Hà Nội trong miền nhớ của Nguyễn Lê Hoa

Từ miền đất khách đến tiếng gọi quê hương

Sinh ra và lớn lên tại Hà Nội, năm 18 tuổi, Nguyễn Lê Hoa rời Thủ đô, sang Thụy Sĩ theo đuổi những ước mơ và hoài bão của tuổi trẻ. Nhưng hành trình nơi xứ người không bắt đầu bằng những tháng ngày lãng mạn như chị từng hình dung. Đó là những ngày tháng chông chênh giữa một miền đất xa lạ, nơi thời tiết lạnh giá, món ăn không quen, những hàng quán thân thuộc của Hà Nội chẳng thể tìm thấy, còn bạn bè, người thân đều ở cách xa vạn dặm.

"Lúc ấy, tôi bị sốc rất lớn vì mọi thứ đều xa lạ, bạn bè cũng không có bên cạnh", nhà thơ Nguyễn Lê Hoa nhớ lại.

Để trang trải chi phí học ngoại ngữ đắt đỏ, cô gái trẻ từng gõ cửa nhiều nhà hàng để tìm việc làm. Rồi chị bắt đầu những ngày tháng vừa học, vừa làm, chắt chiu từng đồng, từng giờ để nuôi dưỡng giấc mơ của mình. Buổi sáng, chị đến lớp học ngoại ngữ; trước 11h30 phải quay trở lại nơi làm việc để bắt đầu ca trưa. Khoảng nghỉ hai tiếng buổi chiều được tận dụng để học bài, trước khi tiếp tục làm việc từ 18h đến nửa đêm. Một tuần sáu ngày, chỉ có Chủ nhật là thời gian nghỉ ngơi hiếm hoi.

Từ một cô gái mang theo những mộng mơ, Nguyễn Lê Hoa buộc mình trưởng thành giữa nhịp sống khắc nghiệt nơi đất khách. Chị học cách sắp xếp thời gian, cân bằng giữa công việc và nghỉ ngơi, bởi chị hiểu rằng muốn đi đường dài, trước hết phải học cách đứng vững.

Những nỗ lực bền bỉ dần mở ra cơ hội. Trong thời gian thực tập, chị được một công ty nhận vào làm bởi sự chăm chỉ, hiền lành. Từ dự định học tập rồi trở về Việt Nam, cuộc sống nơi Thụy Sĩ cứ thế tiếp diễn, nối dài qua năm tháng. Công việc, sự nghiệp, gia đình và những đứa con lần lượt chào đời khiến hành trình trở về quê hương mà chị luôn mong mỏi trở nên khó khăn hơn.

Nỗi nhớ Hà Nội và hành trình tìm lại chính mình

Dẫu cuộc sống dần ổn định nơi xứ người, Hà Nội vẫn luôn hiện diện trong tâm hồn Nguyễn Lê Hoa, như một miền ký ức không thể phai mờ. Nỗi nhớ ấy theo chị qua năm tháng, lặng lẽ chảy vào những vần thơ, nơi tình yêu quê hương được gửi gắm qua từng hoài niệm, từng hình ảnh thân thương của mảnh đất đã nuôi dưỡng tâm hồn chị.

Nỗi nhớ quê hương da diết còn thôi thúc chị thực hiện một ước mơ đặc biệt: mở một nhà hàng thuần Việt tại Geneva. Với chị, đó không chỉ là một công việc kinh doanh, mà còn là cách đưa hương vị quê nhà đến gần hơn với bạn bè quốc tế, đồng thời tạo cơ hội gặp gỡ, sẻ chia với những người đồng hương xa xứ.

Giữa lòng châu Âu, chị muốn giữ lại một góc Việt Nam bằng những món ăn thân thuộc, bằng hương vị và tình cảm của người con luôn hướng về nguồn cội.

Thế nhưng, ngay trước ngày nhà hàng khai trương, một tai nạn bất ngờ đã cướp đi bàn tay phải của chị. Biến cố không chỉ để lại tổn thương về thể chất mà ảnh hưởng đến đời sống tinh thần. Chị kể rằng mình từng rơi vào trạng thái mất đi những ký ức và cảm xúc vốn có, khiến mạch nguồn sáng tác thơ ca cũng lặng im.

