Canh cánh nỗi lo úng gốc, thối cây
Chỉ còn hơn một tháng nữa là đến Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, thời tiết rét lạnh kèm gió đang gây nhiều khó khăn cho các vườn hoa lay ơn tại làng hoa Nghĩa Hà, xã An Phú, tỉnh Quảng Ngãi. Trước nguy cơ cây ngã đổ, nở hoa không đúng thời điểm, nhà vườn phải tăng công chăm sóc để giữ hoa kịp vụ Tết.

Tại các vườn lay ơn, người trồng hoa cẩn thận chăm vụ hoa Tết 2026.
Ghi nhận tại các vườn hoa thôn Bình Đông (xã An Phú), người trồng hoa lay ơn đang phải tăng cường chèn gốc, đóng cọc, căng dây để giữ cây đứng vững. Công chăm sóc vì thế cũng tăng lên từng ngày. Theo các nhà vườn, hoa lay ơn nếu nở sớm sẽ khó tiêu thụ, còn nở muộn thì lỡ mùa Tết, giá bán giảm mạnh, khiến người trồng chịu thiệt.
Trước đó, vào khoảng giữa tháng 10 âm lịch, khi người dân bắt đầu xuống giống lay ơn để phục vụ thị trường Tết, thời tiết mưa nhiều đã tác động rõ rệt đến sự sinh trưởng của cây. Nhiều diện tích bị úng nước, thối gốc, cây khó phát triển.

Hoa lay ơn đang bước vào giai đoạn chăm sóc quan trọng.
Những ngày gần đây, mưa đã giảm song nền nhiệt thấp khiến cây phát triển chậm, nguy cơ nở trễ vẫn hiện hữu.
Tại vườn hoa của bà Trần Thị Thanh Bằng (53 tuổi, thôn Bình Đông, xã An Phú) không khí chăm sóc trở nên khẩn trương hơn bao giờ hết. Năm nay, gia đình bà Bằng trồng khoảng 1 tạ củ giống. So với năm ngoái, mức độ thiệt hại đã giảm.

Bà Bằng đang phun thuốc, giữ cây phát triển tốt.
"Năm ngoái bông hư nhiều lắm, còn năm nay thì đỡ hơn, không hư nhiều như trước. Tuy vậy, thời điểm mưa nhiều là phải phun thuốc chống úng liên tục, làm được vườn bông như thế này là chăm rất kỹ. Không chăm thì cây khó lên lắm", bà Bằng nói.
Theo bà Bằng, hiện nay nỗi lo lớn nhất vẫn là mưa kéo dài gây úng gốc. "Còn mưa là còn úng, ở thời điểm hiện tại thì cố giữ thuốc cho cây phát triển" bà nói thêm.
Được xem là vụ sản xuất quan trọng và mang lại thu nhập chính cho gia đình nên vào những ngày này, bà Bằng luôn có mặt tại vườn hoa để chăm sóc, xử lý kịp thời sâu bệnh hại.
Giữ cây đứng thẳng, giữ hoa nở đúng dịp
Không chỉ lo úng nước, những ngày gió mạnh cũng khiến người trồng hoa thêm phần thấp thỏm. Lay ơn là loài hoa thân cao, mềm, rất dễ ngã đổ. Vì vậy, các vườn hoa ở Làng hoa Nghĩa Hà đang đồng loạt đóng cọc, giăng lưới, để giữ cây đứng vững.


Nhà vườn đóng cọc, giăng lưới, để giữ cây đứng vững.
Bà Nguyễn Thị Bút (57 tuổi) cho biết, để phục vụ thị trường Tết nguyên đán, gia đình bà đã xuống giống 4 sào hoa lay ơn với nhiều màu như: đỏ mới, vàng bê, vàng hổ…
"Loại lay ơn vàng thì đỡ hư hơn loại đỏ, nhưng loại đỏ lại dễ bán. Đỏ thì khó làm, phải bơm thuốc liên tục để giữ cây. Giai đoạn này quan trọng lắm, cây mà cong, không thẳng là khó bán ngay", bà Bút nói.

Bà Bút mong thời tiết ổn định để hoa nở đúng dịp.
Theo bà Bút, chi phí đầu tư cho vụ hoa Tết khá lớn, từ tiền giống, phân bón đến thuốc bảo vệ thực vật. "Tiền vốn bỏ ra hàng chục triệu đồng mỗi sào, nhà tôi trồng 4 sào, tính ra cả trăm triệu đồng. Giống thì mua từ Đà Lạt đưa về. Giờ chỉ mong thời tiết ổn định để hoa nở đúng dịp", bà chia sẻ.
Cùng chung nỗi lo, ông Nguyễn Hồng Mạnh cho biết: "Đợt rồi mưa lạnh cây cũng khó, giờ chỉ lo gió mạnh làm cây ngã, mưa thêm thì lại úng gốc. Nếu lạnh quá cây lên không nổi. Làm nghề này cực lắm, giờ chỉ cố giữ cây, giữ sâu bệnh, giữ úng để kịp vụ Tết, vì còn hơn một tháng nữa là tới Tết rồi".

Tình trạng một số cây do bị ngập úng, khi phun thuốc lá ngả vàng.
Dự kiến đến cuối tháng Chạp, hoa lay ơn ở Làng hoa Nghĩa Hà sẽ được thu hoạch, bán cho thương lái và đưa đi các tỉnh, thành lân cận phục vụ thị trường Tết Nguyên đán.
Trong lúc này, người trồng hoa vẫn đang "canh từng ngày" theo thời tiết, bởi nở sớm hay muộn đều có thể ảnh hưởng lớn đến cả vụ hoa Tết.
Bà Võ Thị Thu Vân – Phó Chủ tịch UBND xã An Phú - cho biết, hiện toàn xã có hơn 200 hộ trồng các loại hoa như lay ơn, cúc… với tổng diện tích trên 50 ha, trong đó riêng hoa lay ơn có hơn 70 hộ tham gia sản xuất.
Trước những diễn biến bất lợi của thời tiết, chính quyền địa phương đã giao Trung tâm Cung ứng Dịch vụ công xã tăng cường khuyến cáo, hướng dẫn nông dân áp dụng các biện pháp kỹ thuật nhằm nâng cao khả năng chống chịu cho cây trồng, như che chắn, tưới tiêu hợp lý, bón phân cân đối, sử dụng chế phẩm sinh học… Qua đó giúp người trồng hoa, cây cảnh duy trì sản xuất ổn định, đảm bảo nguồn cung phục vụ thị trường Tết.
Theo bà Vân, kỳ vọng lớn nhất của địa phương là từ nay đến Tết, thời tiết sẽ diễn biến thuận lợi, ổn định để hoa nở đúng thời điểm, hạn chế tình trạng thiệt hại, chết hàng loạt gây tổn thất kinh tế cho người dân, qua đó giúp nông dân có một cái Tết ấm no.
Địa phương cũng kỳ vọng vụ hoa Tết 2026 sẽ tiếp tục khẳng định hiệu quả kinh tế của nghề trồng hoa, đặc biệt là hoa lay ơn – loại cây trồng có giá trị kinh tế cao, có thể mang lại thu nhập gấp khoảng 5 lần so với trồng lúa.
Nhìn chung, nguồn cung hoa lay ơn phục vụ Tết 2026 cơ bản được đảm bảo, giá cả được dự báo sẽ giữ ở mức ổn định.