Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 29/5 đã chính thức lên tiếng về vụ máy bay không người lái (UAV/drone) rơi ở Romania.
Ông cho biết còn quá sớm để khẳng định liệu chiếc drone rơi xuống một khu chung cư ở Romania có phải là của Nga hay không và cho rằng đó có thể là UAV của Ukraine.
"Ai ở Romania nói rằng đây là UAV của Nga?", ông Putin đặt câu hỏi với các phóng viên tại một cuộc họp báo ở thủ đô Astana của Kazakhstan, nơi ông đang có chuyến thăm cấp nhà nước.
Tổng thống Nga nói rằng ông chỉ mới nghe về vụ việc vì ông đã hội đàm cả ngày qua. "Không ai có thể nói nguồn gốc của chiếc UAV này hay chiếc UAV kia là gì cho đến khi một cuộc điều tra được tiến hành", ông Putin nói.
"Chúng tôi sẵn sàng hợp tác trong bất kỳ cuộc điều tra chuyên nghiệp và minh bạch nào, nhưng phải dựa trên dữ liệu cơ bản xác thực. Nga không tìm cách mở rộng xung đột với các nước NATO", người đứng đầu Điện Kremlin nhấn mạnh.
Ông Putin cho biết trước đó drone được xác nhận là của Ukraine đã được phát hiện ở Phần Lan, Ba Lan và các nước Baltic.
"Phản ứng đầu tiên hoàn toàn giống như bây giờ ở Romania. Một thời gian ngắn sau, hóa ra nó không liên quan gì đến UAV của Nga", Tổng thống Nga nói.
Tổng thống Nga Vladimir Putin. Ảnh: Voice of Emirates
Các bình luận của ông Putin được đưa ra sau khi một drone được cho là của Nga rơi trúng một tòa nhà chung cư cao tầng tại thành phố Galați, Romania vào rạng sáng 29/5, gây ra đám cháy lớn và làm bị thương ít nhất 2 người.
Vụ việc làm dấy lên làn sóng lo ngại về khả năng xung đột Ukraine lan sang các nước NATO láng giềng – đặc biệt là trong bối cảnh leo thang các cuộc không kích đáp trả và việc triển khai drone quy mô lớn.
Theo thông tin từ phía Romania, chiếc drone này mang theo ít nhất 30 kg chất nổ. Nó đã thay đổi quỹ đạo sau khi bị các lực lượng Ukraine tấn công và xâm nhập không phận Romania.
Theo một cuộc họp báo của các quan chức quân đội Romania, được Radiojurnal đưa tin, các đội chuyên gia từ Bộ Quốc phòng, Bộ Nội vụ và tình báo Romania đang tiếp tục điều tra tại khu vực xung quanh tòa nhà chung cư ở Galati bị hư hại do drone.
Chuẩn tướng Gheorghe Maxim, đại diện Bộ Quốc phòng Romania, giải thích lý do các chiến đấu cơ NATO không đánh chặn được drone.
"Với drone bay thấp, tốc độ chậm, thời gian để xác định, đánh giá và quyết định đánh chặn chỉ vỏn vẹn 4 phút", ông Maxim nói.
Ông cho biết, các phi công máy bay chiến đấu F-16 được điều động đến khu vực đã được phép tấn công mục tiêu trong toàn bộ thời gian báo động, nhưng không thể bắn hạ chiếc drone ngay lập tức.
Ngoài ra, việc đánh chặn mục tiêu trên khu dân cư có nguy cơ cao gây hậu quả nghiêm trọng hơn do mảnh vỡ rơi xuống. "Chúng tôi không biết drone mang đầu đạn thật hay chỉ là mồi nhử", ông Maxim nói.
Ngay sau sự cố, Tổng thống Romania Nicușor Dan đã tiến hành cuộc điện đàm khẩn cấp với Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. Hai nhà lãnh đạo thống nhất tăng cường phối hợp giữa quân đội hai bên để bảo vệ không phận khu vực.
Bộ trưởng Ngoại giao Romania Oana Toiu cho biết, nước này sẽ yêu cầu NATO đẩy nhanh việc cung cấp hệ thống phòng không hiện đại hơn. Vụ việc được xem là vi phạm nghiêm trọng không phận của một quốc gia thành viên NATO, khiến nhiều nước châu Âu lo ngại.
Vụ drone rơi ở Romania diễn ra trong bối cảnh Nga và Ukraine tăng cường sử dụng UAV tấn công các mục tiêu của nhau.
Các chuyên gia cho rằng drone có thể bị mất kiểm soát sau khi bị Ukraine đánh chặn hoặc do lỗi kỹ thuật. Dù vậy, việc nó rơi sâu vào lãnh thổ Romania đã khiến NATO phải nâng mức cảnh báo an ninh.
Vụ việc một lần nữa làm nổi bật thách thức lớn mà công nghệ drone giá rẻ đang mang lại cho hệ thống phòng không hiện đại. Romania, với vị trí quan trọng trên sườn Đông NATO, đang đẩy mạnh hiện đại hóa lực lượng. Các nước láng giềng như Ba Lan và các nước Baltic cũng bày tỏ lo ngại tương tự.
Hiện tại, các cơ quan tình báo và quân sự Romania vẫn đang tiếp tục thu thập và phân tích mảnh vỡ drone để xác định nguồn gốc chính xác của chiếc drone.
Minh Đức (Theo Straits Times, UAWire)
