Bí quyết

Bí quyết "thổi hồn" nghệ thuật tuồng vào chiếc mặt nạ giấy bồi

Nguyễn Hữu Thắng
Chủ nhật, 06/09/2020 | 10:00
0
Lo sợ khi những nghệ sĩ gạo cội mất đi, lớp trẻ sẽ không còn biết cách hóa trang vẽ mặt, biểu cảm, ánh mắt trong nghệ thuật diễn tuồng, nghệ sĩ tuồng Nguyễn Kim Kê (75 tuổi) đã mày mò vẽ lên mặt nạ bằng giấy bồi để lưu giữ và truyền lại cho các thế hệ trẻ.
Văn hoá - Bí quyết 'thổi hồn' nghệ thuật tuồng vào chiếc mặt nạ giấy bồi

PV đã tìm đến căn nhà nhỏ của nghệ sĩ tuồng Nguyễn Kim Kê (75 tuổi) trên con phố Đào Duy Từ (Hà Nội) vào một ngày đầu tháng 9. Dù đã về hưu từ năm 40 tuổi do vấn đề sức khỏe nhưng đến nay nghệ sĩ Kim Kê vẫn được nhà hát Tuồng Việt Nam và trường đại học Sân khấu Điện ảnh mời giảng dạy nghệ thuật hóa trang, vũ đạo lẫn hướng dẫn diễn vai mẫu.

Văn hoá - Bí quyết 'thổi hồn' nghệ thuật tuồng vào chiếc mặt nạ giấy bồi (Hình 2).

Theo nghệ sĩ Kê, đối với diễn tuồng, hóa trang trong tuồng là một yếu tố quan trọng, người xem có kinh nghiệm chỉ cần nhìn cách vẽ mặt, biểu cảm, ánh mắt là biết nhân vật ấy tốt hay xấu. Tuy nhiên ngày nay, các diễn viên thiếu kỹ năng hóa trang, những nét biểu cảm được vẽ trên mặt nghệ sĩ đã không còn đúng thần thái như với tuồng cổ ngày xưa. 

Văn hoá - Bí quyết 'thổi hồn' nghệ thuật tuồng vào chiếc mặt nạ giấy bồi (Hình 3).

Chia sẻ lý do vẽ các gương mặt trong diễn tuồng lên mặt nạ giấy bồi, ông Kê cho biết: "Nếu cứ đà này chỉ vài chục năm nữa khi những nghệ sĩ gạo cội mất đi, lớp trẻ sẽ không còn biết cách hóa trang biểu diễn".

Văn hoá - Bí quyết 'thổi hồn' nghệ thuật tuồng vào chiếc mặt nạ giấy bồi (Hình 4).

Nghệ sĩ Kim Kê cho biết, trong tuồng có hàng trăm nhân vật nhưng chia làm 4 nhóm chính: Trung thần, gian thần, nghịch thần và phản thần. Cách phân biệt các nhân vật này dựa vào gam màu chủ đạo: Trắng, đỏ và đen”.

Văn hoá - Bí quyết 'thổi hồn' nghệ thuật tuồng vào chiếc mặt nạ giấy bồi (Hình 5).

Đây là gương mặt đại diện cho vai trung thần thể hiện trong các vở tuồng mang tính chất mặt nền đỏ, cương trực, thẳng thắn, trung thành với vua chúa. 

Văn hoá - Bí quyết 'thổi hồn' nghệ thuật tuồng vào chiếc mặt nạ giấy bồi (Hình 6).

Đối với vai trung thần gam màu đỏ sẽ là chủ yếu với những điểm nhấn như râu hùm, hàm én, mày ngài.

Văn hoá - Bí quyết 'thổi hồn' nghệ thuật tuồng vào chiếc mặt nạ giấy bồi (Hình 7).

Trong ảnh là gương mặt đai diện cho vai phản thần có tên là Hạng Võ trong Hán Sở tranh hùng - một võ tướng giỏi, hữu dũng vô mưu, sẵn sàng ra tay cướp ngôi vua.  

Văn hoá - Bí quyết 'thổi hồn' nghệ thuật tuồng vào chiếc mặt nạ giấy bồi (Hình 8).

