Xung quanh cuộc tập trận “răn đe tiền phương” đầu tiên của Pháp ở Bắc Âu

Chủ nhật, 22/11/2026 05:40 GMT+7

Trong khuôn khổ cuộc tập trận Excalibur, có ít nhất 3 chiếc Rafale B của Lực lượng Không quân Chiến lược (FAS) Pháp được triển khai đến miền Bắc Thụy Điển trong màn tuyết lạnh.

Trong bối cảnh an ninh thay đổi, trong màn tuyết lạnh giữa tháng 11, các máy bay chiến đấu Rafale thuộc Lực lượng Không quân Chiến lược (FAS) Pháp đã xuất kích trong khuôn khổ một cuộc tập trận mang tên Excalibur, sát cánh bên các tiêm kích Gripen của Không quân Thụy Điển.

Đầu tuần này, cả Lực lượng Vũ trang Thụy Điển và Bộ Lực lượng Vũ trang Pháp đều chính thức công bố sự kiện nói trên, nhưng các tuyên bố chính thức không đi sâu vào chi tiết.

Lực lượng Vũ trang Thụy Điển cho biết phái đoàn Pháp bao gồm các máy bay chiến đấu Rafale cùng một máy bay tiếp dầu, qua đó chứng minh khả năng phối hợp tác chiến với các máy bay Gripen của Thụy Điển tại miền Bắc nước này.

Thông cáo từ phía Pháp xác định máy bay tiếp dầu là loại MRTT và mô tả Excalibur là cuộc tập trận hợp tác chiến lược đầu tiên về "răn đe tiền phương" theo khung hợp tác song phương mà Paris và Stockholm đã cùng nhau xây dựng từ mùa xuân.

Đồng thời, cả hai bên cũng nhấn mạnh rằng hoạt động này không liên quan đến vũ khí hạt nhân và không nhắm vào bất kỳ quốc gia cụ thể nào.

Máy bay thuộc FAS – lực lượng chịu trách nhiệm về thành phần răn đe hạt nhân trên không của Pháp – đã được triển khai, nhưng vũ khí thì không.

Xung quanh cuộc tập trận “răn đe tiền phương” đầu tiên của Pháp ở Bắc Âu - Ảnh 1.

Các phi công Thụy Điển và Pháp cùng bước ra ngoài trong lúc tuyết rơi, trong khuôn khổ cuộc tập trận Excalibur tại miền Bắc Thụy Điển, từ ngày 16-8/11/2026. Ảnh: Forsvarsmakten.se

Theo các bức ảnh do quân đội Pháp công bố, có ít nhất 3 chiếc Rafale B hai chỗ ngồi và 2 chiếc Gripen C của Thụy Điển tham gia.

Chi tiết về phiên bản hai chỗ ngồi có ý nghĩa quan trọng vì đây là loại máy bay được trang bị để mang tên lửa hành trình siêu thanh mang đầu đạn hạt nhân ASMP-A.

Trong khuôn khổ cuộc tập trận Excalibur, máy bay đã đến Thụy Điển nhưng vũ khí vẫn ở lại Pháp.

Cả hai phía đều không chính thức nêu tên căn cứ. Tuy nhiên, ảnh do Lực lượng Vũ trang Thụy Điển công bố cho thấy phi hành đoàn Pháp và Thụy Điển tại căn cứ không quân Luleå-Kallax, đồng thời dữ liệu theo dõi chuyến bay xác nhận máy bay tiếp nhiên liệu A330 MRTT của Pháp đã hạ cánh tại đây trong thời gian diễn ra tập trận.

Mục tiêu được nêu rõ là nâng cao khả năng tương tác giữa hai lực lượng không quân và chứng minh khả năng hợp tác của họ.

Xung quanh cuộc tập trận “răn đe tiền phương” đầu tiên của Pháp ở Bắc Âu - Ảnh 2.

Một máy bay chiến đấu Gripen của Thụy Điển bay theo đội hình cùng các máy bay Rafale của Pháp trong cuộc tập trận Excalibur. Ảnh: Aero Time

Khái niệm "răn đe tiền phương" được Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đưa ra trong bài phát biểu tại căn cứ tàu ngầm Île Longue vào tháng 3.

