Hải Phòng: Ngôi đền bằng đá xanh độc đáo trong quần thể Ngũ linh từ

Hải Phòng: Ngôi đền bằng đá xanh độc đáo trong quần thể Ngũ linh từ

Ngô Quang Thái
Thứ 2, 27/05/2024 | 09:46
0
Đền Canh Sơn ở thôn Vân Đôi, xã Đoàn Lập, huyện Tiên Lãng, Tp.Hải Phòng, được biết đến với kiến trúc độc đáo làm hoàn toàn bằng đá xanh nằm lộ thiên.

Lễ hội Ngũ linh từ - Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Ở huyện Tiên Lãng, Tp.Hải Phòng, có quần thể di tích Ngũ linh từ nổi tiếng bao gồm 5 ngôi đền: Đền Để Xuyên (xã Đại Thắng), đền Hà Đới (xã Tiên Thanh), đền Canh Sơn và đền Bì (cùng xã Đoàn Lập), đền Gắm (xã Toàn Thắng). Các đền thờ phụng những vị anh hùng hào kiệt trong lịch sử.

5 ngôi đền kể trên của huyện Tiên Lãng tuy ở khá xa nhau nhưng có điểm chung là Lễ hội truyền thống Ngũ linh từ. Lễ hội thể hiện lòng tri ân, lòng biết ơn sâu sắc đối với các vị tiền nhân có công với quê hương, đất nước.

Trong đó, phần lễ gồm lễ Mộc dục được tổ chức tại 5 ngôi đền và lễ rước “Ngũ linh từ” gồm 5 đoàn rước từ các đền tập trung rước về trước cửa đình Cựu Đôi ở thị trấn Tiên Lãng.

Phần hội gồm liên hoan văn nghệ và múa hát tín ngưỡng dân gian tại 5 di tích và tế kỳ phúc cầu cho trăm họ no ấm, hạnh phúc. Đặc biệt, lễ hội đua thuyền cầu đảo (cầu mưa) tại đầm Bì ở xã Đoàn Lập.

Văn hoá - Hải Phòng: Ngôi đền bằng đá xanh độc đáo trong quần thể Ngũ linh từ

Lễ hội Ngũ linh từ lần thứ 3 kể từ khi được huyện Tiên Lãng, Tp.Hải Phòng, phục dựng (năm 2023) và đón nhận danh hiệu Di sản phi vật thể quốc gia.

Theo các vị cao niên trong vùng, năm nào trời hạn hán kéo dài, các làng Để Xuyên, Hà Đới, Vân Đôi, Tử Đôi, Cẩm Khê (nơi có 5 ngôi đền) tổ chức rước các thánh về đình Cựu Đôi để tế đảo vũ cầu mưa.

Xưa, việc tế lễ tại đình Cựu Đôi do quan tri huyện đứng ra làm chủ tế, được tổ chức liên tục 3 ngày, nếu trời mưa thì việc tế lễ hoàn tất. Trong trường hợp trời không mưa, địa phương tổ chức bơi thuyền cầu đảo tại đầm Bì gần đền Canh Sơn và đền Bì.

Do nhiều yếu tố, sau năm 1945 lễ hội không được tổ chức. Đến năm 2013, UBND huyện Tiên Lãng tiến hành phục dựng lễ hội Ngũ Linh Từ và quy định 5 năm tổ chức một lần.

Với nhiều giá trị văn hóa, tinh thần quý giá, tháng 3/2023, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có Quyết định đưa Lễ hội Ngũ Linh từ của huyện Tiên Lãng, Tp.Hải Phòng vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Độc đáo ngôi đền bằng đá xanh lộ thiên

Trong số 5 ngôi đền thuộc quần thể Ngũ linh từ của huyện Tiên Lãng, Tp.Hải Phòng, đền Canh Sơn nhận được nhiều sự quan tâm, chú ý của các nhà nghiên cứu cũng như người dân địa phương và du khách bởi kiến trúc hoàn toàn bằng đá xanh lộ thiên.

Theo các tài liệu còn lưu giữ tại đền Canh Sơn và truyền ngôn trong vùng, đền Canh Sơn được xây dựng từ xa xưa. Đền thờ nhân vật Kinh Sơn Đại vương có công bình giặc Thục, do kiêng tên húy của thần nên đọc chệch tên đền là Canh Sơn (thay cho Kinh Sơn).

