Cơ hội hồi sinh điện hạt nhân ở châu Á

Cơ hội hồi sinh điện hạt nhân ở châu Á

Chủ nhật, 28/08/2022 | 10:51
Châu Á đang cho ngành công nghiệp điện hạt nhân từng bị “xa lánh” một cơ hội thứ hai khi cuộc khủng hoảng năng lượng diễn ra trên phạm vi toàn cầu.

Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, cũng như các quốc gia châu Á khác, đang quay lại ủng hộ nguồn năng lượng carbon thấp giữa lúc khí hậu biến đổi khó lường, giá năng lượng tăng vọt và những lo ngại về an ninh năng lượng làm lu mờ những lo ngại về an toàn trước đây.

Việc chuyển hướng trở lại năng lượng hạt nhân diễn ra sau khi giá khí đốt tự nhiên và than đá, 2 loại nhiên liệu hóa thạch được sử dụng để tạo ra phần lớn điện năng của châu Á, tăng lên mức kỷ lục trong năm nay theo sau cuộc xung đột Nga - Ukraine.

Khi thế giới hạn chế nhập khẩu nhiên liệu từ Nga, nguồn cung sẽ tiếp tục eo hẹp và giá cao trong tương lai. Do đó, năng lượng hạt nhân trở nên rất hấp dẫn đối với các nhà hoạch định chính sách và các công ty mong muốn kiềm chế lạm phát, đạt được các mục tiêu xanh và hạn chế sự phụ thuộc vào các nhà cung cấp năng lượng ở nước ngoài.

Nguồn năng lượng giá rẻ

Tương lai của điện hạt nhân vẫn còn tươi sáng cho đến tháng 3/2011, khi một trận sóng thần lớn tấn công nhà máy Fukushima Dai-Ichi ở Nhật Bản, dẫn đến thảm họa tồi tệ nhất trong nhiều thập kỷ. Sau thảm họa này, một số chính phủ trên thế giới càng thêm tin tưởng rằng rủi ro của điện hạt nhân lớn hơn nhiều so với lợi ích của nó.

Đức và Đài Loan (Trung Quốc), do đó, đã quyết định đưa ra thời hạn đóng cửa các nhà máy điện hạt nhân của mình. Chi phí khổng lồ để xây dựng cơ sở vật chất mới cũng là những yếu tố ngăn cản các nước theo đuổi điện hạt nhân.

Thế giới - Cơ hội hồi sinh điện hạt nhân ở châu Á

58% người dân Nhật Bản ủng hộ việc khởi động lại các nhà máy điện hạt nhân. Ảnh: DW

Giờ đây, khi hóa đơn tiền điện tăng vọt và các quốc gia phải đối phó với lạm phát do nhiên liệu hóa thạch gây ra, các chính phủ lại tìm đến hạt nhân. Các nhà máy điện hạt nhân cần ít uranium để hoạt động, sản xuất năng lượng suốt ngày đêm, không giống như các dự án năng lượng tái tạo dễ bị gián đoạn như điện gió và điện mặt trời.

Ngoài ra, tiến bộ khoa học giúp cho việc xây dựng các lò phản ứng mô-đun nhỏ (SMR) nhanh hơn và tiết kiệm chi phí hơn, khiến điện hạt nhân trở thành lựa chọn thay thế hấp dẫn để ứng phó với biến đổi khí hậu.

“Các nhà máy điện hạt nhân hiện đang sản xuất những loại điện có giá rẻ nhất. Giá khí đốt tự nhiên tăng vọt đã làm cho những lợi thế kinh tế của điện hạt nhân càng trở nên rõ ràng hơn”, ông David Hess, nhà phân tích chính sách tại Hiệp hội Hạt nhân Thế giới, cho biết.

Còn theo ông Brandon Munro, CEO công ty uranium Bannerman Energy (Úc), sự phản đối vì nỗi sợ hãi những thảm họa như Fukushima đã không còn mạnh mẽ như trước, vì một thập kỷ đã trôi qua với nhiều nghiên cứu khoa học được thực hiện, và các quốc gia châu Á đang phải đối mặt với những mối đe dọa nghiêm trọng hơn do thiếu năng lượng.

