Hải Phòng thu phí sử dụng hạ tầng cửa khẩu cảng biển có đúng đối tượng?

Hải Phòng thu phí sử dụng hạ tầng cửa khẩu cảng biển có đúng đối tượng?

Lê Mạnh Quốc
Thứ 4, 05/01/2022 | 19:04
5 Hiệp hội doanh nghiệp đề xuất không thu phí sử dụng hạ tầng cửa khẩu cảng biển đối với hàng hóa vận tải bằng đường thủy nội địa.

5 hiệp hội doanh nghiệp liên quan đến vận tải đường thủy nội địa gồm: Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ Logistics Việt Nam; Hiệp hội Đại lý, môi giới và dịch vụ Hàng hải Việt Nam; Hiệp hội Chủ hàng Việt Nam; Hiệp hội Cảng biển Việt Nam và Hiệp hội Chủ tàu Việt Nam vừa đồng ký tên vào công văn gửi Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Văn Thành đề xuất không thu phí sử dụng hạ tầng khu vực cửa khẩu cảng biển đối với hàng hóa vận tải bằng đường thủy nội địa.

Gánh nặng chi phí cho doanh nghiệp vận tải

Các Hiệp hội cho biết, đại dịch Covid-19 đang diễn biến phức tạp, tác động trực tiếp đến chuỗi cung ứng, làm tăng chi phí logistics, ảnh hưởng đến sản xuất và xuất nhập khẩu. Các doanh nghiệp vận tải thủy, cung cấp dịch vụ logistics và chủ hàng gặp rất nhiều khó khăn do chi phí tăng cao.

Các doanh nghiệp thuộc 5 Hiệp hội đang gặp phải khó khăn do thành phố Hải Phòng thu phí sử dụng công trình, dịch vụ tiện ích công cộng trong khu vực cửa khẩu cảng biển đối với hàng hóa vận tải bằng đường thủy nội địa theo Nghị quyết 148/2016/NQ-HĐND của Hội đồng nhân dân thành phố về việc quy định mức thu, chế độ thu, nộp, quản lý và sử dụng phí sử dụng công trình kết cấu hạ tầng, công trình dịch vụ, tiện ích công cộng trong khu vực cửa khẩu cảng biển Hải Phòng và Nghị quyết số 06/2021/NQ-HĐND của Hội đồng nhân dân thành phố về việc sửa đổi Khoản 4 Điều 1 Nghị quyết số 148/2016/NQ-HĐND.

Kinh tế vĩ mô - Hải Phòng thu phí sử dụng hạ tầng cửa khẩu cảng biển có đúng đối tượng?

5 hiệp hội doanh nghiệp cùng ký gồm: Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ Logistics Việt Nam; Hiệp hội Đại lý, môi giới và dịch vụ Hàng hải Việt Nam; Hiệp hội Chủ hàng Việt Nam; Hiệp hội Cảng biển Việt Nam và Hiệp hội Chủ tàu Việt Nam. 

Theo phân tích của các Hiệp hội, cần phân biệt sự khác nhau giữa công trình, kết cấu hạ tầng, công trình dịch vụ tiện ích công cộng trong khu vực cửa khẩu cảng biển và cơ sở hạ tầng cảng biển. Mục đích của việc thu phí sử dụng công trình kết cấu hạ tầng, công trình dịch vụ tiện ích công cộng trong khu vực cửa khẩu cảng biển trên địa bàn thành phố Hải Phòng là tạo nguồn thu nhằm phục vụ cho việc hoàn thiện hạ tầng của địa phương kết nối các cảng biển, giảm ùn tắc giao thông, tai nạn.

Tuy nhiên, phương thức vận tải đường thủy sử dụng kết cấu hạ tầng giao thông đường thủy nội địa, gồm: đường thủy nội địa, hành lang bảo vệ luồng, khu neo đậu ngoài cảng, kè, đập giao thông và các công trình phụ trợ khác về giao thông thủy (do Bộ GTVT quản lý). Phương tiện vận tải bằng đường thủy không sử dụng kết cấu hạ tầng công cộng, công trình dịch vụ trong khu vực cửa khẩu cảng biển, không gây ùn tắc giao thông (do địa phương quản lý).

