Tăng trưởng kinh tế Việt Nam: Góc nhìn từ chuyên gia kinh tế thế giới

Tăng trưởng kinh tế Việt Nam: Góc nhìn từ chuyên gia kinh tế thế giới

Nguyễn Lê Tùng Phong
Thứ 5, 23/09/2021 | 07:15
Việt Nam sẽ tiếp tục tăng trưởng chậm trong năm 2021 và có triển vọng tăng tốc trong năm 2022, theo ADB và chuyên gia kinh tế của WB Việt Nam Dorsati Madani.

Việt Nam được dự báo sẽ tiếp tục tăng trưởng chậm trong năm 2021 và tăng tốc trở lại trong năm 2022, theo báo cáo Cập nhật Triển vọng Phát triển châu Á của Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) tháng 9/2021.

Báo cáo này đã hạ dự báo tỉ lệ tăng GDP của Việt Nam trong năm 2021 xuống 3,8%, giảm đáng kể so với mức dự báo 6,7% vào tháng 4/2021 và 5,8% vào tháng 7/2021. Tuy nhiên, dự báo tăng trưởng năm 2022 không giảm quá sâu, ở mức 6,5%, khi so sánh với dự báo 7% trong báo cáo tháng 4 và tháng 7/2021 của tổ chức này.

Tác động của đợt dịch thứ tư

Trao đổi với Người Đưa Tin trong buổi phỏng vấn riêng sau họp báo sáng 22/9, ông Andrew Jeffries, Giám đốc Quốc gia ADB tại Việt Nam cho biết dự báo tăng trưởng trước đó của ADB được tính toán dựa trên đà tăng trưởng khi Việt Nam kiểm soát hiệu quả đại dịch Covid-19.

Tuy nhiên, đợt dịch thứ tư với biến chủng Delta đã khiến ADB hạ dự báo tăng trưởng xuống 3,8%, sát với con số Bộ Kế hoạch và Đầu tư dự báo gần đây là 3,5-4%.

Cả ADB và Ngân hàng Thế giới (WB) đều chia sẻ quan điểm rằng đại dịch Covid-19 tiếp tục là yếu tố ảnh hưởng lớn nhất đến kinh tế Việt Nam trong 8 tháng đầu năm 2021, đặc biệt là giai đoạn từ tháng 6 đến tháng 8.

Kinh tế vĩ mô - Tăng trưởng kinh tế Việt Nam: Góc nhìn từ chuyên gia kinh tế thế giới

Các yếu tố tác động đến tăng trưởng kinh tế từ năm 2019 đến hết nửa đầu năm 2021. Nguồn: Tổng cục Thống kê, ước tính của ADB 

Theo báo cáo vừa công bố của ADB, giãn cách xã hội ở Hà Nội, Tp.Hồ Chí Minh và các khu vực sản xuất công nghiệp lân cận, đóng góp đến 50% GDP cả nước, đã kéo chỉ số sản xuất công nghiệp trong tháng 8 giảm 4,2% so với tháng trước đó và 7,4% so với cùng kỳ năm ngoái. Mức giảm này thấp hơn dự kiến của bà Dorsati Madani, Chuyên gia kinh tế cao cấp của WB tại Việt Nam. Bà cho rằng lý do của việc này nằm ở việc các doanh nghiệp đã linh hoạt tìm cách tiếp tục sản xuất tại các nhà máy, đi kèm với đó là sự chuyển dịch sản xuất ra các khu vực công nghiệp miền Bắc ít chịu ảnh hưởng giãn cách xã hội hơn. 

Giãn cách xã hội cũng làm giảm tổng mức bán lẻ trong tháng 8 (10,5%) so với tháng trước đó và giảm 33,7% so với cùng kỳ năm ngoái, trong đó chiếm nhiều nhất là bán lẻ hàng hóa. Đợt dịch thứ tư kéo dài đã làm giảm sút đáng kể cầu tiêu dùng và gây gián đoạn chuỗi cung ứng hàng hóa, khiến nhiều doanh nghiệp bán lẻ nhỏ và vừa không thể trụ lại thị trường, ngay cả khi họ đã sống sót qua đợt dịch đầu tiên vào tháng 4/2020. 