Đền Canh Sơn được trùng tu nhiều lần vào các thời vua Tự Đức (năm 1861), thời vua Khải Định thứ 2 (năm 1917), thời vua Bảo Đại (năm 1930)… Việc trùng tu cơ bản không thay đổi kiến trúc của đền cũng như vật liệu xây dựng.

Văn hoá - Hải Phòng: Ngôi đền bằng đá xanh độc đáo trong quần thể Ngũ linh từ (Hình 2).

Đền Canh Sơn trên địa bàn xã Đoàn Lập, huyện Tiên Lãng, Tp.Hải Phòng, được làm hoàn toàn bằng đá xanh nằm lộ thiên.

Qua nghiên cứu về vật liệu, kiến trúc và văn bia của đền, các nhà khoa học bước đầu kết luận, đền Canh Sơn được xây dựng bằng đá từ thời Hậu Lê (thế kỷ 17, 18). Đền được làm hoàn toàn bằng đá xanh, phần lớn là đá xanh được khai thác từ núi đá Kính Chủ, Kinh Môn, Hải Dương.

Kiến trúc đền thờ lộ thiên, duy nhất chỉ có phần đài lầu có mái che nhưng được tạo tác bằng đá. Tất cả các đồ thờ đều làm bằng đá như: nhang án, long ngai, bài vị, bát hương, ống hương, ống hoa, câu đối, linh vật.

Năm 2003, đền Canh Sơn được UBND Tp.Hải Phòng xếp hạng Di tích lịch sử - văn hóa cấp thành phố. Hiện đền Canh Sơn là một trong những điểm đến hàng đầu của huyện Tiên Lãng được đông đảo du khách trong nước và quốc tế lựa chọn.

Hải Phòng: Trưng bày 18 bảo vật quốc gia đến hết năm 2024

Thứ 7, 11/05/2024 | 14:23
Trong số 300 cổ vật tại Trưng bày “Bảo vật quốc gia - Sưu tập An Biên” do Bảo tàng Hải Phòng tổ chức từ nay cho đến hết năm 2024, có 18 bảo vật quốc gia.

Thăm di tích quốc gia thờ Nữ tướng Lê Chân tại Hải Phòng

Thứ 7, 16/03/2024 | 08:49
Nữ tướng Lê Chân là vị tướng tài ba thời Hai Bà Trưng. Bà góp công lớn trong cuộc khởi nghĩa đánh đuổi giặc ngoại xâm và khai phá trang An Biên xưa, Hải Phòng nay.

Ngôi chùa lưu giữ hai bảo vật quốc gia ở Hải Phòng

Thứ 4, 06/03/2024 | 15:09
Bảo vật quốc gia phù điêu Thái hoàng Thái hậu Vũ Thị Ngọc Toàn và tượng Mạc Thái Tổ được lưu giữ khá nguyên vẹn tại chùa Trà Phương ở huyện Kiến Thụy, Tp.Hải Phòng.
Cùng tác giả

Hải Phòng: Trưởng thôn gánh nợ hơn 130 triệu vì công trình xã hội hóa

Thứ 2, 24/06/2024 | 10:05
Đó là ông Lê Văn Huyền, Trưởng thôn 6 xã Trung Lập, huyện Vĩnh Bảo, Tp.Hải Phòng. Công trình sân chơi thể thao mới vận động trả 136 triệu trong tổng số 270 triệu.

Quảng Ninh: Đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công

Chủ nhật, 23/06/2024 | 15:34
Đến nay, tỉ lệ giải ngân vốn đầu tư công của tỉnh Quảng Ninh đang ở mức thấp. Dự kiến đến hết tháng 6, địa phương chỉ giải ngân được hơn 30% tổng kế hoạch vốn cả năm

Quảng Ninh: Khoảng 1.000 người tham gia Ngày quốc tế Yoga lần thứ 10

Chủ nhật, 23/06/2024 | 15:34
Ngày quốc tế Yoga lần thứ 10 với sự tham gia của khoảng 1.000 người diễn ra bên bờ vịnh Bái Tử Long thuộc huyện Vân Đồn, tỉnh Quảng Ninh.

