Tuyên truyền, phổ biến pháp luật về bầu cử cho đoàn viên công đoàn và người lao động

Quyền và nghĩa vụ của công dân trong việc thực hiện quyền bầu cử

Sáng 11/3, tại Hà Nội, Công đoàn phường Văn Miếu – Quốc Tử Giám phối hợp với Hội Luật gia Thành phố Hà Nội tổ chức Hội nghị tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật về cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 cho đoàn viên công đoàn và người lao động tại các công đoàn cơ sở trên địa bàn phường.

Tại Hội nghị, ông Nguyễn Hồng Tuyến – Giám đốc Trung tâm Tư vấn pháp luật Hội Luật gia Thành phố Hà Nội, Báo cáo viên của hội nghị đã thông tin, kiến thức pháp luật liên quan đến cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031.

Nhấn mạnh, chỉ còn vài ngày nữa là đến ngày bầu cử 15/3/2026 - ngày cử tri cả nước đi bầu đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026–2031. Do đó, ông sẽ trao đổi cụ thể đến các cử tri là đoàn viên công đoàn phường Văn Miếu – Quốc Tử Giám tập trung vào một số vấn đề quan trọng đó là: Quyền và nghĩa vụ của công dân trong việc thực hiện quyền bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp.

Giới thiệu, hướng dẫn cụ thể về nguyên tắc, trình tự và thủ tục bầu cử, giúp các cử tri nắm rõ cách thức tham gia bỏ phiếu trong ngày bầu cử.

"Đến Chủ nhật tuần này, khi tham gia bầu cử, mỗi cử tri sẽ thực hiện quyền và trách nhiệm của mình để lựa chọn những đại biểu xứng đáng tham gia Quốc hội và Hội đồng nhân dân, những người đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân, tham gia vào cơ quan quyền lực Nhà nước và góp phần quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước và địa phương", ông Nguyễn Hồng Tuyến nhấn mạnh.

Nguyên tắc, trình tự bỏ phiếu

Thông tin về nguyên tắc bầu cử, ông Tuyến cho biết, việc bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân được tiến hành theo nguyên tắc phổ thông, bình đẳng, trực tiếp và bỏ phiếu kín.

Thông tin tới đoàn viên công đoàn và người lao động trên địa bàn phường Văn Miếu – Quốc Tử Giám về Thông tư số 21/2025/TT-BNV của Bộ Nội vụ về Hướng dẫn nghiệp vụ công tác tổ chức bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031.

Ông Tuyến cho biết, nội quy phòng bỏ phiếu, thể lệ bầu cử quy định như sau: Nội quy phòng bỏ phiếu thực hiện theo quy định tại Điều 4 Nghị quyết số 40/NQ-HĐBCQG ngày 29/9/2025 của Hội đồng bầu cử quốc gia quy định mẫu hồ sơ ứng cử, mẫu phiếu bầu cử, nội quy phòng bỏ phiếu và các loại mẫu văn bản sử dụng trong công tác bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031.

Về thể lệ bầu cử, để thuận tiện cho cử tri trong quá trình bỏ phiếu, căn cứ quy định của pháp luật về bầu cử (bao gồm các nội dung hướng dẫn về thể lệ bầu cử của Hội đồng bầu cử quốc gia tại kỳ bầu cử trước đây) và tình hình cụ thể tại địa phương, Ủy ban bầu cử cấp tỉnh chủ động biên soạn thể lệ bầu cử để gửi các Tổ bầu cử niêm yết tại phòng bỏ phiếu.

Thể lệ bầu cử cần trình bày ngắn gọn, rõ ràng, dễ hiểu, dễ nhớ và được niêm yết ở khu vực thuận tiện cho cử tri dễ tiếp cận. Thể lệ bầu cử có thể gồm một số nội dung cơ bản như sau:

Nguyên tắc, trình tự bỏ phiếu: Việc bỏ phiếu bắt đầu từ 7h sáng đến 19h giờ tối cùng ngày. Tùy tình hình địa phương, Tổ bầu cử có thể quyết định cho bắt đầu việc bỏ phiếu sớm hơn nhưng không được trước 5h sáng hoặc kết thúc muộn hơn nhưng không được quá 21h tối cùng ngày.

Khi bầu cử, cử tri phải xuất trình Thẻ cử tri, mỗi cử tri có quyền bỏ 1 phiếu bầu đại biểu Quốc hội và bỏ 1 phiếu bầu đại biểu Hội đồng nhân dân tương ứng với mỗi cấp Hội đồng nhân dân mà mình được tham gia bầu cử;

Cử tri phải tự mình đi bầu cử, không được nhờ người khác bầu cử thay.

Trường hợp cử tri không thể tự viết phiếu bầu thì nhờ người khác viết phiếu hộ nhưng phải tự mình bỏ phiếu; người viết hộ phải bảo đảm bí mật phiếu bầu của cử tri. Người khuyết tật không thể tự mình bỏ phiếu được thì nhờ người khác bỏ phiếu vào hòm phiếu.

Cử tri không bầu cho ai trong phiếu bầu thì gạch giữa cả dòng chữ họ và tên của người mà mình không bầu (gạch đè lên dòng chữ họ và tên người ứng cử); không khoanh tròn; không được đánh dấu trên phiếu bầu; không được viết thêm, ghi thêm tên người ngoài danh sách ứng cử vào phiếu bầu; không để số 6 người được bầu nhiều hơn số lượng đại biểu được bầu đã ấn định cho đơn vị bầu cử hoặc gạch xóa hết tên những người ứng cử trong phiếu bầu. 

Khi cử tri viết phiếu bầu, không ai được xem, kể cả thành viên Tổ bầu cử. Nếu viết hỏng, cử tri có quyền đổi phiếu bầu khác;

Khi cử tri bỏ phiếu xong, Tổ bầu cử có trách nhiệm đóng dấu "Đã bỏ phiếu" vào mặt trước, phía trên, góc trái của Thẻ cử tri. Thẻ cử trỉ chỉ có giá trị cho 1 lần bỏ phiếu.

Phiếu bầu không hợp lệ: Phiếu không theo mẫu quy định do Tổ bầu cử phát ra; Phiếu không có dấu của Tổ bầu cử.

Phiếu để số người được bầu nhiều hơn số lượng đại biểu được bầu đã ấn định cho đơn vị bầu cử; phiếu gạch xóa hết tên những người ứng cử; phiếu ghi thêm tên người ngoài danh sách ứng cử hoặc phiếu có ghi thêm nội dung khác.

Tiếp đó, ông Tuyến cũng thông tin thêm về các công việc chuẩn bị trước và trong ngày bầu cử của Tổ bầu cử.

Phát biểu kết luận Hội nghị, ông Đinh Phú Cường – Chủ tịch Công đoàn phường Văn Miếu – Quốc Tử Giám trân trọng cảm ơn Hội Luật gia thành phố Hà Nội và Trung tâm tư vấn pháp luật đã phối hợp tổ chức buổi tuyên truyền, phổ biến pháp luật thiết thực, giúp đoàn viên công đoàn, người lao động nâng cao nhận thức về quyền và trách nhiệm của mình trong tham gia bầu cử.

Đồng thời bày tỏ mong muốn trong thời gian tới hai bên tiếp tục tăng cường phối hợp trong công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật và hỗ trợ trợ giúp pháp lý cho đoàn viên, người lao động. Cùng với đó, gửi gắm cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 diễn ra thành công tốt đẹp.