Kinh tế thế giới năm 2022: Những yếu tố lớn cần theo dõi

Kinh tế thế giới năm 2022: Những yếu tố lớn cần theo dõi

Thứ 3, 11/01/2022 | 07:00
Năm 2021 đã chứng kiến ​​sự gia tăng đột ngột và nhanh chóng của lạm phát do đà phục hồi hoạt động kinh tế trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu bị tắc nghẽn.

Năm 2022 có phải là năm kinh tế thế giới phục hồi hậu đại dịch? Đó là câu hỏi lớn của nhiều người trong bối cảnh thế giới đã chuyển mình sang năm 2022 nhưng những vết tích tàn phá của đại dịch Covid-19 vẫn chưa kịp phục hồi.

Đại dịch khó lường


Một yếu tố phức tạp trong hầu hết các dự báo kinh tế được công bố là sự xuất hiện của biến thể Omicron của Covid-19 hiện đang lây lan nhanh chóng tại nhiều quốc gia trên thế giới.

Thế giới đã chứng kiến ảnh hưởng lớn của biến thể trong khoảng thời gian cận kề Giáng sinh vừa qua, khi hàng loạt nhà hàng tại Anh điêu đứng vào đúng mùa kinh doanh dịp lễ hội hay nhiều hãng hàng không tại Mỹ buộc phải hoãn, hủy hàng nghìn chuyến bay cuối năm do lo ngại Covid-19. Trong những tháng tới, biến thể Omicron có thể gây gia tăng các biện pháp hạn chế, tâm lý thận trọng của người tiêu dùng trong bối cảnh số ca mắc bệnh tăng cao.

Tuy nhiên, cũng có ý kiến cho rằng biến thể mới dường như gây bệnh nhẹ hơn so với những lo ngại ban đầu, điều đó đồng nghĩa rằng các hạn chế có thể được nhanh chóng dỡ bỏ cũng như những tác động đến nền kinh tế sẽ ở mức vừa phải. Ví dụ, Israel và Australia đã nới lỏng các hạn chế mặc dù số lượng các ca nhiễm ở mức cao.

Đối với các công ty dược phẩm, các nhà sản xuất vắc xin Covid-19 như Pfizer-BioNTech và Moderna đang tăng cường nỗ lực của họ để tạo ra mũi tiêm được điều chỉnh thích hợp với biến chủng Omicron. Ông Ugur Sahin, Giám đốc điều hành BioNTech, cho biết vào tháng 12/2021 trong một cuộc họp báo: “Chúng tôi tiếp tục việc phát triển vắc-xin Omicron tiềm năng để sẵn sàng nếu cần”. Các công ty cho biết có thể sẽ tung ra vắc-xin thích ứng với Omicron vào tháng 2 hoặc tháng 3 năm nay.

Ông Rasmus Bech Hansen, Giám đốc điều hành công ty phân tích khoa học đời sống Airfinity, cho biết: “Việc tiêm kim có thể khiến một số người e ngại với tiêm chủng, vì vậy chúng tôi đang xem xét đường mũi”; “Nhìn vào năm 2022, chúng ta có thể mong đợi những đổi mới và tiến bộ khoa học đáng kể như chúng ta đã chứng kiến ​​vào năm 2021”.

Thế giới - Kinh tế thế giới năm 2022: Những yếu tố lớn cần theo dõi

Một địa điểm xét nghiệm Covid-19 ở thành phố Santa Monica, bang California, Mỹ vào ngày 3/1/2021. Ảnh: Getty Images.

Lạm phát

Một ẩn số lớn khác trong bức tranh kinh tế năm 2022 là lạm phát. Năm 2021 đã chứng kiến ​​sự gia tăng đột ngột và nhanh chóng của lạm phát do đà phục hồi hoạt động kinh tế trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu bị tắc nghẽn.

Để củng cố nền kinh tế trước những làn sóng tấn công của đại dịch Covid-19, các ngân hàng trung ương đã đổ một lượng tiền khổng lồ vào hệ thống tài chính. Sự kích thích này nhằm giữ cho nhu cầu không bị sụt giảm, nhưng nguồn cung lại là một câu chuyện khác. Covid-19 đã làm gián đoạn việc sản xuất, trong khi các vấn đề vận chuyển toàn cầu đã dẫn đến tình trạng tồn đọng hàng hóa. Nguồn cung cấp nhiên liệu không đủ khiến giá than, khí đốt và dầu hỏa tăng vọt khi mùa đông đến.

