nền tảng gắn kết cộng đồng

Nguyễn Văn Khánh

Nguyễn Văn Khánh

Thứ 7, 21/11/2026 08:00 GMT+7

Phát huy giá trị di sản, xây dựng đời sống văn hóa từ cơ sở và tăng cường gắn kết cộng đồng là nền tảng quan trọng để củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc tại Tp.Đồng Nai.

Ngày 20/11, Ủy ban MTTQ Việt Nam Tp.Đồng Nai tổ chức tọa đàm về phát huy vai trò của các tổ chức chính trị - xã hội và tổ chức thành viên trong thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, gắn với nâng cao chất lượng Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc.

Nhân dịp này, Người Đưa Tin đã trao đổi với Thạc sĩ Trần Quang Toại, Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Tp.Đồng Nai và Thạc sĩ, Nhà giáo Đào Đức Trình, Chủ tịch Hội Cựu giáo chức Tp.Đồng Nai (nguyên Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Tp.Đồng Nai) về những giải pháp thiết thực nhằm đưa nghị quyết vào đời sống.

Gìn giữ bản sắc, phát huy sức mạnh cộng đồng

NĐT: Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam nhấn mạnh yêu cầu bảo tồn, phát huy các giá trị truyền thống gắn với xây dựng đời sống văn hóa mới. Ông đánh giá thế nào về ý nghĩa của nghị quyết?

Phát huy giá trị văn hóa, vun đắp khối đại đoàn kết toàn dân tộc- Ảnh 1.

Thạc sĩ Trần Quang Toại, Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Tp.Đồng Nai.

Thạc sĩ Trần Quang Toại: Nghị quyết số 80-NQ/TW có ý nghĩa chiến lược, không chỉ đặt ra yêu cầu bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa mà còn hướng đến xây dựng đời sống văn hóa mới, tăng cường sự gắn kết trong cộng đồng.

Văn hóa cần được xây dựng từ mỗi gia đình, trường học, hội đoàn thể, tổ chức tôn giáo, tín ngưỡng rồi lan tỏa ra toàn xã hội. Trên nền tảng đa dạng văn hóa, chúng ta tiếp tục sáng tạo những giá trị mới, tạo sự đồng thuận giữa các tầng lớp nhân dân. Đây cũng là nền tảng củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, trong đó Mặt trận Tổ quốc giữ vai trò tập hợp, kết nối và phát huy sức mạnh cộng đồng.

NĐT: Mỗi tổ chức thành viên cần cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết 80-NQ/TW bằng những hoạt động thiết thực nào, phù hợp với chức năng và thế mạnh của mình?

Thạc sĩ Trần Quang Toại: Mỗi tổ chức cần phát huy đúng chức năng, thế mạnh của mình. Hội Nông dân vận động hội viên gìn giữ nghề truyền thống, xây dựng văn hóa nông thôn; Công đoàn chú trọng xây dựng đội ngũ công nhân văn minh, phát triển khu nhà trọ văn hóa; Đoàn Thanh niên phát huy vai trò xung kích, ứng dụng công nghệ vào các hoạt động cộng đồng. Hội Cựu chiến binh góp phần giáo dục truyền thống thông qua những câu chuyện, ký ức lịch sử.

Cùng với đó, cần duy trì các phong trào xây dựng môi trường xanh, sạch, đẹp tại khu dân cư. Sự phối hợp giữa Mặt trận, các tổ chức thành viên và người dân sẽ tạo nền tảng để văn hóa thực sự gắn với đời sống, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

NĐT: Trước sự đa dạng về dân tộc, tôn giáo và thành phần dân cư, Mặt trận cần phát huy vai trò như thế nào để tạo sự đồng thuận tại Tp.Đồng Nai?

Thạc sĩ Trần Quang Toại: Mặt trận cần phát huy vai trò lắng nghe, tập hợp ý kiến và phản ánh nguyện vọng của nhân dân. Những ý kiến khác biệt cần được tiếp nhận, phân tích trên tinh thần tôn trọng, bởi mỗi cộng đồng dân cư, dân tộc, tôn giáo đều có đặc điểm và nhu cầu riêng.

Trên cơ sở đó, Mặt trận phát huy vai trò kết nối, điều hòa các mối quan hệ, tạo sự dung hợp giữa những giá trị văn hóa. Khi người dân được lắng nghe, tôn trọng và có cơ hội tham gia các hoạt động chung, sự đồng thuận và tinh thần đoàn kết sẽ ngày càng được củng cố.

Phát huy giá trị văn hóa, vun đắp khối đại đoàn kết toàn dân tộc- Ảnh 2.

Thạc sĩ Trần Quang Toại, Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Tp.Đồng Nai trao đổi tại buổi tọa đàm.

NĐT: Đồng Nai có hệ thống di sản phong phú. Làm thế nào để khai thác hiệu quả nguồn lực này phục vụ phát triển du lịch, kinh tế - xã hội, đồng thời bảo đảm công tác bảo tồn?

