Lý giải mối quan hệ giữa vi phạm về đấu thầu với đưa và nhận hối lộ

Đặng Ngọc Thuỷ
Chủ nhật, 21/04/2024 | 08:53
0
Từ các vụ án “Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng” cho thấy mối quan hệ rất chặt chẽ giữa hành vi vi phạm về đấu thầu với tội đưa và nhận hối lộ.

Mối quan hệ giữa vi phạm đấu thầu và đưa, nhận hối lộ

Vụ án tại Tập đoàn Phúc Sơn cho thấy, ngay sau khi khởi tố Chủ tịch Tập đoàn Phúc Sơn Nguyễn Văn Hậu về tội Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng (Điều 222 Bộ luật Hình sự) thì hàng loạt lãnh đạo cấp cao như: Bí thư tỉnh uỷ, Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Phúc; nguyên Chủ tịch UBND Tỉnh, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ngãi,…cũng bị bắt giữ về tội Nhận hối lộ Điều 354 Bộ luật Hình sự 2015. 

Mới đây nhất, vụ án tại Tập đoàn Thuận An cũng cho thấy điểm giống nhau khi các đối tượng liên quan bị bắt về tội vi phạm quy định tại điều 222, thì đồng thời cũng xuất hiện hành vi của tội Đưa hối lộ và Nhận hối lộ. 

Về mối quan hệ chặt chẽ giữa nhóm tội danh này, Tiến sĩ, Luật sư Đặng Văn Cường (Giảng viên Luật hình sự Trường đại học Thuỷ lợi) cho biết, thời gian qua, các vụ án liên quan đến vi phạm đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng trong các lĩnh vực giáo dục, y tế, xây dựng cơ bản, giao thông vận tải, xây dựng, khai thác mỏ…liên tục được triệt phá. 

Góc nhìn luật gia - Lý giải mối quan hệ giữa vi phạm về đấu thầu với đưa và nhận hối lộ

Nhóm đối tượng liên quan đến vụ án tại Tập đoàn Thuận An. 

Điều này cho thấy công tác quản lý về đấu thầu ở nhiều nơi chưa tốt, cơ chế kiểm soát hoạt động đấu thầu chưa hiệu quả, một bộ phận cán bộ suy thoái tư tưởng đạo đức, bị mua chuộc dẫn đến thực hiện hành vi vi phạm pháp luật, gây thiệt hại nghiêm trọng đến tài sản của Nhà nước.

Những hành vi “Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng” thường có nguyên nhân, động cơ, tác động vật chất từ các đơn vị tham gia đấu thầu. Theo đó, các nhà thầu thường dùng tiền bạc mua chuộc hối lộ quan chức để được trúng thầu. 

Bởi vậy, thông thường các vụ án khởi tố về tội "Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng" thì sẽ kéo theo các tội danh là "Đưa hối lộ" và "Nhận hối lộ". 

“Các nhà thầu có năng lực yếu kém, muốn trúng thầu thường là phải bắt tay đối với người có chức vụ quyền hạn để thông thầu, vi phạm các quy định về công khai minh bạch theo kiểu “quân xanh quân đỏ” để được trúng thầu bất hợp pháp. Khi làm rõ động cơ mục đích của hành vi vi phạm quy định về đấu thầu sẽ phát hiện được hành vi Đưa hối lộ và Nhận hối lộ”, TS Cường cho hay. . 

Theo TS. Đặng Văn Cường, chủ thể của tội danh này thường là người có chức vụ quyền hạn, thuộc các cơ quan Nhà nước khi được giao nhiệm vụ tổ chức đấu thầu đối với các loại gói thầu xây lắp, mua sắm,… Hành vi vi phạm về đấu thầu khiến cho Nhà nước không lựa chọn được đơn vị là các nhà thầu có uy tín, hoặc mua sắm phải các tài sản giá trị không tốt mà phải chi phí nhiều (do sản phậm bị đội giá). Từ đó, gây thiệt hại đến tài sản, mất uy tín của Nhà nước và không đảm bảo cạnh tranh mạnh mạnh, gây bất bình đẳng trong xã hội.

Công tác hậu kiểm cần được làm mạnh

Trao đổi với Người Đưa Tin về giải pháp nâng cao hiệu quả công tác đấu thầu, luật sư Lê Cao (Chủ tịch Công ty Luật FDVN, đoàn luật sư Tp. Đà Nẵng) đánh giá, thời gian qua, nhiều vụ việc liên quan đến vi phạm trong hoạt động đấu thầu cho thấy một phần nguyên nhân đến từ quy định pháp luật về đấu thầu chưa được hoàn thiện. Những hạn chế  đang được khắc phục với Dự thảo Luật Đấu thầu (sửa đổi). 

