Làm giàu từ mô hình trồng dứa theo chuỗi liên kết bền vững

Mạnh dạn thay đổi hướng phát triển kinh tế bền vững

Trên khu đồi rộng hơn 1 ha của gia đình ông Lê Sỹ Đang (thôn Long Thủy, xã Kim Hoa, Hà Tĩnh), hàng vạn quả dứa Queen đồng loạt chín vàng. Từ xa, cả quả đồi như được phủ một màu vàng óng bắt mắt, xen lẫn hương thơm dịu ngọt lan tỏa trong gió.

Đứng giữa đồi dứa đang vào độ thu hoạch, ông Đang không giấu được niềm vui. Sau thời gian chăm sóc, thành quả của mùa vụ đã hiện hữu bằng những trái dứa căng tròn, đều quả và được thị trường đón nhận tích cực.

Ít ai biết rằng, trước đây diện tích đất đồi này chủ yếu được gia đình ông trồng keo và một số loại cây hoa màu ngắn ngày. Hiệu quả kinh tế không cao, thu nhập thiếu ổn định khiến ông luôn trăn trở tìm một hướng đi mới phù hợp hơn.

Cơ duyên đến vào cuối năm 2024, khi ông tham gia đoàn tham quan, học tập mô hình sản xuất nông nghiệp tại xã Quỳnh Thắng (Nghệ An) – một địa phương nổi tiếng với mô hình trồng dứa Queen liên kết tiêu thụ hiệu quả.

Sau chuyến tham quan đó, nhận thấy loại cây này phù hợp với điều kiện đất đồi, dễ chăm sóc, ít sâu bệnh nên ông quyết định chuyển đổi sang trồng dứa.

"Sau khi đi tham quan thực tế, thấy mô hình trồng dứa Queen ở Nghệ An mang lại hiệu quả kinh tế cao, lại có đơn vị bao tiêu sản phẩm nên tôi mạnh dạn làm. Lúc đầu cũng có nhiều lo lắng vì đây là giống cây hoàn toàn mới ở địa phương, nhưng cứ làm, cứ cải thiện dần dần nên cây cũng ngày càng phát triển tốt", ông Đang chia sẻ.

Bắt đầu với 1 ha dứa trên đất đồi, gia đình ông liên kết với HTX Nông sản AE TA (xã Quỳnh Thắng, Nghệ An) để được cung cấp giống, hướng dẫn kỹ thuật và cam kết thu mua sản phẩm sau thu hoạch.

Ông Đang vui vẻ cho biết thêm: "Tổng kinh phí đầu tư ban đầu cho 1ha dứa khoảng 150 triệu đồng, bao gồm chi phí giống, phân bón, cải tạo đất và hệ thống chăm sóc,.... Đây cũng là khó khăn lớn nhất lúc ban đầu bắt tay vào trồng dứa, may mắn rằng sản lượng thu hoạch hiện nay cũng khá, giúp gia đình trang trải cuộc sống".

Cũng theo ông Đang, dứa Queen cần khoảng 15 tháng tính từ lúc gieo giống mới bắt đầu cho thu hoạch, bình quân gần 3 năm có thể thu được 2 vụ. Để nâng cao năng suất và chất lượng quả, gia đình còn đầu tư hệ thống lưới che phủ nhằm hạn chế côn trùng và giảm tác động của nắng nóng trong thời kỳ cây phát triển.

"Trồng dứa không quá vất vả nhưng muốn đạt năng suất cao phải tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật. Gia đình thường xuyên theo dõi độ ẩm đất, chủ động tưới nước khi nắng nóng kéo dài và chăm sóc theo hướng dẫn của HTX", ông Đang cho biết.

Hướng đi đầy tiềm năng cho địa phương

Nhờ điều kiện thổ nhưỡng phù hợp cùng sự chăm sóc bài bản, đồi dứa của gia đình ông Đang phát triển đồng đều, tỷ lệ sống cao, ít sâu bệnh. Những quả dứa khi chín có màu vàng ươm, mắt nhỏ, vị ngọt thanh và mùi thơm đặc trưng.

Theo ông Đang tính toán, trung bình 1 ha dứa có thể cho sản lượng khoảng 36 tấn quả. Với giá bán sỉ dao động khoảng 7.000 đến 8.000 đồng/kg, doanh thu sẽ đạt trên 250 triệu đồng mỗi vụ.

Ngoài bán cho đơn vị liên kết thu mua, gia đình còn bán lẻ trực tiếp cho người tiêu dùng với giá từ 9.000 đến 10.000 đồng/quả. Mỗi phiên chợ có thể tiêu thụ từ 3 - 4 tạ dứa.

"Dứa trồng trên đất đồi ở đây có độ ngọt và hương thơm rất đặc trưng. Nhiều khách hàng ăn thử đều đánh giá chất lượng ngon hơn so với một số loại dứa nhập từ Lào nên được ưa chuộng, bán khá chạy hàng", ông Đang nói.

Không chỉ thu nhập từ quả, gia đình ông còn có thêm nguồn thu từ việc bán chồi giống. Hiện nhiều hộ dân trong và ngoài địa phương đã đặt mua giống để thử nghiệm hoặc mở rộng diện tích trồng trong thời gian tới.

Từ diện tích ban đầu 1 ha, đến nay ông Đang đã mở rộng lên khoảng 1,5 ha dứa. Hiện đây cũng là hộ trồng dứa với quy mô lớn nhất tại xã Kim Hoa.

Sự thành công bước đầu của mô hình đã thu hút nhiều đoàn công tác, người dân trong và ngoài địa phương đến tham quan, học hỏi kinh nghiệm. Với những ai có nhu cầu tìm hiểu, ông Đang đều sẵn sàng chia sẻ kỹ thuật, kinh nghiệm sản xuất.

"Lúc mới bắt đầu, nhiều người còn nghi ngờ vì ở đây chưa ai trồng dứa quy mô lớn. Nhưng tôi tin nếu chọn đúng cây trồng phù hợp thì sẽ mang lại hiệu quả. Thời gian tới, nếu thị trường ổn định và mô hình tiếp tục cho kết quả tốt, gia đình sẽ nghiên cứu mở rộng thêm diện tích", ông Đang cho hay.

Ông Phan Xuân Đức, Trưởng phòng Kinh tế UBND xã Kim Hoa cho biết, mô hình trồng dứa của ông Lê Sỹ Đang là mô hình trồng dứa đầu tiên trên địa bàn xã từ tháng 6/2024. Hiện nay, vườn dứa đang bước vào vụ thu hoạch và bước đầu cho thấy nhiều tín hiệu khả quan.

Theo ông Đức, dù giá dứa năm nay thấp hơn so với những năm trước nhưng mô hình vẫn mang lại hiệu quả tích cực. Đặc biệt, sản phẩm được liên kết tiêu thụ với hợp tác xã tại Nghệ An, góp phần tạo đầu ra ổn định. Chính quyền địa phương đang tiếp tục theo dõi, đánh giá năng suất, sản lượng và hiệu quả kinh tế để xem xét khả năng phù hợp của loài cây này tại địa phương.

Ngọc Ánh