Đã có nhiều ý kiến thảo luận về việc liệu lạm phát cao có là vấn đề tạm thời hay không trong khi các ngân hàng trung ương đang chịu nhiều sức ép nhằm kiểm soát đà tăng giá. Cho đến nay, Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB), Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) và Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) đều tỏ ra thận trọng trong quyết định nâng lãi suất vốn ở ​​mức rất thấp của họ. Mặt khác, Ngân hàng Trung ương Anh tăng lãi suất từ ​​0,1% lên 0,25% vào tháng 12/2021. Mức lãi suất này vẫn thấp nên có khả năng nước Anh sẽ có thêm nhiều đợt tăng lãi suất nữa và FED cũng sẽ bắt đầu tăng lãi suất vào mùa xuân.

Tờ The Economist nhận định: “Mặc dù lạm phát vào năm 2022 sẽ tiếp tục vượt quá các mục tiêu của ngân hàng trung ương, nhưng nó sẽ giảm tốc từ mức của năm 2021 và cuối cùng sẽ mờ dần”; “Giá năng lượng sẽ ổn định và giảm vào mùa xuân, do nhu cầu năng lượng giảm, sản lượng nhiên liệu tăng và có thể cũng là do nền kinh tế Trung Quốc đang tăng trưởng chậm lại. Các vấn đề vận chuyển có thể mất nhiều thời gian hơn để giải quyết”.

Thế giới - Kinh tế thế giới năm 2022: Những yếu tố lớn cần theo dõi (Hình 2).

Các tàu cập cảng Felixstowe, nước Anh, vào ngày 24/6/2021. Ảnh: Bloomberg.

Thương mại toàn cầu

Cuộc chiến thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc có thể sẽ tiếp tục vào năm 2022. Thỏa thuận "giai đoạn 1" giữa hai quốc gia vào năm 2020, trong đó Trung Quốc đã đồng ý tăng mua một số hàng hóa và dịch vụ của Mỹ lên tổng cộng 200 tỷ USD. Tuy nhiên, trong năm 2021, Trung Quốc chỉ đạt khoảng 60% mục tiêu theo thỏa thuận tính đến cuối tháng 11. Thỏa thuận hiện đã hết hạn nhưng câu hỏi lớn đối với thương mại quốc tế vào năm 2022 là liệu sẽ có một thỏa thuận “giai đoạn 2” mới hay không, trong khi chiến lược của Mỹ về Trung Quốc dưới thời Tổng thống Joe Biden là không có nhượng bộ nào đáng chú ý.

Ở những nơi khác, căng thẳng giữa Nga và Ukraine làm tăng thêm những quan ngại về nguồn cung khí đốt cho lục địa già. Do nước Nga chịu trách nhiệm hơn một phần ba nguồn cung khí đốt của châu Âu.

Báo cáo của Hội nghị Liên hợp quốc về Thương mại và Phát triển (UNCTAD) nhận định: “Sự gián đoạn hoạt động hậu cần và giá nhiên liệu cao đã tiếp tục gây ra tình trạng thiếu hụt nguồn cung, đẩy chi phí vận chuyển tăng cao. Đặc biệt, sự tồn đọng tại các trung tâm chuỗi cung ứng cho hầu hết năm 2021 có thể tiếp tục kéo dài sang năm 2022, ảnh hưởng tiêu cực đến thương mại và định hình lại dòng chảy thương mại trên toàn thế giới". 

Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế và Kinh doanh (CEBR) của Anh đã đưa ra dự báo tăng trưởng toàn cầu năm 2022 sẽ ở mức 4%, trong khi tổng sản lượng kinh tế toàn cầu sẽ lần đầu tiên đạt mức kỷ lục 100 nghìn tỷ USD (74 nghìn tỷ bảng Anh). Ông Douglas McWilliams, Phó Chủ tịch CEBR, nhận định: “Cách các nền kinh tế thế giới đối phó với lạm phát là vấn đề quan trọng trong những năm 2020”; nếu các nền kinh tế không có biện pháp đối phó với lạm phát “thế giới sẽ phải gồng mình chống chọi với suy thoái vào năm 2023 hoặc 2024”.

Hà Thanh (The Conversation, The Economist)

Người dân châu Âu lo hoá đơn điện, gas tăng cao năm 2022

Thứ 5, 06/01/2022 | 16:51
Các nhà hoạch định chính sách đang đối mặt với nhiều khó khăn để tìm giải pháp bảo vệ người tiêu dùng đồng thời đảm bảo hoạt động cho các nhà cung cấp năng lượng.

Bức tranh IPO toàn cầu và “những làn gió ngược” trong năm 2022

Thứ 7, 08/01/2022 | 07:00
Căng thẳng địa chính trị, rủi ro lạm phát và các làn sóng lây nhiễm của đại dịch Covid-19 sẽ là những “làn gió ngược” cản trở đà phục hồi kinh tế trong năm 2022.

Bất chấp Omicron, nhu cầu tiêu thụ xăng dầu vẫn tăng ở Mỹ

Thứ 5, 30/12/2021 | 15:08
Trong khoảng 4 tuần qua, trung bình tổng cầu nhiên liệu ở Mỹ đạt 21,4 triệu thùng/ngày, tăng 12% so với cùng kỳ năm ngoái.