Với vai này, cách vẽ gương mặt đường nét phải dữ tợn.

Văn hoá - Bí quyết 'thổi hồn' nghệ thuật tuồng vào chiếc mặt nạ giấy bồi (Hình 9).

Còn vẻ mặt của gian thần thì chủ yếu gam màu trắng, mắt ti hí kéo dài thể hiện rõ tính cách ti tiện, hèn mọn.

Văn hoá - Bí quyết 'thổi hồn' nghệ thuật tuồng vào chiếc mặt nạ giấy bồi (Hình 10).
Văn hoá - Bí quyết 'thổi hồn' nghệ thuật tuồng vào chiếc mặt nạ giấy bồi (Hình 11).

Nhân vật nịnh thần ngoài gam trắng còn phải được đặc tả bởi gương mặt gầy gò, tính cách “gió chiều nào theo chiều đó".

Văn hoá - Bí quyết 'thổi hồn' nghệ thuật tuồng vào chiếc mặt nạ giấy bồi (Hình 12).

"Vai nịnh thần - một nhân vật nhỏ nhưng đối với nhân vật này ai làm vua cũng được tôi làm gì cũng được miễn là hưởng được sự sung sướng, ông nào làm vua tôi cũng theo", ông Kê nói.

Văn hoá - Bí quyết 'thổi hồn' nghệ thuật tuồng vào chiếc mặt nạ giấy bồi (Hình 13).

Nghệ sĩ Kê cho biết, đến nay, tôi vẽ được gần 100 gương mặt trên mặt nạ giấy bồi đại diện cho hàng trăm nhân vật nhưng chia làm 4 nhóm chính: Trung thần, gian thần, nghịch thần và phản thần.

Trang nghiêm lễ chào cờ chào mừng 75 năm ngày Quốc khánh 2/9

Thứ 4, 02/09/2020 | 08:03
Sáng 2/9, hàng ngàn người đã tới Quảng trường Ba Đình trang nghiêm dự lễ chào cờ chào mừng 75 năm ngày Quốc khánh 2/9.

Cận cảnh công việc của người thợ tiện cuối cùng trên “phố mộc” Hà thành

Thứ 3, 01/09/2020 | 20:00
Trong cửa hàng chỉ khoảng 10m2, không biển hiệu, nằm lọt thỏm giữa những tòa nhà cao tầng cửa kính, biển hiệu sáng choang trên phố Tố Tịch, phường Hàng Gai (Hoàn Kiếm, Hà Nội) có một người đàn ông vẫn miệt mài bên chiếc máy tiện bám trụ với nghề.
Cùng tác giả

Chủ tịch Hà Nội chỉ đạo xử lý dứt điểm bãi rác Nam Sơn

Thứ 4, 24/04/2024 | 18:23
Chủ tịch UBND Tp. Hà Nội yêu cầu khẩn trương đẩy nhanh tiến độ, sớm triển khai thêm một nhà máy xử lý ở khu vực bãi rác Nam Sơn.

Chỉ đạo làm rõ vụ 2 phóng viên bị hành hung tại Hà Nội

Thứ 4, 24/04/2024 | 17:48
Chủ tịch UBND Tp.Hà Nội đã có văn bản chỉ đạo UBND huyện Thanh Trì phối hợp với Công an Tp.Hà Nội khẩn trương kiểm tra, làm rõ vụ 2 phóng viên bị hành hung.

Hà Nội: Thí điểm cấp phiếu lý lịch tư pháp trên ứng dụng VNeID

Thứ 4, 24/04/2024 | 13:24
Việc thí điểm thực hiện nói trên nhằm đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính cấp phiếu lý lịch tư pháp, tạo thuận lợi, giảm thời gian, chi phí xã hội cho người dân.

Hà Nội: Thí điểm ứng dụng cảnh báo cháy gắn xác thực định danh

Thứ 4, 24/04/2024 | 11:34
Ứng dụng quản lý, cảnh báo cháy gắn với xác thực định danh số nhà và dữ liệu dân cư nhằm quản lý dữ liệu về công tác PCCC và CNCH trên địa bàn Thành phố.