Bên cạnh đó, đường thủy nội địa không chỉ góp phần làm giảm áp lực cho hạ tầng đường bộ, giảm ùn tắc, giảm tai nạn giao thông trên các tuyến đường bộ của địa phương kết nối đến cảng biển, mà còn giảm khí thải carbon vào môi trường, hướng tới thực hiện cam kết mạnh mẽ của Thủ tướng Phạm Minh Chính tại Hội nghị COP26 là Việt Nam sẽ có “phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050", cũng như góp phần giảm phí duy tu sửa chữa hạ tầng hàng năm của Chính phủ.

Đặc biệt là, với phương thức vận tải bằng đường thủy, khi phương tiện làm hàng tại các cảng biển đều phải nộp phí, lệ phí hàng hải cho Cảng vụ và giá dịch vụ cầu cảng cho các doanh nghiệp kinh doanh cảng biển. Theo thống kê 5 năm trở lại đây, chi phí công dành cho phát triển đường thủy chỉ bằng một phần rất nhỏ so với đường bộ. Đường thủy nội địa chủ yếu sử dụng tuyến luồng, kênh rạch mang tính tự nhiên hiện hữu.

Các Hiệp hội tán thành việc Hội đồng nhân dân Thành phố Hải Phòng ban hành Nghị quyết và tổ chức thu phí đối với đối tượng sử dụng công trình, kết cấu hạ tầng, công trình dịch vụ tiện ích công cộng trong khu vực cửa khẩu cảng biển (phương tiện vận tải đường bộ) để bù đắp chi phí duy tu, bảo dưỡng, duy trì điều kiện phục vụ hoặc tái tạo các công trình hạ tầng kỹ thuật - xã hội, công trình dịch vụ và tiện ích công cộng trong khu vực cửa khẩu cảng biển.

Tuy nhiên, 5 Hiệp hội trên cho rằng, việc thu phí hạ tầng cảng biển (phí công trình, kết cấu hạ tầng, công trình dịch vụ tiện ích công cộng trong khu vực cửa khẩu cảng biển) tại khu vực cảng biển thành phố Hải Phòng đối với hàng hóa được vận tải bằng đường thủy là chưa đúng đối tượng, làm tăng gánh nặng chi phí cho doanh nghiệp vận tải.

Đồng thời, chi phí logistics tăng sẽ làm giảm sự cạnh tranh hàng hóa của Việt Nam trên thị trường quốc tế, các doanh nghiệp kinh doanh khai thác cảng sẽ mất nguồn thu từ dịch vụ logistics, dịch vụ xếp dỡ. Hơn nữa, lưu lượng vận chuyển hàng hóa bằng container bằng đường thủy chỉ chiếm 1,5%-1,8% số lượng container thông qua cảng Hải Phòng hiện nay, một con số rất nhỏ bé so với đà tăng trưởng sản lượng hàng hóa thông qua tại cụm cảng Hải Phòng hàng năm.

“Trong thực tế, việc thành phố Hải Phòng thu phí cơ sở hạ tầng đã làm giảm sản lượng hàng hóa thông qua cảng biển, mất lợi thế là cảng biển trung chuyển của khu vực. Trước khi thu phí, từ năm 2012 đến 2017, tốc độ tăng trưởng hàng năm sản lượng hàng hóa thông qua cảng biển Hải Phòng đạt 7,8%/năm, Quảng Ninh đạt 3,5%/năm. Sau khi thu phí từ năm 2017 đến 2020, tăng trưởng hàng thông qua cảng biển Hải Phòng bị giảm một nửa, chỉ còn 3,9%/năm, trong khi đó cảng biển Quảng Ninh tăng hơn 4 lần đạt 15,3%/năm”, các Hiệp hội dẫn chứng.

