Điều gì sẽ xảy ra nếu Nga bị loại hỏi SWIFT? Vì sao EU chần chừ?

Điều gì sẽ xảy ra nếu Nga bị loại hỏi SWIFT? Vì sao EU chần chừ?

Thứ 7, 26/02/2022 | 15:30
Vấn đề là việc loại Nga khỏi SWIFT thực sự có thể gây tổn hại cho một số quốc gia châu Âu, đặc biệt là Đức và Italy.

SWIFT đã trở thành một chủ đề thu hút được nhiều sự quan tâm trong cuộc bàn luận về biện pháp trừng phạt Nga. Việc chấm dứt quyền tiếp cận của các ngân hàng Nga sẽ khiến quốc gia này bị cô lập khỏi cộng đồng tài chính toàn cầu và gây thêm áp lực kinh tế lên Điện Kremlin.

Trong bình luận của mình hôm 24/2, Tổng thống Joe Biden đã để ngỏ khả năng trừng phạt này. Và cho đến ngày 25/2, EU cho biết vẫn đang thảo luận về việc liệu có nên cắt đứt với Nga hay không.

Bên cạnh đó, một số chuyên gia nhận định lệnh trừng phạt nhắm vào các ngân hàng lớn của Nga được công bố hôm 24/2 sẽ có hiệu quả như việc loại bỏ Nga khỏi SWIFT mà ít gây thiệt hại hơn cho châu Âu. Ông Chris Miller, giám đốc chương trình Á-Âu tại Viện Nghiên cứu Chính sách Đối ngoại, cho biết: “Quốc hội và giới truyền thông bị ám ảnh bởi SWIFT vì những nguyên nhân mà nhiều người không hiểu đầy đủ”.

Vậy chính xác thì SWIFT là gì? Lệnh cấm có ý nghĩa gì đối với Nga? Và tại sao EU lại không ban hành lệnh cấm? 

Thế giới - Điều gì sẽ xảy ra nếu Nga bị loại hỏi SWIFT? Vì sao EU chần chừ?

Quân nhân Ukraine lái xe tăng tiến về chiến tuyến với lực lượng Nga ở vùng Lugansk, Ukraine vào ngày 25/2/2022. Ảnh: Getty Images.

SWIFT là gì?

SWIFT, hay Hiệp hội Viễn thông Tài chính Liên ngân hàng Toàn cầu, là một mạng liên lạc toàn cầu an toàn mà các ngân hàng sử dụng để thực hiện thanh toán xuyên biên giới. Mạng lưới này giúp cho các tổ chức tài chính thuận lợi chuyển tiền cho nhau, đảm bảo thương mại toàn cầu diễn ra suôn sẻ.

SWIFT được thành lập vào năm 1973, đặt trụ sở chính tại Bỉ, dưới sự giám sát bởi các ngân hàng trung ương ở Châu Âu, Mỹ, Canada và Nhật Bản.

Ngày nay SWIFT được sử dụng bởi hơn 11.000 tổ chức tài chính, có mặt tại hơn 200 quốc gia và vùng lãnh thổ dùng để gửi các lệnh thanh toán một cách an toàn. Vào năm 2020, gần 40 triệu tin nhắn với hàng nghìn tỷ USD đã được chuyển qua nền tảng này mỗi ngày. Cho đến nay, nó đã trở thành mạng nhắn tin thanh toán quan trọng nhất trên thế giới.

Các tin nhắn gửi qua nền tảng được đảm bảo an toàn. Từ đó giúp các ngân hàng thực hiện lệnh thanh toán một cách nhanh chóng và các tổ chức tài chính có thể xử lý khối lượng giao dịch lớn mỗi ngày.

Lệnh cấm có ý nghĩa như thế nào đối với Nga?

Việc bị loại khỏi mạng lưới SWIFT sẽ khiến các công ty và cá nhân tại Nga gặp khó khăn trong việc thanh toán hàng hóa nhập khẩu hay nhận các khoản thanh toán hàng xuất khẩu. Nó sẽ là một đòn giáng mạnh vào lĩnh vực dầu khí quan trọng của Nga, vốn phụ thuộc nhiều vào SWIFT để chuyển tiền. Nó cũng sẽ hạn chế khả năng đầu tư hoặc vay nợ của người Nga ở nước ngoài.

Hãng tin DW trích dẫn lập luận cho thấy việc các ngân hàng Iran rời khỏi mạng lưới vào năm 2012 đã khiến xuất khẩu dầu nước này sụt giảm nghiêm trọng.

Trên thực tế, các tổ chức tài chính của Nga có thể sử dụng những kênh khác như điện thoại, ứng dụng nhắn tin hoặc email để thay thế xử lý các khoản thanh toán qua ngân hàng tại các quốc gia không áp đặt lệnh trừng phạt. Tuy nhiên, những lựa chọn thay thế này không hiệu quả và an toàn như SWIFT, có thể dẫn đến chi phí cao hơn và giảm khối lượng giao dịch.

