Ông Trần, 60 tuổi, nhiều năm giữ vị trí quản lý cấp cao tại một tập đoàn và thường xuyên đi công tác nước ngoài. Do đặc thù công việc, ông thường xuyên ăn uống bên ngoài.
Khoảng 1 năm gần đây, ông bắt đầu xuất hiện tình trạng đầy bụng, tiêu chảy và thay đổi thói quen đi đại tiện. Nghĩ rằng những triệu chứng này xuất phát từ áp lực công việc và ăn uống thất thường nên ông Trần chủ quan không đi khám, China Times đưa tin.
Cho đến khi một đồng nghiệp nhận thấy ông gầy đi rõ rệt, mọi người mới phát hiện chỉ trong vòng 1 năm ông đã sụt tới 8 kg.
Lo lắng, ông Trần đã đến Bệnh viện Quản lý Sức khỏe Bắc Đầu (Đài Loan, Trung Quốc) để nội soi đại tràng. Kết quả cho thấy trực tràng có tổn thương, nghi ngờ là khối u ác tính. Sau khi sinh thiết, ông được chẩn đoán mắc ung thư biểu mô tuyến trực tràng.
Ảnh minh họa.
Theo bác sĩ Lương Trình Siêu, Bệnh viện Quản lý Sức khỏe Bắc Đầu, nhiều người thường lầm tưởng ung thư đại trực tràng chỉ xuất hiện khi có triệu chứng đau bụng dữ dội hoặc đi ngoài ra máu. Trên thực tế, ở giai đoạn đầu, các dấu hiệu lại rất âm thầm, mơ hồ và dễ bị bỏ qua do nhầm lẫn với căng thẳng, dị ứng thực phẩm hay rối loạn tiêu hóa thông thường.
Nếu xuất hiện tình trạng thay đổi thói quen đại tiện kéo dài, đầy bụng, tiêu chảy hoặc táo bón xen kẽ, phân nhỏ hơn bình thường, sụt cân không rõ nguyên nhân, đi ngoài ra máu hoặc thiếu máu, người bệnh cần đặc biệt cảnh giác.
Trong trường hợp của ông Trần, việc sụt 8 kg chỉ trong một năm là một dấu hiệu cảnh báo quan trọng. Bác sĩ Lương Trình Siêu lưu ý nếu tình trạng thay đổi thói quen đại tiện kéo dài trên 2-3 tuần, đặc biệt khi đi kèm sụt cân, đi ngoài ra máu hoặc thiếu máu, người bệnh không nên chỉ tự mua thuốc hoặc điều chỉnh chế độ ăn rồi tiếp tục trì hoãn việc khám. Thay vào đó, cần sớm đến cơ sở y tế để được bác sĩ đánh giá và xác định nguyên nhân.
Hiện nay, nội soi đại tràng vẫn là một trong những phương pháp quan trọng để kiểm tra các tổn thương ở đại tràng và trực tràng.
Bác sĩ Lương Trình Siêu cho biết, những người từ 40 tuổi trở lên, có tiền sử gia đình mắc ung thư đại trực tràng, từng phát hiện polyp đường ruột hoặc có các yếu tố nguy cơ khác càng cần thực hiện tầm soát và theo dõi định kỳ theo chỉ định của bác sĩ.
Không nên đợi đến khi xuất hiện tình trạng đi ngoài ra máu hoặc đau bụng dữ dội mới đi khám. Thay đổi thói quen đại tiện kèm sụt cân không rõ nguyên nhân bản thân đã là những dấu hiệu đáng lưu ý, cần được kiểm tra để loại trừ các bệnh lý nghiêm trọng, trong đó có ung thư đại trực tràng.
Làm gì để phòng ngừa ung thư đại trực tràng?
Giữ cân nặng hợp lý
Thừa cân hoặc béo phì có nhiều khả năng phát triển ung thư đại trực tràng.
Một nghiên cứu từ năm 2018 đã theo dõi sức khỏe của hơn 85.000 phụ nữ trong 22 năm và phát hiện ra rằng, chỉ số khối cơ thể (BMI) của phụ nữ càng cao thì nguy cơ mắc ung thư đại trực tràng trước 50 tuổi càng lớn. Nghiên cứu cho thấy, phụ nữ từ 20 đến 49 tuổi thừa cân hoặc béo phì có nguy cơ mắc ung thư đại trực tràng khởi phát sớm cao gấp đôi so với những phụ nữ có chỉ số BMI thấp nhất.
Tập thể dục nhiều hơn
Các hình thức tập thể dục ở mức vừa phải hay tập thể dục làm tăng nhẹ nhịp tim, chẳng hạn như đi bộ nhanh… đều làm giảm nguy cơ ung thư ruột kết và ung thư trực tràng. Tuy nhiên, tập thể dục mạnh mẽ hơn dường như mang lại lợi ích lớn nhất.
Một nghiên cứu của Viện Ung thư Quốc gia Hoa Kỳ được công bố vào năm 2016 cho thấy, mức độ hoạt động thể chất cao hơn có liên quan đến nguy cơ ung thư ruột kết thấp hơn 16% và nguy cơ ung thư trực tràng thấp hơn 13%, so với mức độ hoạt động thể chất thấp hơn.
Xem lại chế độ ăn uống
Nhiều nghiên cứu đã xác nhận rằng chế độ ăn uống đóng một vai trò quan trọng trong bệnh ung thư đại trực tràng. Ăn nhiều thịt đỏ (thịt bò và thịt cừu) và một số loại thịt chế biến sẵn (chẳng hạn như xúc xích) dường như làm tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng. Vì vậy nên hạn chế những thực phẩm này.
Tránh lạm dụng rượu
Sử dụng rượu từ vừa phải đến nặng có liên quan đến nguy cơ ung thư ruột kết và trực tràng cao hơn. Bằng chứng cho điều này thường mạnh hơn ở nam giới so với nữ giới, nhưng các nghiên cứu đã tìm thấy mối liên hệ ở cả hai giới.
Các nhà nghiên cứu ngày càng nhấn mạnh rằng, không uống rượu là cách tốt nhất để giảm rủi ro đối với nhiều loại ung thư.
Không hút thuốc
Hầu hết mọi người đều biết rằng hút thuốc lá làm tăng nguy cơ ung thư phổi nhưng ít ai nhận thức được mối liên hệ của nó với ung thư ruột kết và ung thư trực tràng.
Theo nhiều nghiên cứu, những người hút thuốc trong một thời gian dài có nhiều khả năng phát triển và tử vong do ung thư đại trực tràng hơn những người không hút thuốc.
Khám tầm soát ung thư ruột già thường xuyên
Các xét nghiệm sàng lọc nhằm mục đích xác định ung thư đại trực tràng ở những người không có các triệu chứng điển hình, chẳng hạn như đau bụng, phân có máu…; có thể phát hiện ung thư đại trực tràng ở giai đoạn đầu và có thể xác định polyp đại trực tràng tiền ung thư (tăng trưởng bất thường).
Minh Hoa (t/h)