Với những đặc thù của phương thức vận tải hàng hóa/container bằng đường thủy khu vực phía Bắc, ít gây ô nhiễm môi trường, giảm ùn tắc và vận hành theo hướng vận tải xanh, chi phí vận chuyển chỉ bằng khoảng 20% so với vận tải đường bộ và thuận lợi hơn trong việc áp dụng luồng xanh trong chống dịch COVID-19, giảm đứt gãy chuỗi cung ứng, vì vậy, cần khuyến khích tăng nhanh, qua đó góp phần giảm chi phí logistics, tăng năng lực cạnh tranh cho nền kinh tế và hàng hóa xuất nhập khẩu, cũng như cải thiện cơ cấu phương thức vận chuyển mà Bộ GTVT đang nỗ lực phấn đấu.

Kinh tế vĩ mô - Hải Phòng thu phí sử dụng hạ tầng cửa khẩu cảng biển có đúng đối tượng? (Hình 2).

Theo lập luận của các Hiệp hội, việc thành phố Hải Phòng thu phí cơ sở hạ tầng đã làm giảm sản lượng hàng hóa thông qua cảng biển, mất lợi thế là cảng biển trung chuyển của khu vực.

Đề xuất không thu phí cơ sở hạ tầng đối với hàng hóa vận tải bằng đường thủy nội địa

Trên tinh thần đó, các Hiệp hội đề nghị Phó Thủ tướng Lê Văn Thành xem xét, có ý kiến chỉ đạo thành phố Hải Phòng không tiếp tục thu phí cơ sở hạ tầng đối với hàng hóa/container được vận tải bằng đường thủy nội địa.

Các doanh nghiệp cho biết, vận tải đường thủy có khai thác bến cảng đang gặp khó khăn trong thu hút hàng trung chuyển, quá cảnh, tạm nhập – tái xuất (hàng hóa trung chuyển là loại hàng chỉ nằm trong địa phận bến cảng để chuyển từ tàu này sang tàu khác và đi theo đường biển); hàng quá cảnh, hàng tạm nhập – tái xuất với mức phí rất cao 2,2 triệu đồng/container 20 feet và 4,4 triệu đồng/container 40 feet nên các doanh nghiệp đang mất nguồn hàng này. Nhiều doanh nghiệp logistics (vận tải – kho bãi) đã phải chuyển công năng.

Chẳng hạn, hàng trái cây của Thái Lan, hàng thịt đông lạnh của nước ngoài xuất qua các cửa khẩu giữa Việt Nam và Trung Quốc, hàng hóa quá cảnh qua cụm cảng Hải Phòng hiện nay không còn. Hàng quá cảnh sẽ dịch chuyển sang các nước bạn (ví dụ, hàng trái cây sẽ sang Lào đi đường sắt qua Trung Quốc hoặc đi đường bộ thay vì phải quá cảnh qua Việt Nam).

Vì vậy, các doanh nghiệp cũng kiến nghị không thu phí (vì không thuộc đối tượng thu phí) cơ sở hạ tầng đối với hàng trung chuyển vì không đưa hàng hóa vào khu vực sâu trong nội địa. Đối với hàng tạm nhập – tái xuất, hàng quá cảnh, thu với mức phí bằng với mức phí hàng hóa xuất nhập khẩu, tương đương 250 nghìn đồng/container 20 feet và 500 nghìn đồng/container 40 feet.

Đối với các địa phương có ý định thu phí cơ sở hạ tầng cảng biển sắp tới giống như Hải Phòng, các doanh nghiệp đề nghị không thu phí cơ sở hạ tầng đối với hàng hóa container được vận tải bằng đường thủy nội địa. 

Xử lý bất cập trong test nhanh Covid-19 cho khách quốc tế vào Việt Nam

Thứ 3, 04/01/2022 | 20:08
Cục Hàng không Việt Nam yêu cầu thống nhất thực hiện các mẫu tờ khai cho hành khách khai test nhanh và phiếu trả kết quả gồm 2 ngôn ngữ là tiếng Việt và tiếng Anh.

Chuyển hướng chiến lược phòng chống dịch: Chậm hay không thể sớm hơn?

Thứ 3, 04/01/2022 | 19:55
Nhìn lại năm 2021, nhiều chuyên gia đều nhận định quyết định chuyển hướng sang thích ứng an toàn, linh hoạt là phù hợp, đúng với tình hình và phát huy hiệu quả.

