Phát biểu tham luận tại Hội nghị Xúc tiến Đầu tư tỉnh Điện Biên ngày 11/5, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn SunGroup Đặng Minh Trường đánh giá Điện Biên là nơi hiếm hoi trên thế giới mà chỉ cần nhắc đến tên, bạn bè quốc tế đều biết và kính trọng.
Theo ông, chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954 không chỉ là mốc son của lịch sử dân tộc Việt Nam mà còn là sự kiện làm rung chuyển cục diện địa chính trị toàn cầu thế kỷ XX, tạo nên một “thương hiệu điểm đến” mang tầm vóc quốc tế.
Bên cạnh giá trị lịch sử đặc biệt, Điện Biên còn sở hữu cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ cùng hệ sinh thái văn hóa đặc sắc của 19 dân tộc anh em.
Tuy nhiên, Chủ tịch Sun Group thẳng thắn nhìn nhận tiềm năng ấy đến nay vẫn chưa được chuyển hóa thành giá trị kinh tế tương xứng. “Khoảng cách không nằm ở tài nguyên, mà nằm ở hạ tầng, ở sản phẩm và ở cơ chế chính sách”, ông Trường nói.
Dẫn số liệu năm 2025, ông Đặng Minh Trường cho biết Điện Biên đón khoảng 1,45 triệu lượt khách, doanh thu du lịch đạt 2.645 tỷ đồng. Theo ông, con số này chưa tương xứng với vị thế và tầm vóc của một địa danh mà cả thế giới biết đến.
"Với một địa danh mà cả thế giới biết đến, tại sao chỉ đón lượng khách bằng 1/4 Sa Pa và 1/15 Phú Quốc? Bài học đó khẳng định nguyên tắc, đầu tư tư nhân quy mô lớn phải đi cùng cơ chế chính sách đặc thù đủ mạnh", ông Trường đặt vấn đề.

Chủ tịch HĐQT Tập đoàn SunGroup Đặng Minh Trường phát biểu tham luận tại Hội nghị Xúc tiến Đầu tư tỉnh Điện Biên ngày 11/5.
Theo Chủ tịch Sun Group, bức tranh du lịch Việt Nam năm 2025 cho thấy dư địa phát triển của Điện Biên còn rất lớn. Lần đầu tiên Việt Nam đón hơn 21,2 triệu lượt khách quốc tế, tăng trên 20% so với năm 2024 và đạt tốc độ tăng trưởng cao nhất khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Tổng thu từ du lịch vượt mốc 1 triệu tỷ đồng. Đáng chú ý, lượng khách từ châu Âu tăng gần 39% và đây cũng là nhóm du khách có nhu cầu cao đối với loại hình du lịch lịch sử và di sản chiến tranh. Theo ông, Điện Biên Phủ hoàn toàn có thể trở thành điểm đến giàu sức hút đối với hàng triệu du khách quốc tế.
Ông Đặng Minh Trường nhấn mạnh, du lịch không chỉ là một ngành kinh tế mà còn là “đòn bẩy phát triển tổng hợp”, có khả năng kích hoạt đồng thời việc làm, hạ tầng, văn hóa và nguồn thu ngân sách trong thời gian tương đối ngắn. Khi được đầu tư đúng hướng, chính những yếu tố từng được xem là khó khăn của Điện Biên lại có thể trở thành lợi thế cạnh tranh. “Địa hình hiểm trở có thể trở thành cảnh quan độc đáo; văn hóa đa dân tộc trở thành sản phẩm du lịch; câu chuyện lịch sử bi hùng trở thành thương hiệu toàn cầu”, ông nói.
Bên cạnh đó, du lịch cũng là phương thức tạo việc làm với quy mô lớn và tốc độ nhanh, từ hướng dẫn viên, lễ tân, đầu bếp, đến nông dân cung ứng đặc sản, nghệ nhân thủ công và hàng trăm dịch vụ phụ trợ khác. Đây là ngành thu hút lao động phổ thông tại chỗ mạnh nhất, đặc biệt có ý nghĩa với Điện Biên, nơi tỷ lệ hộ nghèo còn cao và cơ hội việc làm còn hạn chế. Quan trọng hơn, bà con dân tộc không chỉ là lao động làm thuê: văn hóa, trang phục, ẩm thực, lễ hội của đồng bào chính là sản phẩm du lịch. Cộng đồng địa phương vừa là người làm, vừa là chủ thể tạo ra giá trị.