Không muốn bị nhìn nhận như một người tàn phế, Nguyễn Lê Hoa chọn cách vượt qua nghịch cảnh bằng sự kiên trì. Chị tập làm mọi việc bằng tay trái, đồng thời học cách sử dụng phần tay phải bị tổn thương để tiếp tục công việc bếp núc. Từ những thao tác đơn giản đến việc chế biến các món ăn cầu kỳ, tất cả đều đòi hỏi chị phải học lại từ đầu, kiên nhẫn từng ngày.

Với ý chí và nghị lực, chị dần làm chủ công việc, tiếp tục đưa những món ăn Việt đến với thực khách gần xa. Thế nhưng, khi vừa tìm được cách thích nghi với cuộc sống sau tai nạn, chị lại phải đối mặt với một thử thách mới: bệnh tật.

Lần này, chị suy sụp và khó gượng dậy hơn. Giữa những tháng ngày chật vật ấy, tiếng gọi quê hương trở thành điểm tựa, thôi thúc chị trở về Việt Nam, tìm đến các bác sĩ Bệnh viện Việt Đức để điều trị.

Sau cuộc đại phẫu, khi tỉnh lại, Nguyễn Lê Hoa bất ngờ cảm nhận những ký ức và cảm xúc tưởng chừng đã mất bỗng ùa về. Những miền nhớ từng bị phủ lấp, những rung động sâu kín trong tâm hồn dường như được đánh thức. Cùng với đó, thơ ca – người bạn tinh thần từng im lặng suốt một thời gian dài cũng trở lại.

Từ đây, chị bắt đầu hành trình tìm lại chính mình, lần giở những lớp ký ức đã ngủ quên, tìm về với thơ, với Hà Nội và với những người thân yêu. Thơ ca không thay thế những điều trị y khoa, nhưng trở thành nơi chị gửi gắm cảm xúc, đối diện với những tổn thương và tìm thấy sự nâng đỡ tinh thần sau biến cố.

Có lẽ, với Nguyễn Lê Hoa, quê hương chưa bao giờ chỉ là một địa danh trên bản đồ. Đó là miền đất nằm sâu trong ký ức, là tiếng gọi âm thầm mà bền bỉ, là nơi chị luôn hướng về ngay cả khi cuộc sống đã bén rễ nơi phương trời xa. Và thơ, bằng cách riêng của mình, đã nối lại những sợi dây tưởng đứt lìa giữa quá khứ và hiện tại, giữa người con xa xứ với Hà Nội yêu thương.

Hành trình ấy vẫn tiếp diễn giữa hai miền đất: Hà Nội - nơi lưu giữ cội nguồn, những ký ức đầu đời; và Geneva - nơi chị đã đi qua bao thăng trầm, gây dựng sự nghiệp, nuôi dạy các con và tìm thấy một cuộc sống bình yên. Ở giữa hai miền ấy, Nguyễn Lê Hoa vẫn mang theo tình yêu quê hương như một phần máu thịt, để từ những mất mát, chị một lần nữa tìm thấy tiếng nói của tâm hồn mình trong thơ ca.

Tình yêu và nỗi nhớ ấy sẽ tiếp tục được chị gửi gắm trong show nghệ thuật "Thi và Ca – Hà Nội, yêu và nhớ" do đạo diễn Hoàng Lê Na dàn dựng vào ngày 24/10 tới đây tại Hà Nội - nơi thơ ca và âm nhạc gặp gỡ, cùng khơi dậy những miền ký ức về Hà Nội trong trái tim người nghệ sĩ xa xứ. Hơn cả một cuộc trở về bằng nghệ thuật, đó còn là hành trình Nguyễn Lê Hoa tìm về với cội nguồn, với những rung động nguyên sơ của tâm hồn và với mảnh đất đã luôn hiện hữu trong trái tim mình, dù chị ở bất cứ nơi đâu.

Minh Anh