[E] Sức nóng bao trùm vận tải biển

Chủ nhật, 02/01/2022 | 11:00
Đại dịch Covid-19 và những tác động tiêu cực của nó lên chuỗi cung ứng toàn cầu là phép thử lớn nhất cho sự kiên cường của ngành logistics.
Cùng tác giả

Đường sắt Nhổn - ga Hà Nội lại lùi tiến độ, đội vốn khủng

Thứ 6, 20/05/2022 | 08:35
Do phải lùi tiến độ và bổ sung các chi phí nên tổng mức đầu tư dự án đường sắt đô thị đoạn Nhổn - ga Hà Nội sẽ tăng thêm gần 5.000 tỷ đồng so với tính toán ban đầu.

Loạt văn kiện từ chuyến đi Mỹ 7 ngày của Thủ tướng Phạm Minh Chính

Thứ 6, 20/05/2022 | 06:00
Nhân chuyến thăm, làm việc tại Mỹ và Liên Hiệp Quốc, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã chứng kiến lễ trao hàng loạt văn kiện hợp tác giữa hai nước trên nhiều lĩnh vực.

Đề xuất chi gần 23.000 tỷ từ ngân sách Tp.Hà Nội làm đường Vành đai 4

Thứ 5, 19/05/2022 | 16:42
Sơ bộ tổng mức đầu tư cho dự án đầu tư xây dựng đường Vành đai 4 vùng Thủ đô là 85.840 tỷ đồng, trong đó nguồn vốn từ ngân sách Tp.Hà Nội là 22.962 tỷ đồng.

Công bố 6 quy tắc đạo đức doanh nhân Việt Nam

Thứ 5, 19/05/2022 | 16:20
VCCI công bố Bộ quy tắc đạo đức doanh nhân Việt Nam trong cộng đồng doanh nhân toàn quốc đúng dịp kỷ niệm 132 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Đề xuất đầu tư làm đường nối cao tốc Pháp Vân-Cầu Giẽ và Vành đai 3

Thứ 4, 18/05/2022 | 21:04
Tổng mức đầu tư của tuyến đường nối cao tốc Pháp Vân-Cầu Giẽ và Vành đai 3 là hơn 3.241 tỷ đồng bằng ngân sách thành phố Hà Nội.
Cùng chuyên mục

Doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh được hỗ trợ lãi suất 2%/năm

Thứ 6, 20/05/2022 | 21:00
Nghị định 31/2022/NĐ-CP nêu rõ, việc hỗ trợ lãi suất bảo đảm công khai, minh bạch, đúng đối tượng, đúng mục đích, tránh trục lợi chính sách.

Hai "huyết mạch" của nền kinh tế đều đang có điểm tắc nghẽn

Thứ 6, 20/05/2022 | 16:46
Theo TS. Vũ Tiến Lộc, dòng chảy tài chính và dòng chảy vật lý đều đang có điểm nghẽn. Do vậy, tập trung chuyển đổi số vào hai "mạch máu" này là điều cần làm.

Rà soát điện mặt trời, khí LNG trong Quy hoạch điện VIII

Thứ 6, 20/05/2022 | 16:41
Bộ Công Thương được yêu cầu tiếp tục rà soát, làm rõ số liệu dự án điện mặt trời, cũng như tính khả thi phát triển nguồn điện khí LNG đến năm 2030.

5 tác động đến kinh tế Việt Nam khi FED thắt chặt chính sách tiền tệ

Thứ 6, 20/05/2022 | 15:58
Việc FED thắt chặt tiền tệ sẽ tác động tới xuất khẩu, lãi suất tiền gửi, nghĩa vụ trả nợ nước ngoài, vốn ngoại và tỉ giá hối đoái của Việt Nam.

Trợ lực cho doanh nghiệp Việt tham gia "đường đua" chuỗi cung ứng toàn cầu

Thứ 6, 20/05/2022 | 08:00
Hiện các doanh nghiệp Việt Nam tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu còn rất hạn chế, chưa tham gia sâu được vào chuỗi giá trị sản xuất của các tập đoàn đa quốc gia có mặt tại Việt Nam.