Đề xuất đưa AI vào quản lý, vận hành nhà chung cư
Phát biểu tại tọa đàm chuyên đề "Cập nhật chính sách thuế trong quản lý và vận hành nhà chung cư; góp ý Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản" chiều 7/8, ông Nguyễn Tiến Hưởng, Trưởng phòng Quản lý nhà và Thị trường bất động sản (Sở Xây dựng Tp.HCM), đánh giá việc Hiệp hội Quản lý vận hành nhà chung cư Tp.HCM tổ chức diễn đàn trao đổi, góp ý chính sách là rất cần thiết. Theo ông, đây sẽ là kênh tập hợp những vướng mắc từ thực tiễn để cơ quan quản lý nghiên cứu, hoàn thiện các quy định pháp luật liên quan đến quản lý, vận hành nhà chung cư.
Theo ông Hưởng, cùng với quá trình phát triển đô thị, mô hình quản lý nhà chung cư cũng cần thay đổi theo hướng hiện đại hơn, không chỉ dừng ở quản lý kỹ thuật mà còn phải gắn với chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ.
Ông Nguyễn Tiến Hưởng, Trưởng phòng Quản lý nhà và Thị trường bất động sản (Sở Xây dựng Tp.HCM).
Ông cho rằng các giải pháp ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), cảm biến thông minh và hệ thống giám sát tự động có thể hỗ trợ phát hiện sớm các nguy cơ như cháy nổ, ngập nước, trơn trượt hay các sự cố kỹ thuật trong tòa nhà để kịp thời xử lý.
Bên cạnh đó, việc áp dụng các hệ thống bãi đỗ xe thông minh, kiểm soát ra vào bằng công nghệ cũng giúp giảm nhân sự vận hành, tiết kiệm chi phí nhưng vẫn nâng cao chất lượng dịch vụ.
"Tôi mong muốn chúng ta cùng nghiên cứu, lựa chọn một khu chung cư để xây dựng thành mô hình điểm, từ đó đánh giá hiệu quả và có thể nhân rộng trên phạm vi cả nước", ông Hưởng chia sẻ.
Theo đại diện Sở Xây dựng, bên cạnh hạ tầng kỹ thuật, các khu chung cư cần được quan tâm nhiều hơn đến việc xây dựng môi trường sống văn minh. Ông gợi mở việc phát triển các không gian sinh hoạt cộng đồng, câu lạc bộ dành cho trẻ em, người cao tuổi và những thiết chế văn hóa phù hợp nhằm tăng sự gắn kết giữa cư dân.
Ông Hưởng cũng cho rằng nhiều mâu thuẫn phát sinh tại chung cư nếu chỉ trông chờ vào sự can thiệp của cơ quan quản lý nhà nước sẽ khó giải quyết triệt để. Vì vậy, cần nghiên cứu xây dựng cơ chế hòa giải ngay tại khu chung cư với sự tham gia của ban quản trị và đơn vị quản lý vận hành - những người trực tiếp nắm bắt tình hình và hiểu rõ các vấn đề phát sinh trong quá trình quản lý.
Đề cập đến vai trò của ban quản trị, ông Hưởng nhìn nhận đây là lực lượng giữ vai trò quan trọng trong việc kết nối cư dân với đơn vị quản lý vận hành nhưng đang phải đảm nhận nhiều trách nhiệm trong khi điều kiện hoạt động còn hạn chế. Do đó, cần tăng cường đào tạo, nâng cao năng lực quản trị để các thành viên ban quản trị có đủ kiến thức, kỹ năng xử lý các vấn đề phát sinh và tạo được sự đồng thuận từ cư dân.
Một nội dung khác được ông Hưởng đề xuất là xây dựng bộ tiêu chí đánh giá chất lượng quản lý vận hành chung cư thông qua Hiệp hội. Bộ tiêu chí này sẽ là cơ sở để chấm điểm, tôn vinh các khu chung cư, doanh nghiệp quản lý vận hành và ban quản trị hoạt động hiệu quả, qua đó góp phần nâng cao chất lượng quản lý trên toàn thị trường.
