Sai phạm nghiêm trọng
Ngày 10/3, TAND Tp.HCM mở phiên tòa xét xử đối với 30 bị cáo có sai phạm xảy ra tại Trung tâm Kỹ năng thực hành cơ giới giao thông vận tải (gọi tắt là Trung tâm) và các đơn vị liên quan.
Các bị cáo Hồ Văn Búp (SN 1965, ngụ Tp.HCM – Giám đốc Trung tâm) và Nguyễn Văn Dương (SN 1976, ngụ Tp.HCM – Phó Giám đốc Trung tâm) cùng bị truy tố, xét xử về các tội: Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ; Giả mạo trong công tác; Đưa hối lộ và Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách Nhà nước.
Liên quan đến vụ án, 2 bị cáo Trần Ngọc Nhân (SN 1966, quê tỉnh Đồng Tháp - kiểm tra viên, trưởng đoàn thanh tra) và Trần Thị Thanh An (SN 1976, quê tình Thái Bình cũ - chuyên viên, cả hai đều thuộc Cục Thuế Tp.HCM cũ) bị xét xử về tội Nhận hối lộ.
Bị cáo Hồ Văn Búp (áo trắng, hàng đầu) và các đồng phạm tại tòa.
26 bị cáo đống phạm khác là thuộc cấp của bị cáo Búp và lãnh đạo, nhân viên của các trung tâm đào tạo lái xe khác (thuộc Trường Cao đẳng giao thông vận tải Trung ương II – Bộ GTVT cũ) vị truy tố, xét xử về các nhóm tội: Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ; Giả mạo trong công tác; Đưa hối lộ và Mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước.
Đây là vụ án có tính chất đặc biệt nghiêm trọng, những sai phạm tại Trung tâm Kỹ năng thực hành cơ giới GTVT xảy ra trong thời gian dài, có hệ thống. Xuất phát trực tiếp từ việc cán bộ lãnh đạo trung tâm đã không thực hiện đúng chức trách, nhiệm vụ được giao; lợi dụng chức vụ, quyền hạn, thực hiện một loạt các hành vi vi phạm pháp luật.
Trong đó bị cáo Hồ Văn Búp được xác định vài trò cầm đầu, chỉ đạo thực hiện các hành vi sai phạm. Cụ thể: Từ ngày 1/10/2021 đến ngày 20/9/2022 (trong thời gian bị cáo Hồ Văn Búp được bổ nhiệm làm Giám đốc Trung tâm), Trung tâm đào tạo 50 khóa, tổng số 3.854 học viên.
Tuy nhiên, do quá trình đào tạo, học viên không đến học đủ số thời gian theo quy định nên không đủ điều kiện thi tốt nghiệp, đồng thời học viên thi không đạt nhiều, nên càng ngày càng ít người đến Trung tâm để nộp hồ sơ thi bằng lái ô tô, dẫn đến Trung tâm sẽ bị thất thu, không có tiền chi trả cho cán bộ công nhân viên.
Do đó, khoảng đầu tháng 11/2021, Nguyễn Văn Dương đưa ra phương án không bắt học viên học lý thuyết, thi hết môn mà chỉ hợp thức hóa số buổi đi học của học viên, hợp thức hóa việc thi hết môn của học viên. Phương án này được Hồ Văn Búp đồng ý.
Sau đó, chủ trương này được quán triệt đến tất cả các nhân viên, giáo viên dạy lý thuyết là không tổ chức học tập trung và phân công nhiệm vụ cho từng người cụ thể ký "khống", hợp thức hóa các sổ sách, bài thi dẫn đến các sai phạm.
Ngoài ra, để thu hút được nhiều học viên đến nộp hồ sơ, Hồ Văn Búp và Nguyễn Văn Dương đã đưa ra chủ trương chi hoa hồng người mang hồ sơ đến nộp (chính là giáo viên và công nhân viên của Trường - gọi tắt là người môi giới) từ 1.000.000 đồng đến 2.500.000 đồng/hồ sơ.
Thực hiện theo chỉ đạo của Hồ Văn Búp, Mai Thị Bích Hồng (nhân viên tuyển sinh Ban Đào tạo) đã trích hoa hồng cho người môi giới hơn 7,2 tỷ đồng.
Để bù lại khoản tiền chi hoa hồng cho người môi giới như trên, Hồ Văn Búp tiếp tục chủ trương sử dụng 13.302.749.280 đồng tiền xăng dầu lẽ ra phải phát cho giáo viên dạy thực hành và chỉ đạo Nguyễn Văn Dương, Phó Giám đốc liên hệ các cây xăng mua hóa đơn xăng dầu "khống" để hợp thức hóa trong hồ sơ tài chính.
"Bắt tay" cán bộ thuế làm chuyện xấu
Theo cáo trạng, ngày 27/6/2022, Cục Thuế Tp.HCM (cũ) lập đoàn kiểm tra thuế tại Trung tâm giai đoạn 2012-2021, thời hạn 10 ngày làm việc. Đoàn kiểm tra có Trần Ngọc Nhân và Trần Thị Thanh An.
Trước khi đến kiểm tra, Trần Thị Thanh An yêu cầu Ngô Thị Hàn Ly (Kế toán trưởng Trung tâm) cung cấp hồ sổ sách kế toán từ 2008 đến năm 2021 để phục vụ kiểm tra.
An cho Ly số điện thoại của Trần Ngọc Nhân (Kiểm tra viên) để Ly liên hệ, gửi file số liệu. Từ ngày 13/4/2022 đến ngày 10/5/2022, Ly liên hệ và sử dụng tài khoản gmail của Ly để gửi các file tài liệu kế toán vào tài khoản gmail của Trần Ngọc Nhân.