Bên cạnh hiệu quả kinh tế trực tiếp, du lịch còn tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ tới toàn bộ nền kinh tế địa phương. Theo ông Đặng Minh Trường, mỗi đồng doanh thu du lịch có thể kéo theo nhiều đồng giá trị gia tăng ở các lĩnh vực khác. Đồng thời, sự xuất hiện của các nhà đầu tư lớn sẽ tạo niềm tin và động lực để hàng trăm doanh nghiệp nhỏ hơn tham gia đầu tư vào các dịch vụ phụ trợ như lưu trú, vận tải, ẩm thực hay lữ hành.
Một lợi ích quan trọng khác được Chủ tịch Sun Group nhấn mạnh là phát triển du lịch sẽ kéo theo nâng cấp hạ tầng đồng bộ, từ giao thông, điện, nước, viễn thông cho đến y tế. Đây không chỉ là hạ tầng phục vụ khách du lịch mà còn trực tiếp nâng cao chất lượng sống của người dân. Đồng thời, du lịch giúp “biến di sản thành tài sản”, tạo động lực bảo tồn văn hóa và gìn giữ bản sắc dân tộc.
"Không nơi nào trên thế giới có một chiến trường như Điện Biên Phủ, nơi định hình thế kỷ XX vẫn còn nguyên vẹn, với câu chuyện kết nối cảm xúc với hàng triệu người từ Pháp, Mỹ, Nhật đến Việt Nam. Với Điện Biên, du lịch là con đường đúng đắn để phát triển nhanh, toàn diện và bền vững. Điều còn thiếu là sản phẩm du lịch đủ tầm để giữ chân du khách và tạo ra trải nghiệm đẳng cấp, có giá trị", ông Đặng Minh Trường nhận định.
Từ thực tiễn đầu tư, Chủ tịch Sun Group kiến nghị một số cơ chế, chính sách đặc thù nhằm tạo động lực cho Điện Biên phát triển.
Cụ thể, đề xuất áp dụng mức ưu đãi cao nhất về thuế thu nhập doanh nghiệp và miễn tiền thuê đất đối với các dự án du lịch, nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí quy mô lớn; đồng thời bổ sung du lịch di sản lịch sử vào danh mục ngành nghề ưu đãi đặc biệt.
"Đây là mức ưu đãi dành cho địa bàn đặc biệt khó khăn, cần được áp dụng nhất quán và đầy đủ", ông Trường giải thích đồng thời đề xuất bổ sung du lịch di sản lịch sử vào danh mục ngành nghề ưu đãi đặc biệt, phối hợp với Bộ Tài chính để cụ thể hóa trong khung ưu đãi đầu tư mới theo Luật hiện hành.
Về thủ tục đầu tư, ông đề xuất thiết lập cơ chế “một cửa tại chỗ”, cam kết rút ngắn thời gian phê duyệt dự án và tháo gỡ dứt điểm các vướng mắc trong giải phóng mặt bằng do đây là điểm nghẽn lớn nhất và đặc thù nhất của địa bàn biên giới, miền núi.
Bên cạnh đó, kiến nghị tiếp tục ưu tiên đầu tư hạ tầng kết nối Điện Biên với Sơn La, Lai Châu và cửa khẩu Tây Trang; nghiên cứu mô hình hợp tác công - tư (PPP) trong phát triển du lịch di sản và đưa tuyến đường sắt Hà Nội - Điện Biên vào lộ trình nghiên cứu đầu tư.
Đối với kinh tế cửa khẩu, Chủ tịch Sun Group đánh giá Tây Trang và A Pa Chải là lợi thế địa chính trị đặc biệt mà ít địa phương có được. Theo ông, cần nghiên cứu cơ chế thí điểm khu thương mại dịch vụ miễn thuế và xây dựng các tuyến du lịch xuyên biên giới kết nối với Lào và Trung Quốc.
Chủ tịch Sun Group cũng đề xuất xây dựng chương trình đào tạo nghề du lịch gắn kết doanh nghiệp theo mô hình nhà đầu tư cam kết tiếp nhận tối thiểu 70% lao động địa phương được đào tạo, chi phí được hỗ trợ 50% từ Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021–2030.