Các ẩn số lớn trong nền kinh tế Mỹ năm 2022

Thứ 3, 28/12/2021 | 15:37
Đại dịch, thị trường nhà ở, thị trường lao động, lạm phát là những yếu tố quan trọng được các chuyên gia dự báo cho nền kinh tế vào năm tới.
Cùng tác giả

Tổng thống Joe Biden nói gì về dự án nhà máy 4 tỷ USD của Vinfast tại Mỹ?

Thứ 4, 30/03/2022 | 09:43
Việc xây dựng nhà máy VinFast tại Mỹ sẽ bắt đầu ngay trong năm 2022 khi doanh nghiệp được cấp các giấy phép cần thiết, dự kiến ​​sẽ hoàn thành vào tháng 7/2024.

Đánh thuế nhà và tài sản: Các nước trên thế giới tạo nguồn thu ra sao?

Thứ 7, 05/03/2022 | 08:45
Thuế thu trong quá trình sử dụng tài sản tại Việt Nam chỉ chiếm khoảng 0,036% GDP, thấp hơn nhiều lần so với các quốc gia phát triển và mới điều tiết đối với đất.

Những bước tiến quan trọng về chống biến đổi khí hậu tại COP26

Thứ 2, 15/11/2021 | 10:00
COP26 duy trì mục tiêu khống chế nhiệt độ toàn cầu tăng ở mức 1,5°C là kim chỉ nam của hành động, thúc đẩy dòng chảy tài chính và tăng cường sự thích ứng khí hậu.

Ireland thu hồi mì Hảo Hảo và miến Good: Bộ Công Thương vào cuộc

Thứ 7, 28/08/2021 | 08:37
Bộ Công Thương đã yêu cầu Acecook báo cáo về quy trình sản xuất và sự khác biệt giữa lô sản phẩm tiêu thụ trong nước và xuất khẩu đối với mì Hảo Hảo và miến Good.
Cùng chuyên mục

Tân Thủ tướng Australia đối mặt với những thách thức đầu tiên

Chủ nhật, 22/05/2022 | 11:36
Mặc dù vẫn còn hàng triệu phiếu bầu chưa được kiểm, Thủ tướng đương nhiệm Scott Morrison đã thừa nhận thất bại, và ông Anthony Albanese sẽ trở thành tân Thủ tướng Úc

Đạt được mục tiêu lạm phát trên 2%, Nhật Bản mừng hay lo?

Thứ 7, 21/05/2022 | 15:45
Các công ty Nhật tăng giá không phải vì người tiêu dùng háo hức mua sắm và sẵn sàng chi nhiều tiền hơn, mà vì giá nguyên liệu khiến họ không còn lựa chọn nào khác.

Hàn Quốc áp dụng pháp y côn trùng để điều tra phá án

Thứ 7, 21/05/2022 | 07:00
Côn trùng có thể trở thành đầu mối cung cấp thông tin quan trọng giúp các điều tra viên phá án.

Tỷ phú Elon Musk lên tiếng trước cáo buộc "lộ hàng" trước tiếp viên hàng không

Thứ 6, 20/05/2022 | 20:03
Tỷ phú giàu nhất thế giới Elon Musk đã dùng 250.000 USD để dàn xếp với nữ tiếp viên hàng không nhưng không thể bưng bít được vụ việc.

Ba Lan nâng cấp “sát thủ diệt tăng” với tên lửa Brimstone của Anh

Thứ 6, 20/05/2022 | 17:10
Tên lửa Brimstone đã gây được chú ý trong cuộc xung đột hiện tại ở Ukraine khi nó được sử dụng nhằm mục đích tiêu diệt các phương tiện bọc thép của Nga.
     
Nổi bật trong ngày

Đạt được mục tiêu lạm phát trên 2%, Nhật Bản mừng hay lo?

Thứ 7, 21/05/2022 | 15:45
Các công ty Nhật tăng giá không phải vì người tiêu dùng háo hức mua sắm và sẵn sàng chi nhiều tiền hơn, mà vì giá nguyên liệu khiến họ không còn lựa chọn nào khác.

Hàn Quốc áp dụng pháp y côn trùng để điều tra phá án

Thứ 7, 21/05/2022 | 07:00
Côn trùng có thể trở thành đầu mối cung cấp thông tin quan trọng giúp các điều tra viên phá án.

Tân Thủ tướng Australia đối mặt với những thách thức đầu tiên

Chủ nhật, 22/05/2022 | 11:36
Mặc dù vẫn còn hàng triệu phiếu bầu chưa được kiểm, Thủ tướng đương nhiệm Scott Morrison đã thừa nhận thất bại, và ông Anthony Albanese sẽ trở thành tân Thủ tướng Úc