Độc lạ giống “gạo” phải đào đất lên mới thấy
Bạn đã từng nghe nói đến “hạt mạch môn” bao giờ chưa? Chúng có màu trắng vàng, hình dáng thuôn dài khá giống với hạt lúa mạch và cũng có thể dùng làm thực phẩm. Điều thú vị là, chúng không được thu hoạch trên cây như hạt gạo hay lúa mì mà được lấy từ rễ của cây mạch môn.
Mạch môn (lan tiên, mạch đông, tóc tiên, cỏ lan…) là một loại cây thân thảo với phần rễ củ có nhiều giá trị dược liệu. Ở Việt Nam, mạch môn dược liệu tự mọc hoang và cũng được trồng tại nhiều vùng phía Bắc như Hà Nam, Hưng Yên, Bắc Giang, Nghệ An… Ngoài ra, chúng cũng phân bố tại Trung Quốc, Nhật Bản.
Cây mạch môn khá thấp, chỉ từ 10-40cm. Quả mọng, màu xanh lam. Đặc biệt, phần củ mạch môn có hình dáng dẹt ở hai đầu, thân giữa mập tròn, vỏ màu trắng vàng, mỗi củ to bằng đầu đũa, nhìn rất giống hạt lúa mì. Thịt củ bên trong màu trắng, vị ngọt.
Ở Trung Quốc, củ mạch môn được sử dụng như một loại “gạo” và “thuốc” suốt hơn 2.000 năm qua. Củ mạch môn có thể chế biến thành các món canh, hầm. Công dụng của nó bao gồm làm ẩm phổi, điều hòa dạ dày, làm dịu ngũ tạng, hỗ trợ điều trị các triệu chứng như ho khan do phổi khô, táo bón, mất ngủ. Giá củ mạch môn ở Trung Quốc loại hoang dã hiện rất cao, từ 160 NDT (549.000đ)/kg trở lên.
Tại Việt Nam, củ mạch môn cũng được dùng trong một số bài thuốc chữa táo bón, ho ra máu, ho lâu ngày hoặc có đờm. Giá củ mạch môn khô ở nước ta dao động từ 160.000 - 950.000đ/kg tùy chất lượng và nơi bán.
Hương Nguyễn (Theo Zhiwu Shiye)