Thế nhưng, theo luật sư Cao, quy định pháp luật chỉ là một phần trong việc đảm bảo thực thi hoạt động đấu thầu đảm bảo minh bạch, công bằng và cạnh tranh. Luật dù có chặt chẽ, nhưng những hành vi “đi đêm” với nhau vẫn diễn ra được thì sai phạm không thể giải quyết triệt để. Câu chuyện “tỉ lệ” trong đấu thầu chẳng có gì mới, nhưng khâu kiểm tra, giám sát, rồi việc chế tài, hậu kiểm đối với công tác đấu thầu cần được làm mạnh mẽ.

Góc nhìn luật gia - Lý giải mối quan hệ giữa vi phạm về đấu thầu với đưa và nhận hối lộ (Hình 2).

Luật sư Lê Cao. 

“Nếu đấu thầu là một khâu trong chuỗi thực hiện một dự án đầu tư công, thì việc giám sát quá trình thực hiện dự án, việc kiểm tra chất lượng công trình, hàng hóa của nhà thầu có kịp thời không? Có phát hiện ra gian dối, phát hiện ra chất lượng kém hay không? Từ đó đánh vào chất lượng mới là mấu chốt”, luật sư Cao nêu quan điểm. 

Bởi theo ông, khi đó thì dù doanh nghiệp có thắng thầu nhưng đầu ra là chất lượng dự án, chất lượng gói thầu không đạt thì cũng bị “tuýt còi”. Nếu làm rắn như vậy, thì các nhà thầu không dám làm ẩu, không dám “đi đêm”, “ăn chia”, mất tiền để “chạy thầu”. 

"Do đó, cơ chế kiểm soát, kiểm tra cả quá trình thực hiện thầu được thực hiện nghiêm túc, hiệu quả thì đoạn trước đó người ta không dám hay không muốn “chạy thầu". Bởi, với doanh nghiệp không đủ năng lực thì họ không dám tham gia, doanh nghiệp đủ năng lực nhưng tham gia mà thua lỗ thì họ không làm, điều này góp ích cho việc có cơ chế đảm bảo luật đấu thầu được thực thi hiệu quả trên thực tế", vị luật sư nêu ý kiến.

Ngân hàng Nhà nước dự kiến đấu thầu 16.800 lượng vàng SJC

Thứ 6, 19/04/2024 | 21:38
Bắt đầu 10h ngày 22/4 (Thứ Hai), Ngân hàng Nhà nước sẽ tiến hành đấu thầu vàng miếng SJC với tổng khối lượng dự kiến là 16.800 lượng, tương đương 6,3 tạ vàng.

Bắt 2 người liên quan vụ án đấu thầu thiết bị y tế ở Bệnh viện Vũng Tàu

Thứ 6, 19/04/2024 | 16:16
Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu vừa khởi tố bị can, bắt tạm giam một người là Phó phòng Sở Y tế và một giám đốc công ty liên quan vụ án vi phạm đấu thầu.

Khởi tố, bắt tạm giam Chủ tịch Tập đoàn Thuận An

Thứ 2, 15/04/2024 | 20:06
Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an ra quyết định khởi tố bị can, lệnh bắt tạm giam ông Nguyễn Duy Hưng, Chủ tịch Tập đoàn Thuận An.

Vụ án liên quan Tập đoàn Phúc Sơn: Đã thu hồi 55 tỷ đồng và 1,6 triệu USD

Thứ 4, 03/04/2024 | 18:31
Trung tướng Tô Ân Xô cho biết, đến nay cơ quan điều tra đã thu hồi 55 tỷ đồng và 1,6 triệu USD do các bị can nộp lại liên quan đến vụ án xảy ra tại Tập đoàn Phúc Sơn.
Cùng tác giả

Tiếp tục truy tố vụ AIC, vì sao Phan Quốc Việt thoát tội?

Thứ 7, 25/05/2024 | 10:21
Quá trình liên danh đấu thầu với AIC, Phan Quốc Việt không được hưởng lợi gì, chủ động cung cấp thông tin về các sai phạm của AIC nên không bị truy cứu.

Khởi tố 9 bị can trong vụ án tại Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam

Thứ 6, 24/05/2024 | 20:59
Cơ quan CSĐT Bộ Công an ra các quyết định khởi tố đối với 9 bị can trong vụ án tại Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam.