Tình hình chung ở châu Á

Điều đó giải thích tại sao Nhật Bản, nước phụ thuộc vào nhiên liệu nhập khẩu để sản xuất phần lớn điện năng, tuyên bố rằng họ sẽ xem xét phát triển và xây dựng các lò phản ứng thế hệ tiếp theo, đồng thời thúc đẩy việc khởi động lại các lò phản ứng hạt nhân không hoạt động. Đó là một “cú quay xe” của Nhật Bản, vì trong thập kỷ trước, quốc gia này cho biết họ sẽ không xây mới hay thay thế các nhà máy điện hạt nhân cũ.

Nhật Bản đã bắt đầu khởi động lại các nhà máy điện hạt nhân đã ngừng hoạt động kể từ thảm họa năm 2011, với việc Thủ tướng Fumio Kishida cam kết vận hành ít nhất 9 lò phản ứng ở phương Bắc vào mùa đông để đáp ứng nhu cầu năng lượng ngày càng tăng của đất nước.

Khoảng 58% cư dân Nhật Bản ủng hộ việc khởi động lại các nhà máy điện hạt nhân, theo một cuộc thăm dò của báo Yomiuri được thực hiện vào đầu tháng 8. Đây là lần đầu tiên có nhiều người ủng hộ điện hạt nhân hơn là phản đối, kể từ khi tờ báo bắt đầu cuộc khảo sát vào năm 2017.

Thế giới - Cơ hội hồi sinh điện hạt nhân ở châu Á (Hình 2).

Nhà máy điện hạt nhân Fukushima Dai-ichi trước khi trận động đất và sóng thần xảy ra năm 2011. Ảnh: ANS

Tương tự, ở Hàn Quốc, Tổng thống Yoon Suk-yeol cam kết nâng tỉ lệ điện hạt nhân lên 30% tổng sản lượng năng lượng, đảo ngược kế hoạch loại bỏ lò phản ứng hạt nhân trước đây của chính phủ Hàn Quốc.

Tổng thống Yoon đã khôi phục việc xây dựng 2 lò phản ứng hạt nhân và tiếp tục duy trì những lò đã hoạt động, đảo ngược cam kết của người tiền nhiệm Moon Jae-in là loại bỏ dần điện hạt nhân ở quốc gia này.

Ông cũng tuyên bố sẽ đưa Hàn Quốc thành quốc gia xuất khẩu thiết bị và công nghệ hạt nhân, đồng thời tích hợp năng lượng nguyên tử và năng lượng tái tạo để thúc đẩy tiến trình trung hòa carbon.

Trung Quốc cũng cho biết họ sẽ đẩy nhanh các dự án điện hạt nhân và thủy điện khi vẫn đang phải vật lộn đối phó với đợt nắng nóng lịch sử dẫn đến tình trạng thiếu điện ở nhiều vùng trên cả nước.

Cho đến nay, Trung Quốc là hi vọng lớn nhất cho sự hồi sinh hạt nhân của châu Á, với kế hoạch tăng sản lượng hạt nhân 40% lên 70 gigawatt vào năm 2025.

Theo Hiệp hội Hạt nhân Thế giới, từ năm 2011 đến năm 2021, quốc gia này đã tăng sản lượng điện hạt nhân khoảng 400%, xây dựng 39 trong số 68 tổ máy điện hạt nhân mới được bổ sung trên khắp thế giới.

Sau một năm đưa ra lệnh cấm đối với các nhà máy điện hạt nhân mới theo sau thảm họa Fukushima, Trung Quốc hiện đang xây dựng hoặc lên kế hoạch xây dựng ít nhất 52 lò phản ứng hạt nhân, nhiều hơn phần còn lại của thế giới cộng lại. Quốc gia này cũng đang đề xuất xây dựng hơn 150 lò phản ứng hạt nhân khác, Hiệp hội Hạt nhân Thế giới cho biết.

Ấn Độ cũng đang tìm cách phát triển 2 dự án điện hạt nhân lớn.

Quốc gia này hiện tạo ra khoảng 70% điện năng sử dụng than và khoảng 3% từ hạt nhân, nhưng Thủ tướng Narendra Modi đang đặt mục tiêu tăng hơn gấp 3 đội tàu hạt nhân trong thập kỷ tới.