Hà Nội: Hiện trạng đoạn vành đai "đắt nhất hành tinh"

Thứ 3, 23/04/2024 | 07:33
Đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục (Tp.Hà Nội) dài 2,2km thuộc dự án vành đai 1 với tổng đầu tư hơn 7.200 tỷ đồng dự kiến hoàn thành đầu năm 2025.
Cùng chuyên mục

Hải Phòng: Du lịch Đồ Sơn “trình làng” nhiều sản phẩm mới, hấp dẫn

Thứ 6, 26/04/2024 | 16:35
Đây là thông tin ông Phạm Hoàng Tuấn - Phó Chủ tịch UBND quận Đồ Sơn, đưa ra tại cuộc trò chuyện với Người Đưa Tin về tình hình du lịch của địa phương năm 2024.

Chồng của Midu sở hữu khối tài sản khủng thế nào?

Thứ 6, 26/04/2024 | 15:59
Mới đây, Midu đã hé lộ loạt ảnh của chồng được chụp ở Paris (Pháp). Anh là thiếu gia trong gia đình sở hữu tập đoàn có sản phẩm được phân phối trên 60 quốc gia.

Ma Dong Seok: Thách thức của phim giải trí ngang phim nghệ thuật

Thứ 6, 26/04/2024 | 15:15
Nhà sản xuất Vây hãm: Kẻ trừng phạt - Ma Dong Seok chia sẻ về những ý kiến trái chiều xoay quanh mạch phim, nhắc đến khó khăn khi thực hiện phim giải trí.

Lật mặt 7: Kịch bản an toàn nhưng tốn nước mắt

Thứ 6, 26/04/2024 | 14:36
Lật mặt 7: Một điều ước được đánh giá là phần phim chắc tay nhất trong series Lật mặt của Lý Hải. Xây dựng tuyến nội dung an toàn nhưng hài hước, chạm cảm xúc.

Rũ bỏ hình ảnh "bánh bèo", Uyên Linh “lột xác” bất ngờ sau show Chị đẹp

Thứ 6, 26/04/2024 | 11:12
Với hình ảnh mới trẻ hơn, táo bạo hơn, Uyên Linh chuộng mốt ăn mặc cá tính, lăng-xê trang phục cắt xẻ và nhiều họa tiết.
     
Nổi bật trong ngày

Quảng trường biển Sầm Sơn sức chứa 10.000 người trước ngày khai trương

Thứ 5, 25/04/2024 | 17:32
Quảng trường biển Sầm Sơn và trục cảnh quan lễ hội Tp.Sầm Sơn với sức chứa 10.000 người sẽ khai trương và là nơi tổ chức Lễ hội du lịch biển Sầm Sơn năm 2024.

Tổ chức “Liên hoan Múa rối quốc tế - 2024” vào tháng 10

Thứ 5, 25/04/2024 | 15:16
Đề án tổ chức “Liên hoan Múa rối quốc tế - 2024” vừa được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch vừa phê duyệt.

Dự báo thời tiết ngày 25/4/2024: Sau đợt mưa to, miền Bắc nắng gay gắt

Thứ 5, 25/04/2024 | 05:00
Tin tức dự báo thời tiết mới nhất trong hôm nay (25/4). Cập nhật tin tức dự báo thời tiết nhanh và chính xác nhất trên Người Đưa Tin.

Hotline phản ánh sự cố, vi phạm trên cao tốc chính thức hoạt động từ 26/4

Thứ 5, 25/04/2024 | 19:46
Đường dây nóng tiếp nhận thông tin ùn tắc, sự cố... trên cao tốc sẽ chính thức hoạt động từ ngày 26/4.

Đợt không khí lạnh yếu "hiếm gặp" giữa tháng 5 có gì đáng lưu ý?

Thứ 6, 26/04/2024 | 15:01
Dự báo trong 1-2 ngày đầu tháng 5, khối không khí lạnh yếu từ lục địa Trung Quốc di chuyển xuống, ở Bắc Bộ khả năng xuất hiện mưa rào và dông trở lại.