Nga đã phát triển mạng nhắn tin thanh toán của riêng mình, được gọi là SPFS. Hệ thống này xử lý khoảng 1/5 các khoản thanh toán trong nước, tuy nhiên chưa đạt được hiệu quả cao khi so sánh với quy mô và hiệu quả mà SWIFT mang lại.

Thế giới - Điều gì sẽ xảy ra nếu Nga bị loại hỏi SWIFT? Vì sao EU chần chừ? (Hình 2).

Quang cảnh Quảng trường Độc lập, ở Kiev, Ukraine trống vắng vào ngày 24/2/2022. Ảnh: Getty Images.

Tại sao EU không ban hành lệnh cấm?

Vấn đề là việc loại Nga khỏi SWIFT thực sự có thể gây tổn hại cho một số quốc gia châu Âu, đặc biệt là Đức và Italy. Nếu không có SWIFT, các nước này sẽ khó mua dầu và khí đốt từ Nga.

Nền kinh tế EU có mối quan hệ gắn bó với Nga chặt chẽ hơn so với nền kinh tế Mỹ, có thể phải gánh chịu nhiều thiệt hại hơn trong trường hợp Moscow bị loại khỏi SWIFT. Dữ liệu từ Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS) cho thấy các ngân hàng EU nắm giữ một phần lớn trong số gần 30 tỷ USD (27 tỷ Euro) giao dịch của các ngân hàng nước ngoài với Nga.

EU là đối tác thương mại lớn nhất của Nga. Vào năm 2020, khoảng 37% hàng hóa nhập khẩu của Nga đến từ EU, trong khi gần 38% hàng hóa xuất khẩu của quốc gia này sang EU. EU phụ thuộc rất nhiều vào Nga về nhu cầu năng lượng, hơn một phần ba nguồn cung cấp khí đốt và khoảng một phần tư lượng dầu của EU là từ quốc gia này.

Bà Alexandra Vacroux, giám đốc điều hành của Trung tâm Nghiên cứu Nga và Á-Âu tại Đại học Harvard, chia sẻ với hãng tin DW rằng: "Lệnh cấm SWIFT cũng sẽ tác động xấu đến châu Âu. Bởi họ không thể thanh toán khí đốt Nga thông qua các ngân hàng đại lý mà sử dụng USD trong giao dịch nhập khẩu dầu và khí đốt từ Nga. Điều này sẽ gây thiệt hại cho thị trường khí đốt, có thể khiến khí đốt bị cắt giảm vào mùa đông".

SWIFT có bị ràng buộc bởi các biện pháp trừng phạt không?

SWIFT, một hiệp hội liên kết các ngân hàng toàn cầu, đã thể hiện sự trung lập về mặt chính trị và từ chối những lời kêu gọi loại bỏ các quốc gia khỏi mạng lưới. Tuy nhiên, SWIFT vốn được hợp nhất theo luật của Bỉ nên sẽ bị ràng buộc bởi các quy tắc của Bỉ và EU bao gồm cả các biện pháp trừng phạt kinh tế.

Ông Gottfried Leibbrandt, cựu Giám đốc điều hành SWIFT, từng phát biểu trên một diễn đàn của Financial Times vào năm 2021 rằng mặc dù mạng này độc lập về mặt kỹ thuật, nhưng Mỹ vẫn có thể áp đặt lệnh trừng phạt hiệu quả bởi hơn 40% luồng thanh toán là bằng tiền USD. Trong quá khứ, Washington đã tác động khiến các quốc gia bị cản trở tham gia SWIFT, chẳng hạn vào năm 2018 các ngân hàng Ira bị cấm sau khi Mỹ rút khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran.

Phạm Hà Thanh (theo DW, Yahoo. News)

Chứng khoán thế giới tăng điểm trong ngày thứ 2 Nga tiến vào Ukraine

Thứ 6, 25/02/2022 | 21:43
Sự can thiệp quân sự của Nga vào Ukraine đã dẫn tới một loạt các biện pháp trừng phạt tài chính mới, với mục tiêu nhằm cản trở nước Nga trong dài hạn. 

EU chia rẽ về vấn đề loại Nga khỏi hệ thống liên ngân hàng SWIFT

Thứ 6, 25/02/2022 | 11:43
Các nước thành viên EU có quan điểm trái chiều về việc có nên loại Nga khỏi hệ thống thanh toán liên ngân hàng SWIFT hay không, dù Nga đã tấn công quân sự Ukraine.

Căng thẳng Nga-Ukraine có thể tác động mạnh đến các nền kinh tế châu Á

Thứ 6, 25/02/2022 | 07:43
Giới chuyên gia cảnh báo, các nền kinh tế ở châu Á có thể bị ảnh hưởng nghiêm trọng khi căng thẳng Nga - Ukraine sẽ đẩy giá nhiên liệu và hàng hóa tăng.
Cùng tác giả

Tổng thống Joe Biden nói gì về dự án nhà máy 4 tỷ USD của Vinfast tại Mỹ?

