Bác sĩ phẫu thuật ngoại khoa Trần Vinh Kiên (Trung Quốc) mới đây đã chia sẻ trường hợp của một bệnh nhân 40 tuổi đã đến bệnh viện vì cảm thấy khó thở. Cô vốn cho rằng do cân nặng của bản thân khá cao đã dẫn tới tình trạng này. Tuy nhiên, sau khi khám đã phát hiện hai bên phổi của cô đều xuất hiện những mảng trắng xoá.
Bác sĩ Trần Vinh Kiên cho biết, chức năng phổi của bệnh nhân của chỉ còn 40% - tức chỉ gần bằng một nửa so với người thường và vĩnh viễn không thể phục hồi.
Khai thác bệnh sử, bác sĩ Trần Vinh Kiên đã phát hiện nguyên nhân dẫn đến điều này chính là bởi thói quen nguy hại.
Người phụ nữ cho hay, tuy thường xuyên làm việc tại công trường có khói bụi độc hại nhưng cô thường không có thói quen đeo khẩu trang. Ngay cả khi làm bếp cũng không mở máy hút mùi vì lý do tiết kiệm.
Ngoài việc tránh xa các tác nhân gây hại như hút thuốc, uống rượu, ô nhiễm không khí... thì mọi người cũng nên cảnh giác trong việc sử dụng những đồ trong gia đình. Nếu dùng sai cách có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khoẻ.
Khói dầu ăn
Xào, nướng, chiên rán là những phương thức nấu ăn phổ biến nhưng cũng vô tình sản sinh ra lượng lớn khói dầu gây hại cho sức khỏe. Đặc biệt, đây là một trong những yếu tố tăng nguy cơ gây ung thư phổi.
Ảnh minh họa
Nếu làm nóng dầu ở nhiệt độ nhất định, dầu ăn sẽ phân hủy và tạo ra các thành phần có hại cho sức khỏe như acrolein. Đặc biệt, những loại dầu ăn kém chất lượng với thành phần chính là triglycerid rất dễ phân hủy thành glyxerin và các axit béo. Sau khi đun nóng ở nhiệt độ cao, glyxerin sẽ mất nước và bị oxy hóa, giải phóng các chất độc gây hại cho cơ thể, đặc biệt là phổi.
Chính vì vậy, khi lựa chọn dầu ăn trong gia đình nên chọn những loại dầu có nguồn gốc rõ ràng, tránh đun sôi dầu ở nhiệt độ quá cao cũng như không nên chờ dầu ăn sôi đến bốc khói mới cho thực phẩm vào. Cùng với đó, khi nấu nướng nên mở cửa trong bếp để không gian thoáng đãng, tránh khói dầu tập trung. Nếu gian bếp nhỏ và thông với phòng khách, nên sử dụng máy hút mùi để đảm bảo sức khỏe.
Chất tẩy rửa hóa học
Ảnh minh họa
Các loại hóa chất có trong chất tẩy rửa hoá học chứa nhiều chất kích thích tác động trực tiếp vào đường hô hấp và tích tụ tại phổi, gây xơ hóa mô phổi và những hậu quả nặng nề. Cùng với đó, nhiều loại thuốc tẩy rửa có thể sản sinh khí clo gây khó chịu cho đường hô hấp, dẫn đến các triệu chứng khó thở.
Chính vì vậy, để đảm bảo sức khỏe, khi sử dụng các sản phẩm tẩy rửa nên đeo găng tay và khẩu trang, đảm bảo không gian thông thoáng. Đồng thời, nên hạn chế sử dụng đến mức tối đa. Tránh các sản phẩm hóa chất dạng xịt dễ khuyếch tán trong không khí.
Hút thuốc lá và hút thuốc thụ động
Ảnh minh họa
Theo các nghiên cứu, khói thuốc lá là một trong những nguy cơ gây ung thư phổi hàng đầu. Hút thuốc ngoại trừ gây hại cho phổi còn có thể gây tổn thương não, họng, vị giác, mạch máu, tim...
Tổ chức Y tế Thế giới WHO cũng chỉ ra rằng việc tiếp xúc với khói thuốc thụ động không chỉ làm tăng nguy cơ ung thư mà còn làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch vành và tử vong. Không chỉ vậy, sau khi dập tắt điếu thuốc, khói thuốc còn sót lại trong môi trường vẫn có thể gây hại cho cơ thể.
Theo nghiên cứu về khói thuốc thụ động, nicotin có độ bám dính bề mặt mạnh và sẽ phản ứng hóa học với axit nitơ, ozon và các hợp chất khác trong không khí để tạo ra các chất độc mới mạnh hơn như nitrosamine và các chất gây ung thư khác. Chúng sẽ bám vào quần áo, đồ nội thất... trong gia đình, nơi công động. Chính vì vậy, việc dừng hút thuốc ở cả gia đình lẫn nơi công cộng là hành vi bảo vệ sức khỏe không chỉ cho bản thân, gia đình và cả những người xung quanh.
Những thói quen giúp cải thiện chức năng phổi
-Cười thường xuyên: Cười rất tốt cho hô hấp, có thể làm nở phổi, kích thích cơ ngực, nâng cơ hoành, làm sâu chuyển động hô hấp, thông thoáng đường thở. Mỗi khi một người cười, cơ hoành di chuyển khoảng 18 lần.
Ngoài ra, cười có thể loại bỏ căng thẳng tinh thần, thư giãn cơ bắp, khiến con người minh mẫn và sảng khoái. Đồng thời, tiếng cười cũng có thể hỗ trợ giấc ngủ và tăng cảm giác thèm ăn bằng cách thúc đẩy quá trình tiết dịch tiêu hóa.
-Hít một hơi thật sâu: Bệnh nhân mắc bệnh phổi có thể tập thở sâu tại nhà để chăm sóc sức khỏe. Thở sâu có thể làm tăng hiệu quả thông gió, tăng lượng ôxy hấp thụ và thải khí carbon dioxide. Thông qua các bài tập thở sâu trong thời gian dài, độ đàn hồi của phổi có thể được duy trì hoặc cải thiện. Phương pháp cụ thể là hít thở sâu bằng mũi và miệng, một lần vào buổi sáng và tối, mỗi lần 15-20 phút.
-Tập luyện thường xuyên: Tập thể dục thường xuyên giúp tăng cường thể lực và chất lượng cuộc sống, đồng thời giảm nguy cơ mắc các bệnh mãn tính. Tập thể dục cũng hỗ trợ sức khỏe của phổi. Tuy nhiên, trước khi thay đổi mức độ hoạt động, bạn nên tìm lời khuyên của bác sĩ hoặc nhà vật lý trị liệu để xác minh rằng kế hoạch tập luyện của bạn an toàn và trong khả năng của bạn.
Ảnh minh họa
-Chú ý đến chế độ ăn uống: Nghiên cứu cho thấy rằng vitamin A, D và E, cũng như kẽm, có thể giúp ngăn ngừa sự phát triển của bệnh hen suyễn, trong khi carotenoid và thực phẩm giàu chất chống oxy hóa như thực phẩm có màu đỏ/vàng/cam có thể giúp điều trị COPD. Ngoài ra, một chế độ ăn nhiều trái cây, rau, cá, ít muối, ít chất béo chuyển hóa và axit béo omega-6 sẽ làm giảm đáng kể nguy cơ mắc bệnh phổi.
Minh Hoa (t/h)