Tình hình các nạn nhân được cấp cứu trong vụ cháy khiến 14 người tử vong

Thứ 6, 24/05/2024 | 10:56
Các nạn nhân được đưa đi cấp cứu trong vụ cháy nhà khiến 14 người tử vong ở Cầu Giấy, Hà Nội đã qua cơn nguy kịch. 

Phó Thủ tướng chỉ đạo tại hiện trường vụ cháy khiến 14 người tử vong

Thứ 6, 24/05/2024 | 08:24
Sáng 24/5, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đã có mặt tại hiện trường nơi xảy ra vụ cháy nhà khiến 14 người tử vong tại Cầu Giấy, Hà Nội.

Công an Hà Nội thông tin vụ cháy nhà khiến 14 người tử vong ở Cầu Giấy

Thứ 6, 24/05/2024 | 07:32
Sáng 25/5, Công an Tp. Hà Nội đã có thông tin ban đầu về vụ cháy nhà khiến 14 người tử vong tại nhà trọ trong ngõ 43  đường Trung Kính, quận Cầu Giấy.
Cùng chuyên mục

Án Nước ngoài - Luật Việt Nam: Chồng kiện vợ vì là… đàn ông!

Thứ 2, 27/05/2024 | 14:00
Một người đàn ông cưới vợ được 12 ngày mới phát hiện ra vợ mình là nam hoàn toàn chứ không phải nữ. Điều này là trái với mong muốn của anh, do đó anh quyết tâm đi kiện người mà mình vừa kết hôn.

Án Tây-Luật Ta: Slovakia 1 ngày nhận hơn 1.000 lời đe dọa đánh bom

Thứ 2, 20/05/2024 | 10:00
Cảnh sát Slovakia đang điều tra theo hướng một tội ác tấn công khủng bố đặc biệt nghiêm trọng. Thủ phạm có thể phải đối mặt với án tù chung thân.

Án Tây-Luật Ta: Tấn công người yêu vì…giống diễn viên phim người lớn

Thứ 2, 13/05/2024 | 07:00
Cho rằng bạn trai giống với diễn viên trong một bộ phim “tươi mát”, cô gái đã dùng hung khí tấn công anh này…

Vì sao khó xử lý hình sự tội lừa dối khách hàng?

Thứ 7, 11/05/2024 | 18:44
Dù vi phạm khá phổ biến, song thực tế việc xử lý hình sự về tội lừa dối khách hàng hiện rất ít mà một phần nguyên nhân đến từ những hạn chế của quy định pháp luật.

Phát tán clip đánh ghen lên mạng: Vẫn có thể bị xử lý dù không bị kiện

Thứ 2, 06/05/2024 | 19:01
Hành vi đăng tải, phát tán clip nhạy cảm như đánh ghen hay video đồi truỵ công khai lên mạng xã hội hoặc nhóm chat...dù không bị kiện cáo vẫn có thể bị xử lý.
     
Nổi bật trong ngày

Án Nước ngoài - Luật Việt Nam: Chồng kiện vợ vì là… đàn ông!

Thứ 2, 27/05/2024 | 14:00
Một người đàn ông cưới vợ được 12 ngày mới phát hiện ra vợ mình là nam hoàn toàn chứ không phải nữ. Điều này là trái với mong muốn của anh, do đó anh quyết tâm đi kiện người mà mình vừa kết hôn.

Lâm Đồng: Bắt nhóm đối tượng cướp tài sản của du khách lên núi săn mây

Thứ 2, 27/05/2024 | 07:00
Các nạn nhân mà nhóm đối tượng hướng đến để thực hiện hành vi cướp tài sản là những người đến các khu vực trên núi Đại Bình để săn mây, chụp ảnh vào lúc sáng sớm.

Phát hiện thi thể đang phân hủy trong rừng sâu ở Cao Bằng

Thứ 2, 27/05/2024 | 06:00
Ngày 26/5, Công an xã Quang Trung, huyện Hoà An, tỉnh Cao Bằng đã nhận được tin báo có một thi thể trong rừng sâu.

Lâm Đồng: Phá đường dây ma túy dưới vỏ bọc chăm sóc cây cảnh

Thứ 2, 27/05/2024 | 20:32
Nhằm qua mắt lực lượng công an, Lỗ Thị Tình đã thuê nhân công, phụ việc chăm sóc cây cảnh để giao dịch ma túy cho các con nghiện.