Ngày 20/6/2022, Trần Ngọc Nhân và Trần Thị Thanh An đến làm việc với Trung tâm. Tại phòng làm việc của Hồ Văn Búp, Nhân và An nói phát hiện Trung tâm có nhiều sai phạm về việc kê khai thuế, số tiền bị truy thu thuế tại Trung tâm khoảng hơn 40 tỷ đồng. Do vậy, Búp đề nghị sẽ chung chi tiền cho An và Nhân để giúp cho Trung tâm lách thuế, không bị truy thu số tiền lớn như trên.
Sau đó, An và Nhân chấp thuận nhận số tiền 1 tỷ đồng, mục đích là để bỏ qua các lỗi về thuế, hướng dẫn, làm giúp Trung tâm hợp thức hóa giải trình các chênh lệch thu chi.
Sau khi làm việc với An và Nhân, Búp nói với Nguyễn Văn Dương, Ngô Thị Hàn Ly biết phía An, Nhân yêu cầu chung chi số tiền 1,6 tỷ đồng thì mới giúp hợp thức, bỏ qua các sai phạm về thuế của Trung tâm từ trước đến đồng thời, Búp chỉ đạo Dương và Ly đi rút sổ tiết kiệm và gom tiền mặt từ nguồn tiền chiếm đoạt tiền xăng của giáo viên thực hành như trên.
Trưa 27/6/2022, Ly cùng thủ quỹ đến ngân hàng rút ba sổ tiết kiệm với tổng số tiền hơn một tỷ đồng sau đó nhận thêm tiền từ Dương để đủ 1,6 tỷ đồng (32 cọc, mỗi cọc 50 triệu đồng) và giao cho Búp tại phòng làm việc.
Cùng ngày, khi Nhân và An đến, Búp đưa cho An túi tiền một tỷ đồng (20 cọc, mỗi cọc 50 triệu đồng) và nói "trong và ngoài gì thì cũng nhờ em giúp anh".
Theo kết quả điều tra, trong một tỷ đồng này có 446 triệu đồng là tiền hối lộ; 114 triệu đồng là tiền thuế phải nộp; 440 triệu đồng còn lại được xác định là tiền thuê dịch vụ kế toán.
Ngày hôm sau, Nhân gửi qua email cho Ly các tài liệu giải trình chênh lệch thu - chi để in, ký xác nhận. Đến ngày 1/7/2022, An đưa lại cho Ly 114 triệu đồng để nộp vào ngân sách Nhà nước.
Ngày 28/6/2022, Nhân sử dụng gmail của mình gửi vào gmail của Ly các file giải trình thu chi chênh lệch của Trung tâm để in ra, đưa Hồ Văn Búp - Giám đốc và Nhân - Trưởng đoàn kiểm tra ký tên. Ngày 01/7/2022, An đưa lại cho Ly 114 triệu đồng để nộp tiền thuế vào Ngân sách Nhà nước.
Sau đó, Hồ Văn Búp báo lại với Nguyễn Văn Dương và Ngô Thị Hàn Ly là Búp chỉ đưa cho Trần Ngọc Nhân và Trần Thị Thanh An số tiền 1 tỷ đồng và Búp sẽ chịu trách nhiệm hoàn trả lại 600 triệu đồng.
Theo cáo trạng, bị cáo Hồ Văn Búp, Giám đốc, mặc dù không tổ chức học thực hành, nhưng Búp đã chỉ đạo Nguyễn Văn Dương, Nguyễn Ngọc Thủy và Ngô Thị Hàn Ly chỉ đạo các cán bộ, nhân viên dưới quyền giả mạo chữ ký của các giáo viên thỉnh giảng; lập khống hồ sơ giảng dạy; từ đó, Trung tâm cấp chứng chỉ sai quy định cho 3.854 học viên; gây thiệt hại cho Trung tâm tổng số tiền trên 14,6 tỷ đồng; mua 421 hóa đơn GTGT khống tại 02 doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu để hợp thức hóa các hồ sơ giảng dạy thực hành tại Trung tâm, thu lợi bất chính gần 13 tỷ đồng từ việc mua bán trái phép hóa đơn;
Bị cáo Búp còn đưa tổng số tiền 1 tỷ đồng cho cho Trần Ngọc Nhân và Trần Thị Thanh An - Đoàn kiểm tra thuế - Cục Thuế Thành phố (cũ), trong đó số tiền đưa hối lộ là 446 triệu đồng để không phải bị phạt số tiền thuế lớn.
Bên cạnh đó, tại Trung tâm còn có tình trạng thu tiền của 2.231 học viên muốn được "học nhanh – thi nhanh" với số tiền 500.000 đồng/học viên. Đến ngày 29/3/2023, Mai Thị Bích Hồng nhận chỉ đạo của bị cáo Búp đã thu của 2.231 bộ hồ sơ (tương đương 2.231 học viên) do các giáo viên, công nhân viên nộp hộ với tổng số tiền là 1.127.500.000 đồng.
Trong phạm vi vụ án này, tòa còn xem xét trách nhiệm của hàng chục bị cáo thuộc 4 trung tâm, gồm: Trung tâm Kỹ năng thực hành cơ giới GTVT Thuận An; Trung tâm Ứng dụng KHCN và TV Kiểm định Chất lượng Công trình Xây dựng; Trung tâm Đào tạo và Sát hạch lái xe; Trung tâm Đào tạo lái xe.
Các trung tâm này đã hợp thức hóa hồ sơ, đào tạo "khống", cấp chứng chỉ trái quy định, làm phát sinh nhiều hồ sơ không đủ điều kiện nhưng vẫn được xét dự sát hạch và cấp chứng chỉ, giấy phép lái xe trái phép cho hơn 12.000 học viên khác với mục đích trục lợi.