Kinh tế vĩ mô - Tăng trưởng kinh tế Việt Nam: Góc nhìn từ chuyên gia kinh tế thế giới (Hình 2).

Đầu tư trực tiếp nước ngoài vào Việt Nam từ năm 2016 đến hết tháng 8/2021. Nguồn: Haver Analytics (dữ liệu truy cập ngày 24/8/2021)

Sản xuất gặp khó khăn và gián đoạn nguồn lao động đã hạn chế đầu tư cả trong và ngoài nước. Theo ADB, trong 6 tháng đầu năm 2021, tổng đầu tư cao hơn so với cùng kỳ 2020, khả năng do các biện pháp hạn chế ảnh hưởng của đại dịch và các doanh nghiệp cũng đã trở nên linh hoạt hơn, nhưng vẫn thấp hơn cùng kỳ 2019. Đầu tư từ ngân sách nhà nước trong tháng 8 giảm 7,1% so với tháng 7 và 24,7% so với cùng kỳ 2020, trong khi giải ngân vốn đầu tư nước ngoài cũng chậm lại đáng kể.

Đánh giá về trở ngại lớn nhất đối với doanh nghiệp Việt Nam trên con đường vượt qua đại dịch, chuyên gia kinh tế của WB Việt Nam - bà Dorsati Madani cho rằng rất khó tổng hợp ra một vấn đề quan trọng đối với tất cả các doanh nghiệp. Thay vào đó, bà đã tiếp cận vấn đề này từ phía cung và phía cầu của thị trường. 

Từ phía cung, vốn sản xuất và vốn lưu động sẽ là thiết yếu đối với các doanh nghiệp khi giai đoạn giãn cách kết thúc. Cùng với đó, bảo đảm nguồn nguyên liệu đầu vào và lao động cũng là thách thức lớn cần vượt qua.

Về phía cầu, cách chính phủ kiểm soát diễn biến dịch và mức độ tuân thủ quy định phòng chống dịch của người dân là yếu tố then chốt nhằm đẩy mạnh cho tăng trưởng cầu. 

Bên cạnh các trở ngại này, báo cáo của ADB cho rằng thủ tục hành chính phức tạp trong giải phóng mặt bằng, giao thông vận tải và giải ngân khoản hỗ trợ tài chính trong doanh nghiệp, cùng với chi phí nguyên vật liệu tăng và khả năng thiên tai xảy ra trong những tháng cuối năm 2021 cũng sẽ gây khó khăn cho tăng trưởng kinh tế nói chung và cho hoạt động của các doanh nghiệp nói riêng, đặc biệt là các doanh nghiệp sản xuất. 

Triển vọng phục hồi trong năm 2022

Tuy nhiên, dù hạ dự báo tăng trưởng trước những khó khăn đợt dịch thứ tư mang lại, ADB vẫn duy trì một số dự báo lạc quan về triển vọng phục hồi của kinh tế Việt Nam trong năm 2022.

Theo đó, các hiệp định thương mại tự do và sự phục hồi của các nền kinh tế lớn như Mỹ, Trung Quốc và Liên minh Châu Âu sẽ hỗ trợ thúc đẩy xuất khẩu hàng dệt may, giày dép, hàng điện tử và nông sản. Nhu cầu tăng đối với các dịch vụ trực tuyến và chăm sóc sức khỏe sẽ duy trì tăng trưởng của các nhóm ngành này. Thêm vào đó, tầng lớp trung lưu đang mở rộng và lực lượng lao động trẻ, năng động cũng sẽ góp phần thúc đẩy kinh tế Việt Nam tăng trưởng mạnh trở lại.

Kinh tế vĩ mô - Tăng trưởng kinh tế Việt Nam: Góc nhìn từ chuyên gia kinh tế thế giới (Hình 3).

Bà Dorsati Madani, Chuyên gia Kinh tế Cao cấp của Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam. 