Thứ 4, 30/03/2022 | 09:43
Việc xây dựng nhà máy VinFast tại Mỹ sẽ bắt đầu ngay trong năm 2022 khi doanh nghiệp được cấp các giấy phép cần thiết, dự kiến ​​sẽ hoàn thành vào tháng 7/2024.

Đánh thuế nhà và tài sản: Các nước trên thế giới tạo nguồn thu ra sao?

Thứ 7, 05/03/2022 | 08:45
Thuế thu trong quá trình sử dụng tài sản tại Việt Nam chỉ chiếm khoảng 0,036% GDP, thấp hơn nhiều lần so với các quốc gia phát triển và mới điều tiết đối với đất.

Những bước tiến quan trọng về chống biến đổi khí hậu tại COP26

Thứ 2, 15/11/2021 | 10:00
COP26 duy trì mục tiêu khống chế nhiệt độ toàn cầu tăng ở mức 1,5°C là kim chỉ nam của hành động, thúc đẩy dòng chảy tài chính và tăng cường sự thích ứng khí hậu.

Ireland thu hồi mì Hảo Hảo và miến Good: Bộ Công Thương vào cuộc

Thứ 7, 28/08/2021 | 08:37
Bộ Công Thương đã yêu cầu Acecook báo cáo về quy trình sản xuất và sự khác biệt giữa lô sản phẩm tiêu thụ trong nước và xuất khẩu đối với mì Hảo Hảo và miến Good.
Cùng chuyên mục

Iran phóng thử tên lửa đẩy giữa lúc đàm phán hạt nhân sắp nối lại

Thứ 3, 28/06/2022 | 07:00
Ngày 26/6, Iran đã phóng thử tên lửa đẩy Zuljanah giữa bối cảnh các cuộc đàm phán về thỏa thuận hạt nhân năm 2015 sẽ được nối lại trong những ngày tới.

Quân phòng thủ Ukraine rời Severodonetsk bằng thuyền trong đêm đen

Thứ 2, 27/06/2022 | 22:32
Mặc dù rút lui là quyết định rất khó khăn, những binh sĩ rút khỏi thành phố miền Đông vừa thất thủ vẫn là niềm hy vọng của Ukraine trong cuộc xung đột với Nga.

Nga nói bị phương Tây đẩy vào tình trạng vỡ nợ giả tạo

Thứ 2, 27/06/2022 | 20:47
Nga cho rằng phương Tây đang cố gắng đẩy nước này vào tình trạng vỡ nợ giả tạo vì các lệnh trừng phạt đã đóng băng nguồn dự trữ ngoại tệ của họ ở nước ngoài. 

Thổ Nhĩ Kỳ trang bị tên lửa chống tăng cho cứ điểm mới, gửi thông điệp rắn

Thứ 2, 27/06/2022 | 19:30
Thổ Nhĩ Kỳ vừa thiết lập thêm một cứ điểm ở Syria, xe tăng chiến đấu, xe bọc thép và hệ thống tên lửa chống tăng sẽ được triển khai.

Trung Quốc đề xuất quy định mới nâng cao khả năng chống độc quyền

Thứ 2, 27/06/2022 | 15:57
Từ năm 2021, Trung Quốc đã bắt đầu sửa đổi luật chống độc quyền năm 2008, bổ sung thêm nội dung về nền kinh tế kỹ thuật số.
     
Nổi bật trong ngày

Nga “cố tình” không kích khắp Ukraine trước thềm thượng đỉnh NATO?

Thứ 2, 27/06/2022 | 14:25
Các cuộc không kích như một lời nhắc nhở rằng Nga có khả năng tấn công bất kỳ khu vực nào của Ukraine, ngay cả khi điểm nóng giao tranh là Donbass.

Thổ Nhĩ Kỳ trang bị tên lửa chống tăng cho cứ điểm mới, gửi thông điệp rắn

Thứ 2, 27/06/2022 | 19:30
Thổ Nhĩ Kỳ vừa thiết lập thêm một cứ điểm ở Syria, xe tăng chiến đấu, xe bọc thép và hệ thống tên lửa chống tăng sẽ được triển khai.

Quân phòng thủ Ukraine rời Severodonetsk bằng thuyền trong đêm đen

Thứ 2, 27/06/2022 | 22:32
Mặc dù rút lui là quyết định rất khó khăn, những binh sĩ rút khỏi thành phố miền Đông vừa thất thủ vẫn là niềm hy vọng của Ukraine trong cuộc xung đột với Nga.

G7 huy động 600 tỷ USD, đối trọng với sáng kiến Vành đai và Con đường

Thứ 2, 27/06/2022 | 08:09
Có thể sẽ có thêm hàng trăm tỷ USD bổ sung từ các ngân hàng phát triển đa phương, các tổ chức tài chính phát triển, quỹ tài sản có chủ quyền và những quỹ khác.

NATO chuẩn bị cho hội nghị “quan trọng nhất trong nhiều thế hệ”

Thứ 2, 27/06/2022 | 15:51
Liên minh quân sự này đang củng cố sườn Đông của mình, nhưng bị chia rẽ nội bộ về việc “phải đi bao xa” khi đương đầu với Nga và Trung Quốc.