Thế giới - Cơ hội hồi sinh điện hạt nhân ở châu Á (Hình 3).

Trung Quốc là hi vọng lớn nhất cho sự hồi sinh hạt nhân của châu Á. Ảnh: South China Morning Post

Đông Nam Á

Ngay cả các quốc gia Đông Nam Á cũng đang xem xét sản xuất năng lượng hạt nhân. Tháng trước, Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr nói rằng ông sẽ xem xét các nhà máy điện hạt nhân để giảm chi phí điện năng và tăng cường cung cấp năng lượng.

Indonesia có kế hoạch khởi động nhà máy điện hạt nhân đầu tiên vào năm 2045, một phần trong mục tiêu đầy tham vọng là đạt mức phát thải ròng bằng 0 vào năm 2060.

Đảo quốc Singapore đầu năm nay cho biết, công nghệ địa nhiệt hoặc hạt nhân thế hệ tiếp theo có thể chiếm 10% tổng năng lượng của nước này vào năm 2050.

Mặc dù các chi tiết còn mơ hồ, đó là sự thay đổi so với một thập kỷ trước, khi quốc gia này kết luận rằng các lò phản ứng thông thường không phù hợp để triển khai ở đây.

“Mỗi quốc gia sử dụng điện hạt nhân với mục đích khác nhau, nhưng hầu hết các nước đều bị thúc đẩy bởi các cam kết giảm phát thải khí nhà kính, và gần đây là nhu cầu cải thiện an ninh nguồn cung, đồng thời giảm sự phụ thuộc vào các nhiên liệu hóa thạch ngày càng đắt đỏ”, Jonathan Cobb, người phát ngôn của Hiệp hội Hạt nhân Thế giới, cho biết.

Nguyễn Tuyết (Theo Bloomberg, Al Jazeera)

Mùa đông sắp gõ cửa, tương lai điện hạt nhân nước Đức chưa ngã ngũ

Thứ 2, 22/08/2022 | 10:47
Đức - nền kinh tế lớn nhất châu Âu hiện đang cân nhắc mọi lựa chọn có thể nhằm lấp đầy một phần lỗ hổng do khí đốt Nga để lại khi chẳng mấy chốc mùa đông sẽ gõ cửa.

Xung đột Nga-Ukraine có thổi "làn gió mới" vào điện hạt nhân châu Âu?

Chủ nhật, 08/05/2022 | 07:53
Năng lượng hạt nhân bị một số chuyên gia và nhà vận động môi trường chê là “quá đắt, quá chậm và quá nguy hiểm”.

Siêu bão Mangkhut "đe dọa" hai nhà máy điện hạt nhân Trung Quốc

Chủ nhật, 16/09/2018 | 10:30
Sau thảm kịch Fukushima ở Nhật Bản năm 2011, hai nhà máy điện hạt nhân ở Trung Quốc đang tích cực phòng bị trước các tình huống rủi ro xảy ra.
Cùng tác giả

Mỹ không tin Nga rút khỏi Đảo Rắn vì thiện chí

Thứ 7, 02/07/2022 | 16:36
Đã có những suy đoán cho rằng trục Odessa có thể trở thành mặt trận tiếp theo trong xung đột Nga-Ukraine sau khi giao tranh ở Donbass kết thúc.

IFC hỗ trợ Việt Nam chuyển đổi mô hình tăng trưởng kinh tế carbon thấp

Thứ 5, 12/05/2022 | 13:38
Nhằm thúc đẩy chương trình nghị sự COP26 tại Việt Nam, Bộ TNMT sẽ phối hợp cùng IFC tạo dựng môi trường thuận lợi cho khu vực tư nhân đầu tư vào lĩnh vực khí hậu.

“Bom hạt nhân” tài chính Nga đang gánh chịu

Thứ 2, 28/02/2022 | 14:02
Kể từ khi Tổng thống Putin phát động chiến dịch quân sự tại Ukraine, nền kinh tế nước Nga cũng đang phải gánh chịu những hậu quả tức thì từ cuộc chiến.