Để có thể hướng tới một năm 2022 với đà hồi phục kinh tế, cả ADB và bà Madani đều cho rằng ưu tiên trước mắt của Chính phủ Việt Nam là tăng tốc chiến dịch tiêm vắc-xin, lấy nền tảng tăng cường mua và kêu gọi hỗ trợ vắc-xin từ các nguồn bên ngoài kết hợp với sản xuất vắc-xin trong nước. Đồng thời, đơn giản hóa và số hóa các loại thủ tục hành chính, giải ngân hiệu quả các khoản hỗ trợ doanh nghiệp và cung ứng đủ nhu yếu phẩm cùng tiền mặt cho những người bị ảnh hưởng, đặc biệt là các nhóm yếu thế, sẽ giúp củng cố khả năng phục hồi của nền kinh tế Việt Nam. 

Về phía các doanh nghiệp, theo bà Madani, trong ngắn hạn các doanh nghiệp cần làm hết sức để bảo đảm tiêu chuẩn an toàn phòng dịch, tránh gây bùng phát dịch dẫn đến phong tỏa và giãn cách. Trong trung và dài hạn, sẵn sàng sử dụng nền tảng số một cách linh hoạt sẽ giúp doanh nghiệp cắt giảm chi phí, quảng cáo rộng rãi hơn, dễ đến được với khách hàng và hoạt động bền vững hơn.

Thúc đẩy đầu tư tư nhân trong ngành điện là yêu cầu bức thiết

Thứ 4, 22/09/2021 | 18:26
Theo báo cáo mới công bố của IFC và WB, ngành điện Việt Nam cần tổng vốn đầu tư 185 tỷ USD cho đến năm 2030, trong đó vốn đầu tư tư nhân chiếm tỉ trọng lớn.

ADB lạc quan về triển vọng tăng trưởng của Việt Nam

Thứ 4, 22/09/2021 | 11:40
Theo ADB, kinh tế Việt Nam sẽ phục hồi trở lại nếu đại dịch Covid-19 được kiểm soát vào cuối năm 2021 và đến quý II/2022 có 70% dân số cả nước được tiêm chủng.

IFC: Nhất thiết cần thúc đẩy một khu vực kinh tế tư nhân năng động

Thứ 4, 22/09/2021 | 09:01
Theo IFC, kinh tế tư nhân đóng vai trò tiên phong trong sự phát triển vượt bậc của Việt Nam thời gian qua và cần khai thác tiềm năng khu vực này mạnh mẽ hơn.

WB hạ dự báo tăng trưởng GDP năm nay của Việt Nam xuống 4,8%

Thứ 4, 25/08/2021 | 07:00
Dự báo này thấp hơn 2 điểm phần trăm được chính World Bank đưa ra hồi tháng 12/2020. Nhưng từ năm 2022, nền kinh tế có thể quay trở lại mức tăng trước đại dịch.
Cùng tác giả

Học trực tuyến làm tăng khoảng cách giữa trẻ em thành thị và vùng sâu vùng xa

Thứ 3, 26/10/2021 | 21:36
Theo khảo sát của UNICEF, 67% trẻ em sống ở vùng sâu, vùng xa không tiếp cận được hình thức học trực tuyến, 37,9% trẻ em gặp vấn đề kỹ thuật khi học trực tuyến.

Mastercard cung cấp dịch vụ thanh toán bằng tiền mã hóa

Thứ 3, 26/10/2021 | 08:34
Mastercard sở hữu hệ thống thanh toán khổng lồ trên quy mô toàn cầu cùng với Visa, với hàng tỷ thẻ tín dụng đang được sử dụng rộng rãi.

JICA Việt Nam: "Cần thêm đồng thuận" trong giải ngân vốn ODA

Thứ 5, 21/10/2021 | 19:04
Trong buổi Họp báo giữa năm tài khóa 2021 ngày 21/10, Trưởng Đại diện Văn phòng JICA tại Việt Nam đã trả lời một số câu hỏi của báo chí về hoạt động của JICA.

JICA cam kết tiếp tục hỗ trợ Việt Nam chống dịch và phục hồi kinh tế

Thứ 5, 21/10/2021 | 13:29
Bên cạnh việc tiếp tục triển khai các dự án hạ tầng nhằm đáp ứng tăng trưởng kinh tế, JICA sẽ tăng cường năng lực nghiên cứu với một số trường ĐH tại Việt Nam.