Các chuyên gia quốc tế thẩm định Di tích Bạch Đằng ở thị xã Quảng Yên

Chủ nhật, 23/06/2024 | 12:08
Đây là bước quan trọng trong việc hoàn thiện hồ sơ đề cử UNESCO công nhận Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc là Di sản thế giới.

Hải Phòng: Công an vào cuộc giải quyết “vấn nạn” lang thang, ăn xin

Thứ 7, 22/06/2024 | 19:12
Công an Hải Phòng vừa có công văn yêu cầu công an các đơn vị, địa phương tập trung phối hợp giải quyết dứt điểm tình trạng người lang thang, ăn xin trên địa bàn.
Cùng chuyên mục

“Bà hoàng cải lương” một thời, tài sắc vẹn toàn nhưng cuộc sống hôn nhân khá lận đận

Thứ 2, 24/06/2024 | 07:15
Được mệnh danh là “bà hoàng cải lương”, đến nay nữ nghệ sĩ vẫn được khán giả yêu mến vì có giọng ca ngọt ngào.

Kiếm hiệp Kim Dung: Người duy nhất được Dương Đỉnh Thiên truyền Càn Khôn Đại Na Di

Chủ nhật, 23/06/2024 | 21:06
Dương Đỉnh Thiên và Dương Tiêu đều là những nhân vật nổi bật trong tác phẩm Ỷ thiên đồ long ký của cố nhà văn Kim Dung.

Ảnh: Chiêm ngưỡng loạt cổ vật quý hội tụ về Cố đô Huế

Chủ nhật, 23/06/2024 | 19:00
Triển lãm “Cổ vật hội tụ” tại điện Kiến Trung (Đại Nội Huế) đã thu hút nhiều người dân và du khách đến tham quan.

Nữ diễn viên xinh đẹp bị kiện vì "phốt nhầm người khác là tiểu tam"

Chủ nhật, 23/06/2024 | 18:17
Một nữ diễn viên xinh đẹp bị kiện vì "phốt nhầm người khác là tiểu tam" đang khiến dân tình bàn tán xôn xao. Hiện kết quả sự việc này vẫn chưa được công bố.

Quảng Ninh: Khoảng 1.000 người tham gia Ngày quốc tế Yoga lần thứ 10

Chủ nhật, 23/06/2024 | 15:34
Ngày quốc tế Yoga lần thứ 10 với sự tham gia của khoảng 1.000 người diễn ra bên bờ vịnh Bái Tử Long thuộc huyện Vân Đồn, tỉnh Quảng Ninh.
     
Nổi bật trong ngày

Bản tin 23/6: Bé 7 tuổi được phát hiện nhiễm sán dây chuột

Chủ nhật, 23/06/2024 | 06:00
Bé 7 tuổi được phát hiện nhiễm sán dây chuột; Hiện trường vụ cháy tòa nhà 10 tầng ở thành phố Bắc Ninh, khói phủ kín vùng trời...

Miền Bắc lại sắp đón mưa lớn đỉnh điểm, cảnh báo "sấm động"

Chủ nhật, 23/06/2024 | 16:59
Dự báo từ chiều tối ngày 24/6 đến ngày 26/6, ở khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ có khả năng xảy ra mưa vừa, mưa to và dông, có nơi mưa rất to.

Ảnh: Chiêm ngưỡng loạt cổ vật quý hội tụ về Cố đô Huế

Chủ nhật, 23/06/2024 | 19:00
Triển lãm “Cổ vật hội tụ” tại điện Kiến Trung (Đại Nội Huế) đã thu hút nhiều người dân và du khách đến tham quan.

Kiếm hiệp Kim Dung: Người duy nhất được Dương Đỉnh Thiên truyền Càn Khôn Đại Na Di

Chủ nhật, 23/06/2024 | 21:06
Dương Đỉnh Thiên và Dương Tiêu đều là những nhân vật nổi bật trong tác phẩm Ỷ thiên đồ long ký của cố nhà văn Kim Dung.

Nữ diễn viên xinh đẹp bị kiện vì "phốt nhầm người khác là tiểu tam"

Chủ nhật, 23/06/2024 | 18:17
Một nữ diễn viên xinh đẹp bị kiện vì "phốt nhầm người khác là tiểu tam" đang khiến dân tình bàn tán xôn xao. Hiện kết quả sự việc này vẫn chưa được công bố.