Đề xuất này được đưa ra sau cuộc điện đàm giữa ông Putin và Tổng thống Mỹ Donald Trump vào ngày 29/4, trong đó nhà lãnh đạo Nga bày tỏ sẵn sàng tuyên bố tạm dừng giao tranh trong dịp kỷ niệm Ngày Chiến thắng 9/5 của Nga.
Tổng thống Volodymyr Zelensky tại Middelburg ngày 16/4/2026. (Ảnh: Nicolas Tucat/AFP/Getty Images qua Kyivindependent)
Trước đó, Moscow đã thu hẹp quy mô lễ duyệt binh Ngày Chiến thắng do lo ngại các cuộc tấn công tiềm tàng từ phía Ukraine.
"Chúng tôi sẽ làm rõ chính xác điều này là gì - chỉ là vài giờ đảm bảo an ninh cho một cuộc duyệt binh ở Moscow, hay là điều gì đó lớn hơn", ông Zelensky nói. "Đề xuất của chúng tôi là một lệnh ngừng bắn dài hạn, đảm bảo an ninh đáng tin cậy cho người dân và một nền hòa bình bền vững".
Ông Zelensky cho biết đã chỉ đạo các nhà đàm phán Ukraine liên hệ phía Mỹ để làm rõ các đề xuất từ Moscow.
Phát biểu của Tổng thống Ukraine cho thấy Kyiv tiếp tục thúc đẩy một thỏa thuận ngừng bắn rộng hơn và lâu dài hơn, trong bối cảnh Nga nhiều lần bác bỏ lời kêu gọi ngừng bắn hoàn toàn và vô điều kiện, thay vào đó chỉ đề xuất các lệnh đình chiến ngắn hạn và hạn chế.
Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết, ông Putin sẽ đơn phương tuyên bố lệnh đình chiến và không cần phản hồi từ Kyiv. Theo ông Peskov, đề xuất này chỉ áp dụng cho ngày 9/5, dù ông Putin vẫn chưa nêu rõ thời điểm cụ thể bắt đầu và kết thúc.
Ukraine cáo buộc Nga nhiều lần vi phạm các thỏa thuận "ngừng bắn" trước đây, bao gồm cả một lệnh đình chiến dịp Lễ Phục sinh Chính thống giáo, khi Kyiv cho biết đã ghi nhận hơn 400 lần vi phạm.
Diễn biến này diễn ra trong bối cảnh các cuộc đàm phán hòa bình đã đình trệ hơn hai tháng, khi trọng tâm ngoại giao của Washington chuyển sang xung đột với Iran và các nỗ lực dàn xếp liên quan.
Vòng đàm phán ba bên gần nhất giữa Ukraine, Nga và Mỹ diễn ra vào ngày 16/2. Một vòng tiếp theo dự kiến cuối tháng 2 đã bị hoãn ngay trước khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc tấn công vào Iran.
Trong khi Kyiv muốn nối lại đàm phán, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov đầu tháng 4 cho biết, đối thoại với Ukraine hiện không phải là ưu tiên của Moscow.
Những bất đồng lớn vẫn tiếp tục cản trở tiến triển, đặc biệt là về các yêu cầu lãnh thổ của Nga.
Ukraine cho rằng việc "đóng băng" đường chiến tuyến hiện tại là cơ sở thực tế nhất cho một lệnh ngừng bắn, trong khi Moscow vẫn yêu cầu lực lượng Ukraine rút khỏi một số khu vực ở Donbas như điều kiện cho bất kỳ thỏa thuận nào.
Thế Hải (Theo Kyivindependent, Washingtonpost)
