UBND Tp.HCM vừa ban hành Kế hoạch triển khai chính sách miễn phí sách giáo khoa giáo dục phổ thông trên địa bàn Thành phố năm 2026.
Theo đó, sách giáo khoa được ngân sách nhà nước mua sắm và tổ chức cho học sinh mượn, sử dụng trong năm học, sau đó hoàn trả cho thư viện nhà trường để tiếp tục phục vụ các học sinh khác.
Kế hoạch áp dụng đối với học sinh phổ thông, người học tại các cơ sở giáo dục công lập và tư thục thực hiện các chương trình giáo dục do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành, gồm Chương trình giáo dục phổ thông, Chương trình giáo dục thường xuyên cấp THCS, cấp THPT và Chương trình xóa mù chữ trên địa bàn Thành phố.
Ảnh minh họa.
Theo kế hoạch này, lộ trình thực hiện miễn phí sách giáo khoa cho học sinh như sau:
Năm học 2026 - 2027: triển khai miễn phí sách giáo khoa theo nhu cầu mượn sách thực tế của phụ huynh học sinh để đảm bảo tiết kiệm, tránh lãng phí.
Năm học 2027 - 2028, 2028 - 2029: Cơ sở giáo dục tiếp tục khảo sát nhu cầu mượn sách giáo khoa và rà soát số lượng sách giáo khoa hiện có để tái sử dụng và dự báo nhu cầu bổ sung sách giáo khoa, tiến tới hoàn thành miễn phí sách giáo khoa cho toàn bộ học sinh theo quy định tại Nghị định số 271/2026/NĐ-CP.
Các cơ sở giáo dục tổ chức cho học sinh mượn sách tại thư viện trường vào đầu năm học hoặc đầu mỗi học kỳ; việc bàn giao phải hoàn thành chậm nhất 15 ngày trước ngày khai giảng.
Trong quá trình sử dụng, học sinh có trách nhiệm bảo quản sách được giao. Sau khi kết thúc năm học, học sinh phải hoàn trả đầy đủ bộ sách đã mượn cho thư viện nhà trường trong thời hạn không quá 15 ngày làm việc; trường hợp chuyển trường hoặc thôi học cũng phải hoàn trả sách theo quy định, trừ trường hợp học sinh có nhu cầu tiếp tục sử dụng để ôn tập, kiểm tra lại hoặc hoàn thành chương trình học tập.
Đáng chú ý, khi học sinh chuyển sang cơ sở giáo dục khác, học sinh phải hoàn thành việc trả sách tại trường cũ trước khi hoàn tất các thủ tục hành chính liên quan. Trường tiếp nhận có trách nhiệm rà soát, cân đối và bố trí sách cho học sinh mới, bảo đảm việc học tập không bị gián đoạn.
Kế hoạch yêu cầu việc miễn phí sách giáo khoa phải bảo đảm đúng đối tượng, công bằng, tiết kiệm và hiệu quả. Trước khi quyết định mua sắm mới, các cơ sở giáo dục phải ưu tiên sử dụng số sách hiện có và điều chuyển sách giữa các trường cùng cấp thông qua cơ chế liên thông thư viện.
Hằng năm, các cơ sở giáo dục rà soát số lượng học sinh, nhu cầu sử dụng và số sách hiện có để xác định số lượng cần mua mới hoặc bổ sung.
Sở Giáo dục và Đào tạo tổng hợp nhu cầu toàn Thành phố, trình UBND Thành phố phê duyệt dự báo nhu cầu sách giáo khoa trước ngày 30/10 hằng năm, làm cơ sở lập dự toán ngân sách cho năm học tiếp theo.
Đối với sách bị hư hỏng do hao mòn tự nhiên, ngân sách nhà nước được bố trí kinh phí mua sắm bổ sung hằng năm.
Thành phố cũng cho phép mua sắm dự phòng để phục vụ trường hợp số lượng học sinh tăng đột xuất trong năm học, nhưng không vượt quá 10% tổng số sách giáo khoa hiện có đang sử dụng được trong thư viện.
Miễn phí sách giáo khoa phải công khai, minh bạch, đúng quy định đấu thầu
Để đáp ứng kịp thời nhu cầu sách giáo khoa cho học sinh trong năm học 2026-2027, UBND Tp.HCM giao các cơ sở giáo dục chủ động thực hiện mua sắm sách giáo khoa ban đầu, đồng thời bảo đảm toàn bộ quá trình mua sắm công khai, minh bạch và tuân thủ đầy đủ quy định của pháp luật về đấu thầu.
UBND Tp.HCM yêu cầu chính sách miễn phí sách giáo khoa được triển khai đúng mục tiêu, đúng đối tượng, bảo đảm công bằng, thống nhất, tiết kiệm và hiệu quả. Sách được ưu tiên tổ chức theo hình thức mượn trả để tái sử dụng nhiều lần, tận dụng tối đa nguồn sách hiện có và điều chuyển giữa các trường thông qua cơ chế liên thông thư viện trước khi mua mới. Cách làm này nhằm giảm áp lực ngân sách, hạn chế lãng phí và nâng cao hiệu quả quản lý tài sản công.
Việc lập dự toán, đấu thầu, mua sắm, phân bổ, quản lý và luân chuyển sách giáo khoa phải tuân thủ các quy định về đấu thầu, giá, ngân sách nhà nước, tài sản công, thư viện và các quy định pháp luật liên quan. Toàn bộ quá trình phải được công khai, minh bạch, đồng thời tăng cường trách nhiệm giải trình của cơ quan quản lý, cơ sở giáo dục và sự giám sát của cộng đồng.
Trúc Chi (t/h Lao Động, Thanh Niên)