Nga có thực sự “vũ khí hóa” khí đốt tự nhiên?

Thứ 3, 15/02/2022 | 17:40
An ninh năng lượng của châu Âu đã trở thành tâm điểm trong bối cảnh căng thẳng Nga - Ukraine ngày một gia tăng.

Chân dung ông chủ đứng sau khoản vay triệu đô của F88 Việt Nam

Thứ 7, 15/01/2022 | 09:31
Lendable - tổ chức fintech quốc tế được định giá 4 tỷ USD đã nhìn thấy tiềm năng trên thị trường tài chính Việt Nam và rót vốn triệu đô cho F88 Việt Nam.
Cùng chuyên mục

Nga: Lửa “nuốt chửng” đại siêu thị ở ngoại ô thủ đô Moscow

Thứ 6, 09/12/2022 | 13:43
Vụ hỏa hoạn tại trung tâm mua sắm Mega Khimki - từng là trụ sở của một số lượng lớn các chuỗi bán lẻ phương Tây ở Nga - đã lan rộng tới 7.000m2.

Điểm dừng chân đầu tiên của ngôi sao bóng rổ Mỹ vừa được Nga trả tự do

Thứ 6, 09/12/2022 | 10:08
Điểm dừng chân đầu tiên của Brittney Griner khi cô trở lại Mỹ sẽ không phải là nhà của cô ở Phoenix, mà là căn cứ hỗn hợp của Quân đội Mỹ ở San Antonio, bang Texas.

Chính phủ Anh "bật đèn xanh" cho dự án khai thác than mới sau 30 năm

Thứ 6, 09/12/2022 | 06:00
Vương quốc Anh sẽ phát triển mỏ than mới đầu tiên sau 30 năm. Than được khai thác từ mỏ sẽ sử dụng để sản xuất thép, thay thế than nhập khẩu.

Nga muốn “đóng băng” xung đột, Ukraine không có lựa chọn nào khác

Thứ 5, 08/12/2022 | 16:03
Ukraine được khuyên nên tiếp tục tiến công, không cho Nga “ngủ đông” vì động lực chiến trường bây giờ đang ở phía quân đội của Kiev.

Khuyến khích lì xì năm mới bằng tiền cũ để bảo vệ môi trường

Thứ 5, 08/12/2022 | 10:13
Tôi thích những tờ tiền mới hơn. Đó chỉ là một truyền thống của Trung Quốc để tiễn cái cũ và chào đón cái mới (trong năm mới)", người dân bày tỏ.
     
Nổi bật trong ngày

Nga muốn “đóng băng” xung đột, Ukraine không có lựa chọn nào khác

Thứ 5, 08/12/2022 | 16:03
Ukraine được khuyên nên tiếp tục tiến công, không cho Nga “ngủ đông” vì động lực chiến trường bây giờ đang ở phía quân đội của Kiev.

Thổ Nhĩ Kỳ “thị uy” với đòn không kích chính xác bằng bom Tolun?

Thứ 5, 08/12/2022 | 07:51
Thổ Nhĩ Kỳ hiện đang triển khai chiến dịch Claw-Sword ở Syria và Iraq. Những hình ảnh vừa công bố phải chăng ẩn chứa những thông điệp?

Peru có nữ Tổng thống đầu tiên trong tình huống “đặc biệt”

Thứ 5, 08/12/2022 | 09:24
Đất nước Nam Mỹ đang trong cuộc khủng hoảng chính trị khi Tổng thống đương nhiệm bị phế truất và bắt giữ.

Elon Musk lấy lại ngôi vị giàu nhất thế giới trong phút chốc

Thứ 5, 08/12/2022 | 08:13
Sự sụt giảm vận may của ông Musk là nguyên nhân dẫn đến sự thay đổi ở 2 vị trí hàng đầu trên bảng xếp hạng những người giàu nhất thế giới của Forbes.

Nga xem xét áp đặt giá cố định cho dầu thô xuất khẩu

Thứ 5, 08/12/2022 | 06:00
Liên bang Nga đang xem xét ấn định giá dầu cố định sau khi Nhóm các nước công nghiệp phát triển hàng đầu (G7) áp giá trần đối với dầu thô của Nga.