Liên quan đến chương trình phát triển nhà ở xã hội của Tp.HCM, ông Hưởng cho biết thành phố đang hướng tới mục tiêu phát triển khoảng 200.000 căn trong thời gian tới. Theo ông, cùng với việc đầu tư xây dựng, cần nghiên cứu ngay mô hình quản lý vận hành phù hợp với nhóm nhà ở này để vừa đảm bảo chất lượng dịch vụ, vừa giữ mức chi phí hợp lý đối với người thu nhập thấp.
Ông cũng gợi ý nghiên cứu cơ chế đối với các dự án nhà ở cho thuê nhằm tạo thêm nguồn cung với giá phù hợp cho người dân.
Tại phiên thảo luận, nhiều đại biểu cho rằng công tác quản lý, vận hành nhà chung cư vẫn còn nhiều vướng mắc về xác định trách nhiệm giữa các bên, chính sách thuế và cơ chế quản lý.
Minh bạch quản lý, tăng niềm tin người mua nhà
Trao đổi bên lề tọa đàm, ông Phan Quang Thắng, Chủ tịch Công ty Cổ phần G Nhà, thành viên Ban chấp hành Hiệp hội Quản lý vận hành nhà chung cư Tp.HCM (HCMO) cho rằng việc đẩy mạnh số hóa dữ liệu quy hoạch, pháp lý và thông tin bất động sản sẽ mang lại lợi ích cho cả người dân lẫn cơ quan quản lý.
Theo ông Thắng, khi các thông tin về quy hoạch, chỉ tiêu xây dựng, giấy phép xây dựng, hồ sơ pháp lý của từng dự án được công khai trên nền tảng số, người dân có thể dễ dàng tra cứu ngay trên điện thoại trước khi quyết định giao dịch. Điều này sẽ giúp hạn chế tình trạng thiếu thông tin, giảm các tranh chấp phát sinh và hạn chế rủi ro khi mua bán bất động sản.
Ông Phan Quang Thắng, Chủ tịch Công ty Cổ phần G Nhà, thành viên BCH Hiệp hội Quản lý vận hành nhà chung cư Tp.HCM (HCMO).
Ở góc độ quản lý nhà nước, việc số hóa dữ liệu cũng giúp các cơ quan quản lý đồng bộ thông tin từ Trung ương đến địa phương, giảm thời gian xử lý hồ sơ, tiết kiệm chi phí quản lý và tăng tính minh bạch của thị trường bất động sản.
Đề cập đến công tác quản lý vận hành nhà chung cư, ông Thắng cho rằng chất lượng hoạt động của ban quản trị và đơn vị quản lý vận hành ngày càng trở thành một trong những yếu tố được người mua nhà quan tâm.
Theo ông, bên cạnh vị trí, tiện ích hay pháp lý dự án, người mua hiện nay cũng cân nhắc cách thức quản lý sau khi chung cư đi vào hoạt động. Một ban quản trị hoạt động minh bạch, có chuyên môn cùng đơn vị quản lý vận hành chuyên nghiệp sẽ tạo dựng niềm tin cho cư dân, đồng thời góp phần nâng cao giá trị của dự án.
"Tất cả những nội dung liên quan đến quản lý, từ các khoản thu, chi, việc sử dụng quỹ bảo trì đến trách nhiệm của từng bên cần được công khai, minh bạch. Khi thông tin rõ ràng, cư dân sẽ yên tâm hơn và các tranh chấp cũng sẽ giảm đi", ông Thắng chia sẻ.
Theo Chủ tịch G Nhà, thực tế nhiều mâu thuẫn tại các chung cư xuất phát từ việc thông tin chưa được công khai đầy đủ hoặc những cam kết ban đầu của chủ đầu tư, ban quản trị hay đơn vị vận hành chưa đáp ứng được kỳ vọng của cư dân. Do đó, việc nâng cao tính chuyên nghiệp trong quản lý, đồng thời minh bạch hóa toàn bộ quá trình vận hành sẽ góp phần xây dựng niềm tin đối với người mua nhà cũng như giúp thị trường chung cư phát triển bền vững hơn.