Theo đó, các đối tác châu Âu có thể tham gia vào các cuộc diễn tập răn đe của Pháp, và một số thành phần thuộc lực lượng chiến lược của Pháp có thể được triển khai tạm thời trên lãnh thổ của các nước đồng minh.

Tuy nhiên, một yếu tố không thay đổi là quyền ra quyết định: Thẩm quyền đối với bất kỳ việc sử dụng vũ khí hạt nhân nào của Pháp vẫn hoàn toàn nằm trong tay nước Pháp.

Xung quanh cuộc tập trận “răn đe tiền phương” đầu tiên của Pháp ở Bắc Âu - Ảnh 3.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, Ảnh: Ukrainska Pravda

Thụy Điển đã hành động nhanh chóng. Hai bên đã tổ chức cuộc họp đầu tiên của nhóm chỉ đạo về hạt nhân tại Paris vào tháng 4, qua đó vạch ra lộ trình hợp tác chiến lược; Lực lượng Vũ trang Thụy Điển coi cuộc diễn tập Excalibur là một bước cụ thể hóa lộ trình này.

Theo một tuyên bố chung do Điện Elysee công bố, Phần Lan cũng đã tham gia sáng kiến trên vào tháng 9.

Bộ trưởng Quốc phòng Thụy Điển Pål Jonson đã mô tả sáng kiến này dưới góc độ liên minh, khẳng định quan hệ đối tác này là yếu tố thiết yếu đối với an ninh châu Âu cũng như năng lực răn đe và phòng thủ của NATO.

Đáng chú ý, cuộc tập trận Excalibur diễn ra chưa đầy một tháng sau cuộc tập trận Rummy (ngày 20-21/10/2026), khi máy bay Typhoon của Không quân Hoàng gia Anh hộ tống các máy bay Rafale Pháp trong một nhiệm vụ mô phỏng tấn công hạt nhân, xuất phát từ lãnh thổ Pháp.

Nếu Rummy là lần đầu tiên Anh tham gia một cuộc tập trận răn đe hạt nhân của Pháp theo mô hình đối tác tham gia tại Pháp, thì Excalibur chứng kiến sự đảo ngược mô hình: Chính lực lượng chiến lược của Pháp được triển khai lên lãnh thổ đối tác và hoạt động cùng máy bay của nước chủ nhà. Đây chính là kiểu hiện diện tiền phương tạm thời mà bài phát biểu của ông Macron hồi tháng 3 đã mô tả.

Đây không phải lần đầu tiên tiêm kích Rafale của Pháp hoạt động tại căn cứ Luleå. Vào tháng 4/2025, trong khuôn khổ đợt triển khai Pégase 25, các máy bay Rafale đã bay thẳng từ căn cứ tại Pháp đến miền Bắc Thụy Điển để huấn luyện cùng các máy bay chiến đấu Gripen tại đây.

Điểm khác biệt lần này nằm ở tên gọi của nhiệm vụ: Trước đây, đó được xem là hoạt động "phô diễn sức mạnh", còn lần này, cả hai chính phủ đều xác định rõ đây là hoạt động "răn đe".

Cuộc tập trận Excalibur, vì vậy, đánh dấu một bước tiến cụ thể trong việc hiện thực hóa khái niệm "răn đe tiền phương" của Pháp tại Bắc Âu, với sự hiện diện tạm thời của lực lượng chiến lược trên lãnh thổ đồng minh nhưng không kèm theo bất kỳ vũ khí hạt nhân nào.

Minh Đức (Theo MiGFlug, Defense News)

Cảm ơn bạn đã quan tâm đến nội dung trên. Hãy tặng sao để tiếp thêm động lực cho tác giả có những bài viết hay hơn nữa.
Đã tặng: 0 star
Tặng sao cho tác giả
Hữu ích
5 star
Hấp dẫn
10 star
Đặc sắc
15 star
Tuyệt vời
20 star

Bạn cần đăng nhập để thực hiện chức năng này!

Bình luận không đăng nhập

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.