Thạc sĩ Trần Quang Toại: Đồng Nai hiện có 37 dân tộc cùng sinh sống, với hệ thống 121 di tích được xếp hạng cấp quốc gia và cấp tỉnh, thuộc nhiều loại hình như kiến trúc, nghệ thuật, lịch sử cách mạng, thiên nhiên và văn hóa tâm linh.

Trước hết, cần có quy hoạch tổng thể, kết nối các di tích thành những tuyến tham quan, trải nghiệm văn hóa. Việc cải thiện cảnh quan sông Đồng Nai cũng góp phần liên kết các điểm di sản, hình thành không gian du lịch đặc trưng.

Bên cạnh đó, cần đưa di sản đến gần hơn với thế hệ trẻ thông qua các hoạt động tham quan, tìm hiểu lịch sử, kiến trúc và tín ngưỡng tại trường học. Đồng thời, khuyến khích học sinh, sinh viên ứng dụng công nghệ, sáng tạo video và nội dung số để quảng bá những giá trị văn hóa đặc sắc của địa phương.

Đặc biệt, cần tăng cường liên kết giữa Nhà nước, doanh nghiệp và cộng đồng trong bảo tồn, khai thác di sản. Doanh nghiệp tham gia phát triển sản phẩm du lịch, dịch vụ văn hóa, tạo sinh kế cho người dân; cộng đồng giữ vai trò chủ thể trong gìn giữ bản sắc. Khi đó, di sản không chỉ được bảo tồn mà còn hiện diện trong đời sống, tạo ra những giá trị kinh tế, văn hóa thiết thực.

Đổi mới hoạt động văn hóa, tăng cường gắn kết khu dân cư

NĐT: Theo ông, các tổ chức chính trị - xã hội cần tập trung vào những nhiệm vụ nào để thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 80-NQ/TW?

Thạc sĩ, Nhà giáo Đào Đức Trình: Theo tôi, cần tập trung vào 5 nhiệm vụ trọng tâm. Thứ nhất, đẩy mạnh tuyên truyền các giá trị văn hóa, chuẩn mực con người Việt Nam và hệ giá trị gia đình trên nhiều nền tảng, nhất là không gian số; kịp thời phát hiện, nhân rộng những tấm gương người tốt, việc tốt.

Thứ hai, nâng cao chất lượng phong trào "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa", gắn với các hoạt động cộng đồng và Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc, bảo đảm thiết thực, tránh hình thức.

Thứ ba, tập hợp, phát huy vai trò của đội ngũ trí thức, văn nghệ sĩ, nghệ nhân dân gian, doanh nhân, người có uy tín và chức sắc tôn giáo trong bảo tồn, lan tỏa bản sắc văn hóa.

Thứ tư, huy động nguồn lực xã hội hóa cho phát triển văn hóa; đồng thời thực hiện tốt chức năng giám sát, phản biện xã hội, góp ý hoàn thiện chính sách và phòng ngừa những biểu hiện suy thoái về đạo đức, lối sống.

Thứ năm, chủ động xây dựng thế trận an ninh văn hóa, đấu tranh với thông tin sai lệch, hành vi xuyên tạc lịch sử, phủ nhận các giá trị văn hóa dân tộc và kích động chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

NĐT: Cần đổi mới Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc như thế nào để thực sự trở thành không gian gắn kết cộng đồng?

Thạc sĩ, Nhà giáo Đào Đức Trình: Để Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc thực sự trở thành không gian gắn kết cộng đồng, cần đổi mới theo hướng thiết thực, gần gũi và lấy người dân làm trung tâm.

Không nên nặng về nghi thức, báo cáo thành tích mà cần tạo không gian để người dân cùng giao lưu, chia sẻ, thưởng thức và trực tiếp tham gia các hoạt động văn hóa, văn nghệ, trò chơi dân gian, giới thiệu nét đẹp truyền thống địa phương.

Đặc biệt, cần phát huy vai trò của từng gia đình, thế hệ trẻ, người cao tuổi và các tổ chức đoàn thể. Khi người dân được tham gia, được lắng nghe và cùng tạo nên giá trị chung, Ngày hội sẽ không chỉ là dịp gặp gỡ mà còn góp phần bồi đắp tình làng nghĩa xóm, lan tỏa bản sắc văn hóa và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Cảm ơn bạn đã quan tâm đến nội dung trên. Hãy tặng sao để tiếp thêm động lực cho tác giả có những bài viết hay hơn nữa.
Đã tặng: 0 star
Tặng sao cho tác giả
Hữu ích
5 star
Hấp dẫn
10 star
Đặc sắc
15 star
Tuyệt vời
20 star

Bạn cần đăng nhập để thực hiện chức năng này!

Bình luận không đăng nhập

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.