Nhà máy điện đào Bitcoin lãi hơn bán điện và cái giá phải trả

Thứ 3, 19/10/2021 | 17:25
Nhiều nhà máy thuỷ điện, nhiệt điện tại Mỹ đang sử dụng một phần công suất sản xuất điện của mình dành cho dàn máy tính hàng chục nghìn chiếc để đào Bitcoin.
Cùng chuyên mục

Xuất khẩu nông sản sang EU cần gắn với tiêu chí "xanh"

Thứ 3, 26/10/2021 | 22:27
Bộ trưởng NN-PTNT Lê Minh Hoan cho rằng: "Nông nghiệp sạch chỉ là điều kiện cần, điều kiện đủ là trách nhiệm của doanh nghiệp đối với môi trường, đối với xã hội..."

Chính phủ yêu cầu Bộ GTVT báo cáo việc thu phí đường bộ

Thứ 3, 26/10/2021 | 20:37
Phó Thủ tướng Lê Văn Thành yêu cầu Bộ GTVT đề xuất giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống thu phí đường bộ.

Nghiên cứu đề nghị không áp giá sàn vé máy bay

Thứ 3, 26/10/2021 | 20:05
TS Ngô Trí Long cho rằng việc áp giá sàn vé máy bay nội địa là trái quy định pháp luật, vi phạm nguyên tắc quản lý giá đối với thị trường hàng không nội địa,..

Hành khách đi máy bay vẫn phải kê khai thông tin di chuyển

Thứ 3, 26/10/2021 | 12:30
Bộ GTVT đang làm việc với Bộ TT&TT để thống nhất phương án tích hợp và trích xuất dữ liệu di chuyển nội địa trên ứng dụng PC-COVID.

Giá lên thì người chăn nuôi "bẻ kèo", giá giảm thì không chia sẻ khó khăn

Thứ 3, 26/10/2021 | 08:15
Doanh nghiệp chăn nuôi cho rằng thời gian qua họ chịu thiệt hại rất lớn nhưng không hề nhận được bất cứ sự chia sẻ nào từ phía đối tác là các nông hộ.
     
Nổi bật trong ngày

Giá lên thì người chăn nuôi "bẻ kèo", giá giảm thì không chia sẻ khó khăn

Thứ 3, 26/10/2021 | 08:15
Doanh nghiệp chăn nuôi cho rằng thời gian qua họ chịu thiệt hại rất lớn nhưng không hề nhận được bất cứ sự chia sẻ nào từ phía đối tác là các nông hộ.

Hải Phòng phấn đấu đến năm 2025 là trọng điểm kinh tế biển của cả nước

Thứ 2, 25/10/2021 | 20:11
Theo kế hoạch vừa được UBND Tp.Hải Phòng ban hành, thành phố này phấn đấu đến năm 2025 sẽ trở thành trọng điểm kinh tế biển và trung tâm dịch vụ logistics quốc gia.

Gần 400 tỷ đồng xây dựng nhà ga hàng hóa sân bay quốc tế Cát Bi

Thứ 2, 25/10/2021 | 19:44
Dự kiến trong quý 1 năm 2022, dự án xây dựng nhà ga hàng hóa thuộc sân bay quốc tế Cát Bi, Tp.Hải Phòng với tổng vốn 390 tỷ đồng sẽ được triển khai.

Hành khách đi máy bay vẫn phải kê khai thông tin di chuyển

Thứ 3, 26/10/2021 | 12:30
Bộ GTVT đang làm việc với Bộ TT&TT để thống nhất phương án tích hợp và trích xuất dữ liệu di chuyển nội địa trên ứng dụng PC-COVID.

Chính phủ yêu cầu Bộ GTVT báo cáo việc thu phí đường bộ

Thứ 3, 26/10/2021 | 20:37
Phó Thủ tướng Lê Văn Thành yêu cầu Bộ GTVT đề xuất giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống thu phí đường bộ.