Am Tiên trước ngày "mở cổng trời"
Ngày mùng 7 Tết Bính Ngọ, đất trời trở nên mờ ảo bởi màn mưa và mây mù, nhưng vẫn không cản bước dòng người đổ về Khu di tích lịch sử - danh lam thắng cảnh quốc gia địa điểm khởi nghĩa Bà Triệu (nơi có Núi Nưa, Đền Nưa, Am Tiên), xã Tân Ninh, Thanh Hóa.
Nhiều tốp du khách đội áo mưa, tay cầm hương men theo con dốc bê tông hướng về khu huyệt đạo thiêng ở Am Tiên, trước ngày diễn ra lễ "mở cổng trời".
Khu di tích lịch sử Đền Bà Triệu.
Huyệt đạo trên đỉnh núi Nưa được quan niệm là nơi linh thiêng hội tụ linh khí đất trời.
Theo ghi nhận, tại khu vực đền chính, huyệt đạo thiêng và giếng Tiên thuộc quần thể Đền Nưa, hoạt động dâng hương, chiêm bái diễn ra thành kính, trật tự. Dù lượng người đổ về đông nghịt, không xảy ra cảnh chen lấn, xô đẩy.
Trong kỳ nghỉ Tết Bính Ngọ, Am Tiên đón khoảng 18.000 lượt khách đến vãn cảnh, cầu an. Cao điểm tập trung vào những ngày trước lễ khai hội mùng 9 tháng Giêng – thời điểm chính quyền xã Tân Ninh tổ chức lễ cúng trời đất, còn gọi là lễ "mở cổng trời" tại vị trí huyệt đạo trên đỉnh núi.
Trời mưa không cản bước chân du khách về Am Tiên.
Du khách mặc áo mưa hành hương đến Am Tiên.
Núi Nưa trong màn mưa phùn mờ ảo
Nhiều người tin rằng, đây là một trong ba huyệt đạo thiêng của Việt Nam, nơi "khí thiêng hội tụ, trời đất giao hòa", cùng với Núi Bà Đen và Núi Đá Chông. Bởi vậy, dù mưa phùn và đường dốc trơn trượt, dòng người vẫn kiên nhẫn chờ xe trung chuyển hoặc đi bộ lên đỉnh núi để kịp dâng hương trước ngày chính hội.
Cuối tháng 12/2025, Ban Quản lý di sản Thành Nhà Hồ và các di tích trọng điểm tỉnh Thanh Hóa chính thức tiếp nhận quyền quản lý toàn diện khu di tích. Ông Trịnh Hữu Anh, Phó Giám đốc Ban, cho biết đơn vị đã tổ chức lại không gian, chỉnh trang cảnh quan, sắp xếp lại hoạt động dịch vụ và vận chuyển du khách.
Các nhân viên tích cực dọn dẹp bất chấp thời tiết xấu.
Du khách tỏ lòng thành kính dâng hương tại di tích.
Các ki-ốt, quán ăn và lều lán tạm bợ từng tồn tại trước đây được tháo dỡ hoàn toàn. Thay vào đó là không gian thông thoáng, đảm bảo sự trang nghiêm của một điểm đến tâm linh trọng điểm.
Dưới chân núi, cách Am Tiên khoảng 1 km, 25 ki-ốt lắp ghép được bố trí tập trung, bán hương hoa, lễ vật, đồ lưu niệm và nước uống. Các gian hàng thiết kế tạm, dễ tháo dỡ sau mùa lễ hội nhằm giữ mỹ quan tổng thể.
Khu di tích tưởng nhớ nữ anh hùng Bà Triệu.
Du khách có trải nghiệm hành hương đáng nhớ trong thời tiết mưa lạnh.
Để giảm ùn tắc, hai bãi trông giữ xe tập trung được quy hoạch. Ô tô cá nhân bị cấm lên đỉnh Am Tiên; du khách di chuyển bằng xe trung chuyển do Ban quản lý điều hành. Tuy vậy, vào giờ cao điểm, nhiều gia đình vẫn phải chờ đợi khá lâu mới đến lượt lên núi.
Anh Nguyễn Quốc Anh (Hà Nội), người nhiều năm đầu xuân đều về Am Tiên, cho biết bất ngờ trước sự thay đổi tích cực: "Khuôn viên, cảnh quan, không gian thờ tự đều được chỉnh trang sạch đẹp, tôn nghiêm hơn trước. Tuy nhiên, do khách quá đông nên thời gian chờ xe trung chuyển còn kéo dài".
Dòng xe đông nghịt tại khu di tích đền Bà Triệu.
Dấu ấn lịch sử khởi nghĩa Bà Triệu
Quần thể di tích nằm trên địa bàn các xã Tân Ninh, Trung Chính và Mậu Lâm (Thanh Hóa), gắn với cuộc khởi nghĩa của Anh hùng dân tộc Triệu Thị Trinh năm 248 chống ách đô hộ nhà Ngô.
Theo sử liệu và truyền thuyết, vùng Núi Nưa là nơi Bà Triệu cùng nghĩa sĩ mài gươm, luyện võ, dấy binh khởi nghĩa. Dù cuộc khởi nghĩa thất bại và bà tuẫn tiết tại núi Tùng, khí phách qua câu nói "Tôi muốn cưỡi cơn gió mạnh…" vẫn được lưu truyền, trở thành biểu tượng cho tinh thần quật cường và khát vọng độc lập của dân tộc.
Nhiều người tin rằng Am Tiên là nơi hội tụ linh khí đất trời.
Không gian mờ ảo bởi thời tiết nhiều mưa và mây mù.
Lực lượng chức năng đội mưa làm nhiệm vụ bảo đảm an ninh trật tự tại di tích.
Sau khi bà mất, người dân lập đền thờ trong quần thể Núi Nưa – Đền Nưa – Am Tiên. Ngày 27/3/2009, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận nơi đây là Di tích lịch sử văn hóa và danh lam thắng cảnh quốc gia.
Đầu tháng 1/2026, UBND tỉnh Thanh Hóa ban hành kế hoạch quản lý toàn diện, bảo tồn và phát huy giá trị di tích, trong đó nhấn mạnh việc phục dựng nguyên trạng các công trình tâm linh, xóa bỏ xây dựng trái phép và bảo vệ hiện vật cổ.
Song song đó, Sun Group đang triển khai dự án "Huyền tích Am Tiên - Legend of Am Tiên" tại khu vực núi Nưa, dự kiến hoàn thiện giai đoạn 2027-2030, với kế hoạch đưa tuyến cáp treo vào vận hành từ năm 2027.
