Tại hội nghị công nghệ Web Summit ở Lisbon hôm thứ Năm, câu hỏi được giới công nghệ quan tâm nhất là tương lai của Nvidia sau khi CEO Jensen Huang tuyên bố từ chức. Sự kiện diễn ra sau loạt cáo buộc liên quan đến những mối quan hệ ngoài hôn nhân của ông, bao gồm một nhân viên Nvidia và một phụ nữ bị nghi là điệp viên Trung Quốc.
Nvidia hiện được định giá khoảng 4.000 tỷ USD, nằm trong nhóm doanh nghiệp giá trị nhất thế giới. Ông Huang là đồng sáng lập và gắn bó với công ty từ những ngày đầu cách đây ba thập kỷ. Các chip của Nvidia cũng giữ vai trò cốt lõi trong sự phát triển của AI, khiến việc hình dung doanh nghiệp thiếu vắng ông trở nên khó khăn.
Ông Jensen Huang đã tuyên bố từ chức.
Tuy nhiên, Adam Kobeissi, nhà đầu tư kiêm cây bút tài chính, cho rằng ông Huang dù là nhân vật trung tâm của cuộc cách mạng AI nhưng không phải người duy nhất tạo nên thành công của Nvidia. Theo ông, doanh nghiệp vẫn có thể tồn tại và phát triển mà không cần Huang điều hành. Sự kiện này cũng không đồng nghĩa bong bóng AI lập tức vỡ.
Những khoản đầu tư khổng lồ cùng kỳ vọng vào AI đang đẩy giá cổ phiếu và định giá doanh nghiệp lên mức cao chưa từng có. Nhiều chuyên gia cảnh báo thị trường có thể đối mặt với nguy cơ bong bóng, kéo theo những tác động kinh tế đáng kể.
Ryan LaSalle, CEO công ty an ninh mạng Nisos nhận định Nvidia có khả năng vượt qua biến động. Collette Kress, CEO tạm quyền đã làm việc tại công ty từ năm 2013 và nhận được sự tín nhiệm đáng kể trong nội bộ. Với đội ngũ nhân sự giàu năng lực, Nvidia có thể tìm thấy những lãnh đạo phù hợp để bước sang giai đoạn tiếp theo.
Quyền lực lớn nhưng thiếu cơ chế giám sát
Một vấn đề được đặt ra tại Web Summit là liệu hội đồng quản trị Nvidia có sai lầm khi để một cá nhân nắm giữ quá nhiều quyền lực.
Carissa Veliz, phó giáo sư triết học tại Viện Đạo đức AI thuộc Đại học Oxford cho rằng đây không chỉ là sai sót về văn hóa doanh nghiệp mà còn liên quan đến nền dân chủ. Khi một người có ảnh hưởng quá lớn tới các quyết định tác động đến kinh tế và an ninh quốc gia, xã hội sẽ bộc lộ những điểm yếu trong cơ chế kiểm soát.
Theo Veliz, mô hình quản trị doanh nghiệp từng gắn quyền hoạt động và ưu đãi thuế với trách nhiệm đóng góp cho đất nước. Tuy nhiên, cách tiếp cận hiện nay chủ yếu tập trung vào lợi ích cổ đông trong khi CEO có thể sở hữu quyền lực lớn nhưng chịu ít sự giám sát.
Ảnh minh họa.
Gil Duran, tác giả cuốn The Nerd Reich: Silicon Valley Fascism and the War on Democracy, nhận định những sai lầm của Nvidia có thể trở thành tài liệu nghiên cứu trong các khóa học quản trị khủng hoảng và quan hệ công chúng. Ông cho rằng hội đồng quản trị đã không nắm bắt đầy đủ sự thật dù trước đó xuất hiện thông tin về việc Huang thuê một hãng luật chuyên xử lý bê bối tình dục và Tổng thống Donald Trump được thông báo về mối quan hệ bị cáo buộc của CEO vào tháng 5.
Cơ hội chấm dứt mô hình CEO quyền lực tuyệt đối
Veliz và Duran cùng cho rằng các CEO công nghệ cần chịu sự giám sát thực chất hơn. Những lãnh đạo như Elon Musk tại SpaceX hay Sam Altman tại OpenAI không chỉ ảnh hưởng đến doanh nghiệp mà còn có sức tác động lớn tới nền kinh tế.
Theo Duran, sự sụp đổ của Huang cũng làm lung lay hình tượng nhà sáng lập thiên tài, vốn được thị trường đề cao trong nhiều năm.
Veliz cho rằng đây là cơ hội để xây dựng doanh nghiệp minh bạch, phát triển công nghệ phục vụ xã hội và hỗ trợ dân chủ, thay vì làm suy yếu các giá trị này thông qua giám sát và dự đoán hành vi.
Bài học về quản trị và an ninh doanh nghiệp
Với các tập đoàn công nghệ khác, bài học quan trọng là không nên xem việc tập trung quyền lực vào một cá nhân như chiến lược phát triển dài hạn. Hội đồng quản trị cần tăng cường giám sát và trách nhiệm giải trình. Nvidia cũng thông báo bổ nhiệm chủ tịch hội đồng quản trị đầu tiên khi công bố Huang từ chức.
Bê bối của ông Huang còn đặt ra vấn đề an ninh nội bộ. LaSalle cảnh báo các doanh nghiệp cần quan tâm hơn đến nguy cơ con người bị khai thác trong những chiến dịch tấn công tinh vi. Dù các mối đe dọa an ninh mạng ngày càng phức tạp trong thời đại AI, con người vẫn là điểm xâm nhập đơn giản nhất.
Duran cảnh báo nếu không tận dụng thời điểm này để thay đổi, xã hội có thể phải đối mặt với những hệ quả nghiêm trọng từ tầm nhìn AI tập trung lợi ích vào một nhóm nhỏ. Theo ông, người dân chưa từng lựa chọn một tương lai như vậy thông qua lá phiếu trong khi thời gian để điều chỉnh đang ngày càng thu hẹp.
Khánh Vy - Cnet
