Ảnh: REUTERS/Khalil Ashawi.
Công ty dầu quốc gia QatarEnergy của Qatar đã báo cáo về "hư hại nặng nề" sau khi Thành phố Công nghiệp Ras Laffan, một trung tâm công nghiệp năng lượng, bị trúng tên lửa của Iran. Saudi Arabia cho biết đã đánh chặn và phá hủy 4 tên lửa đạn đạo phóng nhằm vào Riyadh trong ngày thứ Tư, và ngăn chặn một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái nhằm vào một cơ sở xử lý gas tại miền Đông quốc gia này.
Những diễn biến leo thang này đe dọa sẽ khiến cơn gián đoạn chưa từng có trong lịch sử chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu trở nên càng tồi tệ hơn. Giá dầu diesel tại Mỹ đã lần đầu tiên vượt mức 5 USD/gallon kể từ năm 2022 tới nay, khi một cơn lạm phát tại Mỹ đã gây ảnh hưởng nghiêm trọng tới sự ủng hộ của công chúng dành cho tổng thống Joe Biden vào thời điểm đó.
Cuộc xung đột tại Iran đã khiến ngừng trệ hoạt động cung cấp từ khu vực sản xuất năng lượng quan trọng nhất thế giới này, và giờ đã bắt đầu đe dọa sẽ gây ra hư hại lâu dài cho hệ thống cơ sở hạ tầng tại đây. Giá dầu thô Brent đã tăng 5% vượt mức 108 USD/thùng. Giá cổ phiếu toàn cầu tiếp tục rớt.
Mỏ khí gas Pars là phần mỏ khí gas của Iran tại trầm tích khí gas tự nhiên lớn nhất thế giới, một khu trầm tích mà Iran khai thác cùng Qatar.
Cơ quan truyền thông Fars của Iran đưa tin, các bình khí gas và nhiều phần của một nhà máy xử lý đã bị hư hại. Cơ quan này cho biết, các công nhân tại đây đã được sơ tán và tình trạng hỏa hoạn đã được kiểm soát.
Qatar, một đồng minh thân cận của Mỹ và là nơi Mỹ cài đặt căn cứ không quân lớn nhất trong khu vực, đã khẳng định quân đội Israel thực hiện cuộc tấn công này, không đề cập tới sự liên quan của Mỹ, và nhận định đây là một cuộc tấn công "nguy hiểm và vô trách nhiệm" gây rủi ro cho nền an ninh năng lượng toàn cầu. Chính phủ UAE cũng đã lên án vụ tấn công.
Chính phủ Iran đã đưa ra danh sách một loạt cơ sở dầu khí bị coi là "mục tiêu trực tiếp và hợp pháp", bao gồm nhà máy lọc dầu Samref và khu tổ hợp hóa dầu Jubail của Saudi Arabia, mỏ khí Al Hosn của UAE, cùng với khu tổ hợp hóa dầu Mesaieed, công ty Mesaieed và Ras Laffan của Qatar.
Chính phủ này đã cảnh báo yêu cầu sơ tán các cơ sở này trước khi tổ chức tấn công chỉ vài giờ sau đó.
Chính phủ Mỹ và Israel trong thời gian trước đây đã tránh tấn công các cơ sở sản xuất năng lượng của Iran tại vùng Vịnh nhằm tránh dẫn tới Iran tấn công đáp trả nhằm vào các cơ sở dầu khí của các nước láng giềng.
Iran đã phong tỏa Eo biển Hormuz, một tuyến đường hàng hải phục vụ 1/5 lưu lượng dầu và khí gas tự nhiên hóa lỏng toàn cầu. Các nước tiêu thụ mong rằng sự gián đoạn này sẽ không kéo dài nếu các cơ sở hạ tầng sản xuất năng lượng không bị tấn công.
Lãnh đạo cơ quan chính sách đối ngoại của EU, Kaja Kallas, đã tổ chức cuộc điện với Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi, khẳng định quyền tự do di chuyển an toàn qua Eo biển Hormuz là ưu tiên hàng đầu của châu Âu, và EU ủng hộ giải pháp ngoại giao cho cuộc chiến này.
Quân đội Israel cũng đã tổ chức những cuộc không kích nhằm vào trung tâm thành phố Beirut, và những cuộc không kích dữ dội nhất tại thành phố thủ đô này trong nhiều thập kỷ qua đã phá hủy nhiều tòa nhà dân cư.
Nguyễn Quang Minh (Theo Reuters)
